Glutensiz beslenme nedir? Glutensiz beslenmenin faydaları nelerdir?
Glutensiz beslenme, çölyak hastalığı veya gluten hassasiyeti olan bireyler için oluşturulmuş bir beslenme yaklaşımıdır. Bu beslenme planı, glutenin sindirim sistemi sorunlarına neden olduğu kişiler için gereklidir. Glutensiz beslenme hakkında bilmeniz gerekenler haberimizde...
Sağlıklı bireyler için glütensiz diyet bir zayıflama yöntemi midir? Gluten hakkında söylenenler ne kadar doğrudur? Öncelikle glutenin ne olduğundan başlayalım.
Gluten nedir?
Gluten arpa, çavdar ve buğday gibi tahıllar içinde bulunan doğal bir protein türüdür ve aslında tahılın önemli ve faydalı kısmıdır. Büyük yapılı bir protein olduğu için hassasiyeti olan bazı bireyler tarafından veya çölyak hastaları tarafından sindirilemez ve birçok sağlık sorununa sebep olur. Elastik yapısıyla hamurlara dayanaklılık veren ve ekmeğe yapısını kazandıran gluten proteinidir.
Glutensiz beslenme nedir?
Glutensiz beslenme, buğday, arpa, çavdar ve yulafta bulunan bir protein olan gluteni içeren gıdaların dışlanarak, tüketilmediği beslenme planıdır. Glutensiz beslenmenin amacı çölyak hastalığının yarattığı yan etkileri ve glüten tüketimine bağlı farklı sağlık sorunlarının kolayca yönetilebilmesini sağlar.
Bu diyeti uygulamak isteyen kişiler meyve, sebze, et, balık, kümes hayvanları gibi besinleri tüketebilmektedir. Gluten intoleransına sahip olanlar herhangi bir gıda tükettiklerinde gluteni tolere edemeyerek karın ağrısı, mide bulantısı ve ishal gibi bağırsak problemleri yaşayabilmektedir.
Gluten intoleransı nedir ve nasıl anlaşılır?
Gluten intoleransı, glüten içeren herhangi bir gıda yedikten sonra gluteni tolere edememe durumudur. Genelde gluten tükettikten sonra şişkinlik, karın ağrısı, ishal, mide bulantısı, kabızlık ve bağırsak problemlerine sebep olabilir.
Glutensiz beslenmenin faydaları nelerdir?
Glutensiz beslenme, son yıllarda hem sağlık sorunları yaşayan bireyler hem de genel sağlıklarını iyileştirmek isteyen kişiler arasında popüler hale gelmiştir. Glutensiz diyetin bazı belirgin faydaları şunlardır:
- Sindirim sağlığını iyileştirir
- Enerji seviyelerini arttırır
- Enflamasyonu azaltır
- Besin emilimini artırır
- Cilt sağlığını iyileştirir
- Zihinsel sağlığı destekler
- Ağırlık kontrolü sağlar
- Daha sağlıklı yiyecek seçimleri sağlar
Glütensiz beslenmenin bu faydaları, özellikle gluten hassasiyeti veya çölyak hastalığı olan bireyler için önemlidir, ancak herkesin diyeti kişisel sağlık ihtiyaçlarına göre düzenlemesi gerektiği unutulmamalıdır.
Glutensiz (gluten içermeyen) gıdalar nelerdir?
Glutensiz beslenme uygulamak isteyenlerin tüketebileceği glutensiz gıdalar şunlardır:
- Pirinç, mısır, nohut, darı, kara buğday ve kinoa gibi buğday ve baklagiller
- Balık, tavuk, işlenmemiş et gibi et ürünleri
- Yumurta, tam yağlı süt, az yağlı süt, yoğurt, işlenmiş peynir gibi süt ürünleri
- Meyve ve sebzeler
- Mısır unu, mercimek unu, pirinç unu gibi gluten içermeyen tahıl ve unlu mamuller
- Tahin, reçel, bal, kakao, tüm sirkeler (malt sirkesi hariç), salçalar
- Meyve ve sebze suları, çay, kahve ve maden suyu gibi içecekler
Glutensiz beslenmede tüketilmemesi gereken besinler
Glutensiz beslenme, birçok kişi için sağlık sorunlarını hafifletmenin bir yolu haline gelmiştir ve özellikle son dönemde oldukça konuşulmaktadır. Çölyak hastalığı, glüten intoleransı veya glüten duyarlılığı olan kişiler, gluteni tamamen diyetlerinden çıkarmalıdır.
Glüten, buğday, arpa ve çavdar gibi tahıllarda bulunan bir protein türüdür. Glutensiz beslenme rutinine uyum sağlayabilmek için öncelikle içeriğinde glüten bulunan besinlerin tanınması önemlidir.
Glutensiz beslenmede yenmemesi gereken besinler aşağıdaki gibidir:
Buğday ürünleri
- Ekmek
- Makarna
- Kek
Arpa ve çavdar içeren ürünler
- Arpa maltı
- Çavdar ekmeği
Hazır ve işlenmiş gıdalar
- Soya sosu
- İşlenmiş Etler (sosis, salam)
- Bazı tatlılar ve krakerler
Bazı içecekler ve soslar
- Malt içecekler
- Hazır çorbalar
- Kremalı soslar
Tahıllar
- Bulgur
- İrmik
Kaynak: Memorial/Acibadem