Yabancıya konut satışı niye düştü?

Yabancılara yapılan konut satışları 2023 yılında bir önceki yıla göre yüzde 48,1 azalarak 35 bin 5 oldu. 2017'den beri en düşük yabancıya satış sayısı ortaya çıktı. 2023'te toplam konut satışları içinde yabancılara yapılan konut satışının payı yüzde 2,9'da kaldı, bu rakam 2022'de yüzde 4,5 idi.

Konuyla ilgili Mars International CEO'su ve GİGDER Yönetim Kurulu Üyesi Hakan Bucak ile konuştuk.

Türkiye'de yabancıya konut satışı önceki yıllara göre ciddi anlamda azalmış durumda. Yabancıların Türkiye’de gayrimenkul alımına bakışı nedir? Bu konudaki talep durumu hakkında bilgi verir misiniz? En çok hangi bölgelerde ne tür gayrimenkuller yabancıların gözdesi?

Yabancı yatırımcılar; Türkiye’deki yatırım iştahının kaybolması, ekonomik ve siyasi belirsizlikler, yaşanan deprem faciası, olası İstanbul depremi, yabancı yatırımcının kamuoyu tarafından istenmemesi ve gündem yapılması, ani bürokratik ve hukuksal kuralların değiştirilmesi, şeffaf ve yatırımcı dostu bir piyasanın olmaması, ödeme planı ve mortgage gibi fırsatların sunulmaması ve Dubai gibi ülkelerin ön plana çıkması gibi sebeplerle Türkiye’ye bakışını negatife çevirmiş durumda.

Ancak elbette Türkiye’nin geleceğine inanan, yatırım karşılığında sunduğu ikametgah ve vatandaşlık hakkını kullanmak isteyen belirli bir grubun talebi bu genel negatif seyirde pozitif olarak ayrışmaya devam ediyor. Güncel olarak Türkiye gayrimenkul sektörüne talep gösteren yabancılar İstanbul, Ege ve Akdeniz şehirlerine odaklanmış durumda. İstanbul’da özellikle merkezi ilçeler ve deprem riski az olan bölgeler talep görüyor. Antalya ve Mersin gibi Akdeniz bölgeleri öne çıkıyor.

Bu dönemde düşük veya yüksek bütçeli yatırımcılar piyasada. Orta seviyeli alıcılar diğer rakip ülkelere kaymış durumda. Konut tipolojisinde yazlık evler ve yaşam amaçlı konutlar talep görüyor.

Göç İdaresi tarafından yabancıya ikamet amaçlı konut satışlarında alt limitin 200 bin dolara yükseltilmesi gayrimenkul sektörünü nasıl etkileyecek?

Türkiye gayrimenkul sektöründe arz problemi yaşıyoruz. Artan emtia fiyatları, enflasyonun da etkisiyle inşaat maliyetlerini katladı. Buna yükselen işçilik fiyatları ve insan kaynağı sorunu da eklendi. Gelinen noktada metrekare üretim maliyetinin neredeyse satış fiyatına eşit olduğu yerdeyiz. Tüketicinin krediye erişememesi ve kredili satışların dibe vurması da ciddi sorunlar. Talebin azalmasıyla beraber, geliştiricinin de arz üretme iştahı oldukça düşük. İnşaat sektörü şu an bekleme ve izleme halinde.