Drahmatik çöküş!

HABERTURK.COM EKONOMİ SERVİSİ

Piyasalar için kötü senaryolar tekrar geri döndü. Sahnede Euro Bölgesi ve ertelenen iflas bulunuyor. Özellikle bu hafta Avrupa'nın kaderi açısından çok krik bir öneme sahip. Aylar önce iflasın eşiğinden kurtarılan ve IMF ve AB destekli kredilerle ayakta kalan Yunanistan'da alarm çanları çalıyor. Ve yeni kredi diliminin görüşmeleri bu hafta başlıyor. Daha önce 12 milyar Euro'luk kredi dilimini almakta zorlanan komşu bu sefer 8 milyar Euro'luk kredi diliminin serbest bırakılması konusunda endişeli. Şayet bu kredi alınamazsa ülkenin iflası kaçınılmaz hale gelecek. Uzmanlara göre, asıl sorun Yunanistan'ın batması değil, bu finansal krizin 2008'de başlayan global krizin tekrarı şekline dönüşmesi... Yunanistan'ın iflasını fiyatlayan piyaslar cuma gününden itibaren bu iflasın global bir dalgaya dönüşmesini fiyatlamaya başladı. Buna bağlı olarak bugün özellikle Avrupa borsalarında sert satışlar yaşanıyor.

Tabii gelişmeler ve haberler sadece bu iflasla sınırlı değil. Kredi derecelendirme kuruluşları bu puslu havada fırsat kollamaya devam ediyor. Daha önce hedeflerine aldıkları Fransa'yı bu sefer bankalar üzerinden vurmaya çalışan kuruluşların başında Moody's yer alıyor. Moody's'in üç büyük Fransız bankasının notunu indirebileceği söylentiler arasında. Haziran ayında negatif izlemeye alınan bu bankaların notlarında gelebilecek olası bir indirim hem Avrupa bankacılık sistemi için hem de Euro için olumsuz bir gelişme olarak fiyatlanmaya devam ediliyor.

Bir IMF yetkilisinin yaptığı açıklamlar ise piyasada var olan tedirginliği artırdı. Yetkili, Yunanistan'ın Euro için en büyük tek tehlike durumunu koruduğunu aktardı. Yunanistan ile görüşmelerin çarşamba günü başlayacağını belirten yetkiliye göre, ülkenin temerrüde düşmesi italya ve İspanya'ya zarar verebilir.

Yurt içinde ise İMKB'de de Avrupa kadar olmasa da değer kaybı yaşanıyor. Saat 15.05 itibariyle 55 bin puan seviyesinin altına gerileyen endeksin kaybı yüzde 2.20.

Cuma günü Avrupa Merkez Bankası Yönetim Kurulu Üyesi Juergen Stark’ın istifa haberiyle gerileyen borsalarda bugün yeniden borç krizi kaygıları ağır bastı. Avrupa kanadında borsalar haftanın ilk gününde hayal kırıklığı yaşatıyor. Özellikle Fransız CAC 40 Endeksi, büyük bankaların kredi notunda yaşanabilecek bir indirime yönelik endişeyle yüzde 5'e yakın kayıp yaşıyor. İtalya ve İspanya borsalarındaki kayıp ise yüzde 3'ün üzerinde. Cuma günkü kayıpla birlikte bu iki borsadaki toplam kayıp yüzde 7'yi aşmış durumda.

Alman DAX Endeksi de yüzde 3'ün üzerinde bir kayıpla işlem görürken cuma günüyle birlikte toplam kayıp yüzde 7'ya dayandı.

Öte yandan ABD vadeli işlemleri ise Wall Street'in açılışıyla birlikte satışların hız kazanabileceği sinyalini veriyor.

BANKALARIN KAYIPLARI YÜZDE 10'A ULAŞTI

Fransız bankası BNP Paribas hisseleri yüzde 13,62, Credit Agricole hisseleri yüzde 9,31, Societe Generale hisseleri ise yüzde 8,86 oranında değer kaybetti.

Frankfurt Borsası'nda Alman bankası Deutsche Bank hisseleri yüzde 9,34, Commerzbank yüzde 6,10, Madrid Borsası'nda İspanyol bankası Santander hisseleri de yüzde 4,85 oranında geriledi.

ASYA HAFTAYA DÜŞÜŞLE BAŞLADI!

Asya'da borsalar, Yunanistan'ın temerrüte yaklaştığı ve Euro Bölgesi borç sorununun derinleştiğine yönelik endişeler nedeniyle değer kaybetti. Japonya'da Tokyo Borsası'nın temel göstergesi Nikkei 225 Endeksi yüzde 2,31 (201,99 puan) değer kaybederek 8.535,67 puana geriledi. Asya'da ayrıca Hong Kong Borsası yüzde 3,88, Tayland Borsası yüzde 1,78, Hindistan Borsası'nda BSE SENSEX 30 Endeksi yüzde 2,25, Singapur Borsası yüzde 2,62, Endonezya Borsası yüzde 1,84, Avustralya Borsası yüzde 3,65, Yeni Zelanda Borsası yüzde 1,81, Malezya Borsası ise yüzde 1,28 oranında değer kaybetti.

