Sınırda hareketlilik: ABD, İran’da rejimi devirmek için PKK kartını kullanıyor
ABD/İsrail-İran Savaşı'nda sahada Türkiye'yi de yakından ilgilendiren önemli gelişmeler oluyor. Sahada yaşananlar, ABD Başkanı Trump'ın İran'daki muhalefeti dizayn etmek ve rejimi çökertmek için PJAK/PKK kartını çektiği yorumlarına yol açıyor. İran rejimi KDPI ve KOMALA bağlantılı grupları İHA'larla vururken, Irak-İran sınırında hareketlilik ve PKK'lı geçişleri söz konusu.
Orta Doğu’da tansiyon bu kez İran’ın batı sınırlarında yükseliyor. ABD’nin, İran içinde rejim karşıtı bir dalga oluşturmak için Kürt silahlı gruplarla temas kurduğu iddiası bölge başkentlerini hareketlendirdi.
Tahran ise Irak Kürdistanı’ndaki hedeflere İHA ve füze saldırılarıyla yanıt veriyor. Ankara gelişmeleri “sınır güvenliği ve terörle mücadele” merceğinden yakından izliyor.
ABD PKK KARTINI MI ÇEKTİ?
İran’a karşı baskı politikasını sertleştiren ABD’nin sınır hattındaki silahlı Kürt unsurları bir kaldıraç olarak kullanmak istediği öne sürülüyor. Bu iddiaların merkezinde, terör örgütü PKK’nın kolu olan Kürdistan Özgür Yaşam Partisi (PJAK) yer alıyor.
ABD’nin PJAK’a doğrudan silah desteği verdiğine dair resmi teyit bulunmasa da İran makamları uzun süredir “dış destekli etnik ayaklanma” uyarısı yapıyor. Washington cephesi ise bu suçlamaları reddediyor. Diplomasi kulislerinde konuşulan senaryo, olası temasların açık askeri angajman yerine dolaylı kanallar üzerinden yürütülebileceği yönünde.
IRAK HATTINDAN PKK’LI GEÇİŞİ
PKK’nın ana üslenme alanı Irak’ın kuzeyindeki dağlık bölgeler. PKK’nın ana üslenme alanı Irak’ın kuzeyindeki Kandil ve çevresi. İran sınırına bitişik bu coğrafya, geçmişte sızma ve karşılıklı operasyonlara sahne oldu.
Irak’tan İran’a önemli sayıda PKK’lı geçişi olduğuna dair bazı iddialar var ve İran bu noktalara topçu atışlarıyla ve SİHA’larla operasyon düzenliyor. Sahadaki askeri hareketliliğe karşı İran bazı önlemler alıyor. Geçişe elverişli bu arazide, İran son yıllarda sınırda elektronik gözetleme ve İHA devriyelerini de artırdı.
ABD, SURİYE’DE YAPTIĞINI YAPIYOR
Suriye’de DEAŞ’a karşı YPG’yi sahaya süren ve bunun için alan temizliği yapan ABD, benzer bir tavrı İran’da da sergiliyor. İran’ın sınır güvenliğinde belirleyici aktör İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC).
Tahran, Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi sınırları içindeki bazı kampları füze ve silahlı İHA’larla vurduğunu açıkladı.ABD’nin IRGC unsurlarını “PKK/PJAK’a alan açmak için” hedef aldığına yönelik iddialar farklı medya organlarında dile getiriliyor.
ABD–İran geriliminde daha önce Suriye ve Irak’ta karşılıklı hedeflemeler yaşansa da doğrudan bu amaca matuf bir operasyon kamuoyuna yansımış değil.
KDPI VE KOMALA KAMPLARI VURULUYOR
Tahran yönetimi, Irak’ın kuzeyinde konuşlu İran Kürdistan Demokrat Partisi (KDPI) ve Komala bağlantılı hedeflere yönelik operasyonlarını “meşru müdafaa” olarak tanımlıyor.
Son haftalarda İHA kullanımının arttığına dair açıklamalar dikkat çekiyor. IKBY ise egemenlik ihlali vurgusu yapıyor.
Kürt muhalif kaynaklar ise “uygun zamanda harekete geçileceği” mesajları vererek İran güvenlik güçlerini taraf değiştirmeye çağırıyor.
SAHADA YAŞANANLAR
Tüm bu iddialarla ilgili sahadaki gelişmelere yönelik şu bilgiler var:
- İran, Batı Azerbaycan ve Kürdistan eyaletlerinde IRGC varlığını güçlendirdi.- Sınır hattında topçu atışları ve İHA devriyeleri sıklaştı.
- Irak merkezi hükümeti ve IKBY, topraklarının vekâlet çatışmasına dönüşmesinden kaygılı.- Ankara, PKK/PJAK hattında olası güç konsolidasyonunu kırmızı çizgi olarak görüyor.
BÖLGESEL FAY HATLARI
Olası bir “PKK Kartı Stratejisi”, İran içinde çok cepheli bir iç güvenlik krizini tetikleyebilir. Irak’ın kuzeyi ABD–İran geriliminin dolaylı çatışma alanına dönüşebilir. Bu gelişmeler, Türkiye açısından ise sınır güvenliği ve terörle mücadele denkleminde yeni risklere yol açar. Teyit mekanizmaları sınırlı olsa da iddialar oldukça güçlü. Sahadaki askeri hareketlilik, İran’ın batı sınırında yeni bir cephe ihtimalini her geçen gün artırıyor. Bölge, bir kez daha vekâlet savaşlarının eşiğinde.