Yanlışlıkla yemek yemek orucu bozar mı? Diyanet'e göre oruçluyken yanlışlıkla yemek yemek orucu bozar mı?

Oruç, insana manevi bir disiplin ve irade gücü kazandıran bir ibadet olarak İslam dininde büyük önem taşır. Kur’an ve hadislerde, oruç tutarken bilinçli olarak yiyip içmemenin esası vurgulanır. Ancak Hz. Peygamber (s.a.s.) unutma hâline özel bir istisna tanır. Unutkanlıkla yeme veya içme durumunda, kişi oruçlu olduğunu hatırladığı anda yeme içmeyi bırakır ve ağzını temizlerse oruç bozulmuş sayılmaz. Bu hüküm, “Bir kimse, oruçlu olduğunu unutarak yer-içerse orucunu tamamlasın; çünkü onu, Allah yedirip içirmiştir.” (Buhârî, Savm, 26; Müslim, Sıyâm, 171) hadisine dayanır. Diyanet İşleri Başkanlığı da bu hadisi esas alarak, yanlışlıkla yemek yemek fiilinin kasıt içermediğini, dolayısıyla oruç üzerinde olumsuz bir etki doğurmadığını bildirir.

Oruçlu olduğunu unutmak, sahur ve iftar arasındaki sürenin uzunluğundan veya kişinin günlük meşguliyetinden kaynaklanan insani bir durumdur. Bu unutmanın ardından kişi oruçlu olduğunu hatırladığında, “Allah’ın ona ikram ettiği” kabul edilir ve ibadete devam etmesi teşvik edilir. Ancak burada temel nokta, unutma hâlinden çıktığı anda yeme içmeyi kesmesi ve bilerek sürdürmemesidir. Bilinç devreye girdiğinde kasten yeme içmeye devam etmek, orucun bozulması anlamına gelir. İşte unutkanlık ile kasıt arasındaki bu fark, yanlışlıkla yeme içmenin oruç üzerindeki hükmünü belirleyen en önemli unsurdur.