Bilim kurulundan olumsuz rapor: Katil balinaların İspanya'ya taşınması için son karar Fransa'nın
Fransa'nın Antibes kentindeki Marineland isimli eğlence parkında, yaklaşık bir buçuk yıldır ziyaretçilere kapalı olmasına rağmen iki katil balina ve dört yunusa ev sahipliği yapmaya devam ediyor. Tesiste bulunan 24 yaşındaki Wikie ile 11 yaşındaki oğlu Keijo'nun İspanya'nın Tenerife Adası'na uçakla taşınması planlanıyor. Ancak nakil planı, İspanyol bilimsel makamlarının olumsuz görüşüne rağmen gündemde.
Google’da haber kaynağınızı Habertürk olarak seçmek için tıklayın 
Katil balinaların gönderilmesinin planlandığı İspanya'dan projeye yönelik önemli bir itiraz geldi. Ülkedeki bilimsel otorite konumundaki CITES makamı, Wikie ve Keijo'nun Tenerife'deki Loro Parque'a taşınmasına ilişkin olumsuz bir rapor hazırladı.
Loro Parque yönetimi, söz konusu rapora karşı idari dava açarken, raporun dayandığı bilimsel ve teknik değerlendirmelerin kamuoyuna açıklanması için de ayrı bir başvuruda bulundu.
İspanya Ekolojik Geçiş Bakanlığı ise naklin İspanya tarafından onaylandığı yönündeki değerlendirmelerin doğru olmadığını açıkladı. Bakanlığa göre nihai karar Fransa tarafından verilecek.
SON SÖZ FRANSA'DAKİ CITES MAKAMINDA
Katil balinaların başka bir ülkeye taşınması, nesli ve ticareti düzenlemelere tabi türlere ilişkin Avrupa mevzuatı kapsamında değerlendiriliyor. Bu kapsamda nihai ihracat izninin, hayvanların gönderileceği ülke tarafından değil, çıkış yaptıkları ülkenin CITES makamı tarafından verilmesi gerekiyor.
Bu dosyada çıkış ülkesi Fransa olduğu için son kararın Fransa makamlarınca verilmesi bekleniyor. Kararın bilimsel değerlendirmeler ve Avrupa mevzuatı doğrultusunda alınacağı belirtiliyor.
KANADA'DAKİ KORUMA ALANI SEÇENEĞİNDEN VAZGEÇİLDİ
Fransız hükümetinin katil balinaların geleceğine ilişkin tutumu da son aylarda değişti. Fransa Ekolojik Geçiş Bakanlığı daha önce Wikie ve Keijo'nun Kanada'daki bir deniz memelileri koruma alanına gönderilmesini destekliyordu.
Ancak Bakanlık, mayıs ayında iki katil balinanın Tenerife'deki Loro Parque'a gönderilmesini tercih etti. Bu değişikliğin temel gerekçesi, hayvanların yeniden gösteri amacıyla ABD veya Japonya gibi ülkelere taşınmasının önüne geçmek olarak açıklandı.
Ancak Tenerife'deki çevreci gruplar bu karara karşı çıkıyor. Loro Parque'ın deniz memelileriyle gerçekleştirilen gösterileri önemli bir turistik faaliyet olarak tanıtması, hayvan hakları savunucularının tepkisine neden oluyor.
Çevreci gruplar, naklin bir kurtarma operasyonu olmadığını, yalnızca sorunun başka bir tesise taşınması anlamına geldiğini savunuyor. Loro Parque ise iki katil balinanın bakımını üstlenmeyi başından beri istediğini ve Fransız hükümetinin teklifini "ahlaki sorumluluk" anlayışıyla kabul ettiğini belirtiyor.
LORO PARQUE'TAKİ KATİL BALİNA ÖLÜMLERİ TARTIŞMA KONUSU
Tenerife'deki Loro Parque'ta hâlihazırda dört katil balina bulunuyor. Wikie ve Keijo'nun da tesise götürülmesi halinde parktaki katil balina sayısı altıya çıkacak.
