Memur emeklilerinin yeniden kamuda çalışmaya başlaması konusu 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Emeklilerin yeniden hizmete alınması” başlıklı 93. maddesinde düzenleniyor. Söz konusu maddede, Emekli Sandığı Kanunu uyarınca emekli olanlardan, sınıfında yazılı nitelikleri taşımakta bulunanların, kurumlarda boş kadro bulunmak şartıyla yeniden memurluğa alınabilecekleri öngörülüyor.

2005 yılında çıkartılan 5335 sayılı kanun ise emekli kamu görevlilerinin kamuda yeniden çalışabilmesine ilişkin sınırlamalar ve istisnaları düzenliyor. Buna göre, Cumhurbaşkanı tarafından atananlar veya görevlendirilenler, TBMM’de yapılan seçimler sonucunda görev verilenler ile üniversite öğretim üyeliklerine atananlar hariç olmak üzere, emekli aylığı alanların genel bütçeye dahil dairelerin, katma bütçeli idarelerin ve bütçeden yardım alan kuruluşların kadrolarına açıktan ataması yapılamıyor.

5335 sayılı kanunun gerekçesinde, yeni mezun olan genç ve nitelikli kişilerin sayısının artmasına rağmen, kamu kurum ve kuruluşlarının personel alımlarının oldukça kısıtlı olduğu, tercihini emeklilik yönünde yapmış ve emeklilik haklarını elde etmiş kişilerin tekrar kamuda istihdamının önlenmesinin öngörüldüğü belirtiliyor.

SÖZLEŞMELİ ÇALIŞMA YOLU

Bu düzenlemeye göre, emeklilik veya yaşlılık aylığı alanlar, genel bütçeye dahil dairelerin, katma bütçeli idarelerin, döner sermayelerin, kefalet sandıklarının, sosyal güvenlik kurumlarının ve bütçeden yardım alan kuruluşların kadrolarına açıktan atanamazlar. Ancak, söz konusu kamu kurumlarının sözleşmeli pozisyonlarında istihdama ilişkin kanunda bir kısıtlama bulunmuyor.

Fonların, belediyelerin, il özel idarelerinin, belediyeler ve il özel idareleri tarafından kurulan birlik ve işletmelerin, özel kanunla kurulmuş diğer kamu kurum, kurul, üst kurul ve kuruluşların, KİT’ler ve bunların bağlı ortaklıkları ile sermayesinin yüzde 50’sinden fazlası kamuya ait olan diğer ortaklıkların kadrolarına ise açıktan atama yapılabiliyor. Emekli kamu görevlileri bu kuruluşlarda sözleşmeli olarak da çalışabilirler.

KAMUYA DÖNENİN EMEKLİ AYLIĞI KESİLİR

Gerek açıktan atama, gerekse sözleşmeli olarak kamuda çalışmaya başlayanların emeklilik ve yaşlılık aylıkları genel olarak kesiliyor. Emekli aylığı kesilmeden kamuda çalışabilecek kişiler ise kanunla düzenlenmiş bulunuyor. Buna göre, cumhurbaşkanlığına seçilenler, dışarıdan bakan atananlar, milletvekilleri, yerel seçim sonucuna göre görev alanların emekli aylıkları kesilmiyor. Sadece toplantı veya huzur ücreti ödenen görevleri yürütenler ile yönetim ve denetim kurulu üyeliği ücreti karşılığında görevlendirilenler, yaş haddini aşmamış olmaları kaydıyla her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ders ücreti karşılığı ders görevi verilenler, Cumhurbaşkanı tarafından atananlar, TBMM tarafından yapılan seçimler sonucunda görev verilenler, milletvekili görevinin bitiminden sonra öğretim üyesi olarak atananlar da emekli aylığını almaya devam ederler.

Vazife malûllüğü aylığı almakta olan kişiler, sağlık durumları görev yapmalarına engel teşkil etmemek şartıyla kamuda belli görevlere atanabilirler.