AMERİKA VE AVRUPA BORSALARI CUMA GÜNÜ NASIL BİR SEYİR İZLEDİ?

ABD'de Cuma günü New York Borsası'nda Dow Jones Endeksi yüzde 2,69, Standard and Poor's 500 Endeksi aynı gün yüzde 2,67, Nasdaq Bileşik Endeksi yüzde 2,42 değer kaybetmişti.

Amerika kıtasında ayrıca Kanada Borsası yüzde 1,06, Arjantin Borsası'nda Merval Endeksi yüzde 2,80 ve Meksika Borsası'nda IPC Endeksi yüzde 2,59 gerilemişti.

Avrupa'da da Cuma günü borsalar değer kaybetmişti. Londra Borsası'nda FTSE-100 Endeksi yüzde 2,35, Frankfurt Borsası'nda Dax Endeksi yüzde 4,04 ve Paris Borsası'nda Cac 40 Endeksi yüzde 3,60 gerilemişti.

Avrupa'da ayrıca İtalya'da Milano Borsasında FTSE MIB Endeksi yüzde 4,93, İspanya'da Madrid Borsasında IBEX 35 Endeksi yüzde 4,44, Hollanda'da AEX Endeksi yüzde 2,57, İsviçre'de Zürih Borsası yüzde 1,78 değer kaybetmişti.

DRAHMİ’YE Mİ DÖNÜLECEK?

Yunanistan'ın iflasında ilk senaryoya göre ülkenin Euro Bölgesi'nde kalması, diğer senaryoya göre ise Atina yönetiminin ortak para birimi Euro’dan vazgeçerek, Yunan para birimi drahmiye dönüşü olasılıkları değerlendiriliyor. Yunanistan Euro Bölgesi'nde kalsın ya da kalmasın Alman yetkililerin, bu ülkenin temerrüte düşmesinin idaresinde Avrupa Finansal İstikrar Fonu’nun (EGSF) anahtar rol oynayacağına inandığına işaret edilen haberlerde, EFSF'nin, Avrupa Birliği (AB) liderlerinin temmuz ayında anlaştıkları üzere mümkün olan en kısa zamanda yeni güçlerle donatılması gerektiği vurgulandı.

EMTİA FİYATLARI DA GERİLİYOR!

Tüm bu olumsuz beklentilerin yanında hisse senetleri piyasasında hızlı geri çekilmeler yaşanırken, büyümeye yönelik kaygılar ve aşağı yönlü revizeler de emtia cephesinde düzeltmeleri beraberinde getiriyor.

Brent petrolün varil fiyatı yüzde 2'ye yakın değer kaybederken 110 dolar sınırına geriledi. Ham petrolün varil fiyatı ise yüzde 1.50 değer kaybederken 86 doların altına çekildi. Kakao, mısır, buğday, şeker, yulaf fiyatları da vadeli işlemlerde geri geldi.

Altın fiyatları ise düzeltmesini bugün de sürdürüyor. 1.900 doları aşmakta zorlanan altın hem kâr realizasyonu hem de dolardaki güçlü seyrin etkisiyle gevşeme eğiliminde seyrederken 1.840 dolara kadar geriledi. Bunun yanında sanayi metalleri bakır ve gümüş fiyatları da hızla geriledi. Bu iki maden yüzde 2'ye yakın kayıp yaşıyor. Buna rağmen gümüş hâla 40 doların üzerinde.

DÖVİZ

Güne hızlı bir yükselişle başlayarak kritik 1.80 lira seviyesini test eden dolar daha sonra bir miktar geşedi. Dolar 30 ayın zirvesinden dönse de saat 15.00 itibariyle 1.80 TL sınırına yakın seyrediyor. Euro da Euro/dolar paritesinin de etkisiyle 2.44 liraya kadar çekildi. Günlük kayıp yüzde 0.60. Euro/dolar paritesi bugün 1.36 seviyesinde bulunuyor.

Faiz ise Merkez Bankası'nın zorunlu karşılık kararıyla aştığı yüzde 8 seviyesinin altında yüzde 7.93 seviyesinde bulunuyor.

AVRUPA ALARMDA

Avrupa Komisyonu'nun Finansal Hizmetlerden Sorumlu Komiseri Michel Barnier, Euro Bölgesi'nin, herhangi bir üyesinin temerrüte düşmesini engellemek için herşeyi yaptığını bildirdi.