Ancak tesisin geçmişindeki bazı hayvan ölümleri, nakil planıyla ilgili tartışmaların önemli başlıklarından birini oluşturuyor. Fransız hükümetinin danışma organı adına hazırlanan bir raporda, 2021 yılından bu yana tesiste çeşitli deniz memelilerinin hayatını kaybettiği belirtiliyor.
Raporda bazı ölümlerin bağırsak veya kalp sorunlarıyla, bazılarının ise açıklanamayan nedenlerle ilişkilendirildiği ifade ediliyor. Kasım 2024'te Keto isimli katil balinanın ölümünden önce de tesiste üç deniz memelisinin yaşamını yitirdiği kaydediliyor.
PARK YÖNETİMİ ÖLÜMLERİN BİRBİRİYLE BAĞLANTILI OLMADIĞINI SAVUNUYOR
Loro Parque yönetimi ise hayvanların ölüm nedenlerine ilişkin kendi otopsi sonuçlarını paylaşıyor. Buna göre iki katil balinanın enfeksiyona neden olan bağırsak burulması nedeniyle öldüğü, bir diğer hayvanın ölüm nedeninin ise damar malformasyonu olduğu belirtiliyor.
Park yönetimi, söz konusu ölümlerin kaçınılmaz olduğunu ve aralarında doğrudan bir bağlantı bulunmadığını savunuyor. Tesiste deniz memelilerinin bakımı konusunda deneyimli geniş bir ekibin görev yaptığı da vurgulanıyor.
Loro Parque'ın açıklamalarını destekleyen resmi değerlendirmeler de bulunuyor. Kanarya Adaları hükümetinin yayımladığı iki teknik raporda, parkın hayvan refahı uygulamaları ve mevzuata uyumu olumlu değerlendiriliyor. Raporda ayrıca tesisin katil balina barındırma kapasitesinin kanıtlanmış olduğu belirtiliyor.
MARINELAND'DAKİ HAYVANLARIN BAKIMI SÜRÜYOR
Fransa'daki Marineland'in kapanmasının temelinde, ülkede 2021 yılında kabul edilen hayvan refahı yasası bulunuyor. Deniz memelilerinin gösterilerde kullanılmasını yasaklayan düzenlemenin yürürlüğe girmesinin ardından park kapılarını ziyaretçilere kapattı.
Bir dönem Avrupa'nın en büyük su parklarından biri olarak gösterilen Marineland, bugün İspanyol Parques Reunidos şirketinin mülkiyetinde bulunuyor.
Parkın kapanmasına rağmen içeride kalan hayvanların bakımı devam ediyor. Yaklaşık 20 kişilik ekip, iki katil balina ve dört yunusun ihtiyaçlarıyla ilgileniyor. Hayvanlara her gün birkaç kilogram balık veriliyor.
NAKİL İÇİN SON İZİN HENÜZ VERİLMEDİ
Fransa'da son dönemde yaşanan sıcak hava dalgalarının da hayvanların sağlığını olumsuz etkilemediği bildiriliyor. Park yönetimi, havuzlardaki su sıcaklığının kontrol altında tutulabildiğini belirtiyor.
Wikie ve Keijo'nun Tenerife'ye nakli için hazırlıklar sürerken, taşıma işlemi henüz gerçekleştirilmiş değil. Naklin gerçekleşebilmesi için gerekli son Fransız makam onayının da henüz açıklanmadığı belirtiliyor.
Sürecin önündeki en önemli gelişme, Fransa'daki yetkili CITES makamının vereceği nihai karar olacak. İspanyol bilimsel makamlarının olumsuz görüşüne rağmen Fransa'nın ihracat izni vermesi halinde iki katil balinanın Tenerife'ye uçakla taşınmasının önü açılabilecek.