SİZ hiç çaldığı malı, çalıntı olduğu aleni olan malı pazar yerinde, üstelik de bağıra çağıra, reklam vererek satan hırsız gördünüz mü?
“Görmedim” demeyin. En azından duymuşsunuzdur.
Birkaç tane var bunlardan.
En bilineni British Museum adıyla meşhurdur.
İngilizlerin dünyanın dört bir yanından çalıp getirdikleri tarihi eserleri sergiledikleri yerdir British Museum.
Anadolu’dan çalınıp götürülmüş pek çok şey de burada sergilenir.
En bilineni Bodrum’dan götürdükleri Halikarnas Mausoleum’udur.
Hatta rivayete göre Cevat Şakir, kraliçeye bir mektup yazıp “O mausoleum British Museum’un gri duvarları arasında değil, Bodrum’un masmavi göğünün altında yaşamak üzere inşa edilmiştir”diyerek kibarca geri verilmesini talep eden bir mektup yazmış. Kraliçe de cevabi yazısında “Uyarınıza teşekkürler. Sergilendiği salonu maviye boyattık” demiştir.
Demiş midir, dememiş midir bilmem.
Rivayet budur.
Türkiye şimdi, özellikle de bu dönemde iyice artan bir arzuyla dünyanın çeşitli müze ve koleksiyonlarındaki Anadolu’dan çalınmış mallarını geri istemeye başladı.
Türkiye’nin bu isteği ve bunu yer yer yargıya taşıması İngilizlerde ciddi bir korkuya yol açmış olmalı ki, son birkaç ay içinde ikinci kez İngiliz gazetelerinde Türkiye’yi suçlayıcı haberler çıkıyor.
Şimdi de Guardian Gazetesi, “Türkiye dünya müzelerine şantaj yapıyor” diyerek Türkiye’nin mallarını geri istemesini eleştiren bir haber yayınladı.
Türkiye’nin, “Ya bu çaldıklarınızı verin ya da yeni kazılar için arkeologlarınıza izin vermeyiz” demesi İngiliz gazetesini rahatsız etmiş.
“Ne hakla bunu yaparlar?” demeye getiriyor.
“Yavuz hırsız ev sahibini bastırır” cümlesinin tam karşılığı bu olsa gerek.
Türkiye bu konuda haklı ve doğrusunu yapıyor.
Fakat bir eksik var.
Hazır Mısır’da Mursi gibi Türkiye dostu bir adam iktidardayken ve ilişkiler bu kadar iyiyken, Mısır’ı da Türkiye benzeri bir tavır alma konusunda ikna etmeliyiz.