Barnier yaptığı açıklamada, Euro Bölgesi'ne üye ülkelerin, AB liderlerinin Yunanistan için hazırlanan ikinci kurtarma paketini içeren 21 Temmuz kararlarını uygulaması gerektiğine dikkat çekerek, 17 üyeli Euro Bölgesi'nin Yunanistan gibi bir üyesinin temerrüte düşmesini önlemek için herşeyi yaptığını vurguladı.

FRANSIZ BANKALARIN BORÇ SORUNU ENDİŞELENDİRİYOR

Fransa Sanayi Bakanı Eric Besson, mali piyasalarda zor günler geçiren Fransız bankalarının kısmen millileştirilmelerine yönelik varsayımlara şiddetle karşı çıktı. RMC radyo kanalına konuşan Besson, ''mali piyasalarda zor günler geçiren bankaların kısmen millileştirilmesini dillendirmek tamamen zamansız bir varsayımdır''dedi. Fransız bankaların, Avrupa ''güvenilirlik testini'' başarıyla geçtiğini hatırlatan Besson, ''ulusal bankaların sağlamlığına ve dayanıklılığına olan güvenin tam olduğunu'' ifade etti.

BNP Paribas, Credit Agricole et Societe Generale gibi ülkenin önemli bankaları, pazartesi borsada yüzde 10'a varan düşüşlerle başladı.

Societe Generale, borsanın açılmasından önce bankanın zararların düşürülmesi için bir dizi tedbirleri içeren önlem paketini kamuoyununa duyurdu.

FRANSIZ BANKADAN DEV TASARRUF PLANI!

Fransız bankası Societe Generale, 2015 yılına kadar uygulamayı hedeflediği işten çıkarmaları da içeren tasarruf planını hızlandırmayı planlıyor.

Yunanistan bankalarının durumundan olumsuz yönde etkileneceği söylentileriyle Temmuz ayından bu yana hisseleri yüzde 58'e varan oranda değer kaybeden Societe Generale'den yapılan açıklamada, varlıkların satışını ve maliyet kesintisini içeren strateji planını hızlandırma kararı aldıkları belirtildi.

Açıklamada, İtalya ve Yunanistan gibi borçlu ülkelerdeki risklerin, 9 Eylül itibariyle 4,3 milyar avroyu bulduğu ve yönetilebilir olduğu ifade edildi. Banka ayrıca, BASEL 3 sermaye yeterlilik oranını 2013 yılı sonuna kadar karşılayacak güçte olduklarını vurguladı.

Bu sabah Paris Borsasında, uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Moody's'in Fransız bankalarının kredi notunu düşürebileceğine yönelik söylentilerle Societe Generale, BNP Paribas ve Credit Agricole hisseleri yüzde 10'a varan oranda değer kaybetti.

BÖLGENİN KAMU BORCU

Avrupa Komisyonu, Euro Bölgesi'nin kamu borcunun gayrisafi yurtiçi hasılaya (GSYH) oranının gelecek yıl yüzde 88,7'ye ulaşabileceğini bildirdi.

Komisyonun kamu maliyesine ilişkin açıkladığı rapora göre, Euro Bölgesi'nin kamu borcu, 2012'de GSYH'nin yüzde 88,7'si seviyesine yükselebilir.

Euro Bölgesi'nin kamu borcu, 2007 yılında GSYH'nin yüzde 66,3'ü, Avrupa Birliği'nin tamamında ise GSYH'nin yüzde 59'u seviyesinde bulunuyordu.

Komisyon, 2012 yılı için 27 üyeli Avrupa Birliği'nin kamu borcunun GSYH'ye oranının yüzde 83,3'ü bulabileceğini tahmin ediyor.

AVRUPA'DAN YUNANİSTAN'A ÇAĞRI

Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Jean-Claude Trichet, Avrupalı yetkililerin, Yunanistan'a taahhütlerini yerine getirme çağrısı yaptığını bildirdi.

Uluslararası Ödemeler Bankası'nın toplantısına katılan Trichet, toplantının ardından düzenlediği basın toplantısında, uluslararası kuruluşlar, Avrupa Komisyonu ve Avrupa Merkez Bankası'nın Yunanistan'ın reform planını kararlılıkla uygulamasını istediklerini belirterek, bunun, Yunanistan halkı ve ekonomisinin çıkarına olduğunu vurguladı.

Trichet, Avrupa Merkez Bankası'nın sınırsız miktarda ve sabit faiz oranı ile bankalara likidite sağlamaya hazır olduğunu ifade ederek, ECB'nin likidite sağlamak için gerekli silaha sahip olduğuna dikkati çekti.

ABD BANKLARINA YÖNELİK TAHMİNLER DÜŞÜRÜLDÜ

Citigroup Amerikan bankalarının kâr tahminini düşürdü. Hisse senetlerindeki düşüş ve kredi piyasalarındaki yüksek volatiliteye dikkat çeken Citigroup, Amerikan bankalarının 3. çeyreğe ait kâr tahminlerini düşürdü.