Trafik kazalarında 'çarşamba'nın sırrı nedir?
Trafik kazaları istatistiğine göre 2012'de en çok ölümlü kaza cumartesi, en az kaza ise çarşamba günü oldu
Özlem YILMAZ/AHT
Emniyet Genel Müdürlüğü ile TÜİK’in ortaklaşa hazırladığı ‘trafik kazaları istatistiği’ verilerine göre, Türkiye’de 2012 yılında 1 milyon 259 bin 874 kaza meydana geldi. Bu kazalardan 130 bin 360’ı ölümlü ve yaralanmalı kaza olarak kayıtlara geçti. Geçen yıl yaşanan kazalarda 2 bin 555 kişi hayatını kaybederken, 221 bin 108 kişi de yaralandı. Rapora göre, karayollarında en çok kaza 17.00 ile 18.00 saatleri arasında meydana geldi. Araştırmaya göre ölümlü ve yaralanmalı kazalar en çok cumartesi, en azsa çarşamba günü yaşandı. Sürücüler neden çarşamba günü daha az kaza yaptı, uzmanlarına sorduk.
'Çarşamba günü trafik için enpasif gündür'
Trafik ve Yol Güvenliği Araştırma Derneği Genel Başkanı İhsan MEMİŞ:
Araştrmada 12 aydaki rakamlarıda inceledim, temmuz ve ağustos aylarında çok yüksek oranda kaza olduğu görülüyor. Bu aylar tatile denk geliyor. İnsanlar tatile gitmek için kendi otomobilleriyle yola çıkıyor. Bundan kaynaklanan ölümlü ve yaralanmalı kazalar çok yaşanıyor. Haftanın günlerine bakıldığında, en az kazanın meydana geldiği çarşamba günü en pasif gündür, ertesinde tatil günü yoktur. Aslında salı, çarşamba ve perşembe günleri pasif günlerdir. Ancak özellikle çarşamba trafik yoğunluğu, trafiğe çıkma, şehir dışına gitme açısından en pasif gündür. Çok fazla kazanın görüldüğü cumartesinin özelliği ise pekçok kişinin şehiriçi veya şehirlerarası başka yere gittiği gün olmasıdır.
'Cumartesi günü daha çok kaza olması şaşırtıcı'
Trafik Mağdurları Derneği Genel Sekreteri Yeşim AYÖZ:
Hafta ortası dinginlik nedeniyle sanırım daha az kaza oluyor. Çarşamba günü hafta ortası olduğundan daha rutin geçebiliyor. Ancak cumartesi günü daha çok kaza olması çok şaşırtıcı. Bize göre cumartesi tatil günüdür, sürücünün daha dikkatli olması gerekir ama demek ki tam tersi oluyor. Cumartesi günleri insanlar daha geç kalkıyor. Bir dinlenme ve keyif günü olması gerekirken, kural ihlali en fazla o gün oluyor. Hafta sonu tatil sendromuyla birlikte kazalara davetiye çıkarılıyor.
'Tatil günleri yaramazlık yapmak hak görülüyor'
Psikiyatr Arzugül KANRA:
Geellikle haftanın yapısına baktığımız zaman, haftanın ilk günleri, insanların belirli başlangıçları yaptığı, işle ilgili olsun, yaşamın diğer süreçleriyle ilgili olsun zorlandığı gündür. Buna bağlı olarak yaşadığı stres kişinin her türlü aktivitesine yansıyabilir. Bir ihtimal, hafta ortasına doğru planlanan, programlanan işlerin ve stresin azalmaya başlaması, “Hafta sonu yaklaşıyor” beklentisiyle birlikte psikolojik olarak gevşemenin oluşabildiği günler. Bunun dışında insanların sosyal aktivite olarak da daha az hareket ettikleri gündür çarşambaları. Trafik yoğunluğu açısından bakarsak, belki daha dikkatli, daha kontrollü bir sürüşü düşündürebilir. Cumartesi, pazar gibi tatil günlerinde de trafiğin daha kalabalık ve yoğun yaşanıyor olması, insanların boş gününü değerlendirme isteği, kuralları çiğneme açısından kişilerin biraz da yaramazlık yapmayı kendilerinde hak gördükleri gün olabilir.
'Hafta ortası sürücülere daha az ceza kesiliyor'
Fahri Trafik Müfettişi Ömer Galip GÜRDAL:
Çarşamba günleri hafta ortası olduğu için daha az trafik kazası olması normal. Ayrıca hafta sonlarına doğru trafik arttığı için cumartesinin kazaların en yoğun olduğu gün olması da muhtemel. Çünkü o gün tüm tatil yapanlar trafikte oluyor. H afta ortası daha az ceza yazılıyor. Türkiye’de 15 binin üzerinde fahri trafik müfettişi var, bunun 7-8 bini İstanbul’da bulunuyor. Biz hep diyoruz ki: “Trafik kurallarına uyalım, uymayanları uyaralım.” Ancak Türk halkı olarak nedense kimseyi uyarmak istemiyoruz, çünkü karşımızdakinin tepki göstereceğinden çekiniyoruz.
'Cinayet işlemede de benzer sonuç çıkmıştı'
Psikiyatr Dr. Ayhan AKCAN:
Bakırköy Psikiyatri Tedavi ve Araştırma Merkezi’nde, 1996-2002 yılları arasında işlenen cinayetlerle ilgili bir tarama yapmıştık. En çok cinayetlerin işlendiği gün cuma ve cumartesi, en az cinayet işlenen gün ise salı, çarşamba çıkmıştı. Bu sonuç, daha çok insanların hareketliliğiyle, hafta sonları daha çok dışarı çıkılmasıyla ilgili. Dolayısıyla kaza nedenleri de trafiğe çıkış yoğunluğuyla bağlantılı. Kişiler hafta içi daha disiplinli oluyor, rutinişe gidip geliyor, kurallara uyuyor.Hafta sonları ise bunun dışına çıktığı zaman öfke, kendisini ifade etmeyle ilgili çok büyük problemler yaşayabiliyor, bir anda parlayabiliyor.