Pervin Kaplan'ın Yurtdışında Eğitim Rehberi Yazı Dizisi

Stajınızı hem yurtdışında hem de hibe alarak yapın

Giriş: 11.09.2015 - 13:30 Güncelleme: 14.09.2015 - 15:51

Günümüzde yurtdışı eğitim, başta yükseköğretim olmak üzere küresel bir pazar oldu. 2012 OECD verilerine göre 2000 yılında ülkesi dışında başka bir ülkede öğrenim gören öğrenci sayısı 2 milyon 87 bin 702 iken bu rakam 2012 yılında 4 milyon 528 bin 44’e ulaştı. 2025 yılında bu rakamın ikiye katlanması bekleniyor.

Yurtdışı eğitim için yapılan harcamanın dünya genelinde 100 milyar doları aştığı tahmin ediliyor. Türkiye’nin yurtdışında öğrenim gören öğrenci sayısı ise 100 bine yaklaştı. Yükseköğretim başta olmak üzere Türk ailelerin yurtdışı eğitim için harcadığı para yaklaşık 1.5 milyar doları buluyor.

Türk öğrencilerin hayalini ise hep yurtdışı süslüyor. Geçtiğimiz yıl British Council Türkiye’nin yaptığı araştırma her 100 gençten 95’inin yurtdışına eğitim için gitmek istediğini gösteriyor.

Gerek dil, gerek yükseköğretim, gerekse staj ve gönüllü çalışmalar gençlerin öğrencilik yaşamlarının bir döneminde yurtdışında eğitim almalarının yolları arasında yer alıyor. Son yıllarda aileler çocuklarını lise eğitimlerinde de yurtdışına göndermeye başlarken, değişim programları da kısa dönemli de olsa bir başka ülkede öğrenim görme fırsatı sunuyor.

Biz de gençlere yurtdışında nasıl staj yapabileceklerini ve gönüllü çalışmalara katılabileceklerini, yükseköğretimde yatılı okullar için ülkelerin koşullarını, eğitim için hangi kurumlardan burs alabileceklerini araştırdık.

Öğrencilik yıllarınızda yaptığınız her staj özellikle de yurtdışı stajlarınız mezuniyette iş ararken fark yaratmanızı sağlayacak. Oysa birçok genç üniversite yıllarında aralarında Birleşmiş Milletler ile Dünya Bankası’nın da olduğu ‘ünlü’ uluslararası kuruluşlarda staj yapabileceğinin farkında değil

GENÇLERİN çoğu üniversite yıllarında yararlanabileceği programların farkında olmuyor. Oysa öğrenciliğiniz süresince üstelik de hibe alarak değişim programlarından yararlanabilir, aynı şekilde yurtdışında staj da yapabilirsiniz. Yurtdışında değişim ve staj programlarına katılmak ise mezuniyetinizden sonra güçlü bir CV’ye sahip olmanızı sağlar ve iş arama sürecinizde avantaj getirir. Bu nedenle öğrencilik yıllarınızı en iyi biçimde değerlendirmenizi sağlayacak programlardan yararlanmalısınız.

İsviçre’den ABD’ye kadar birçok ülkede ve Birleşmiş Milletler’den Dünya Bankası’na ve Avrupa Birliği’nden Dünya Sağlık Örgütü’ne kadar birçok kurumda öğrenciliğiniz süresince staj yapma fırsatları bulabilirsiniz. “Mezuniyetten sonra stajımı tamamlarım” diyorsanız, yanılırsınız. Çünkü birçok kurum, staj yapmanız için öğrenci olmanızı şart koşuyor ve mezun başvurularını kabul etmiyor.

Bu kurumlardan bazılarını ve nasıl başvuru yapabileceğinizi sizler için derledik.

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ÇOCUK FONU (UNICEF): Çocuk ve insan haklarıyla ilgili UNICEF programında staj yapabilmek için 3 ay öncesinden başvurmak gerekiyor. Bu kurumda 6 ile 16 hafta arasında staj yapabilirsiniz. Kurum, staj süresince öğrencilere ödeme yapmıyor. Mezun başvuruları ise kabul edilmiyor, yalnızca öğrencilerin başvuru hakkı var. Başvurularda akademik referans mektubu isteniyor. İngilizce, Fransızca veya İspanyolca dillerinden birisini iyi derecede bilmeniz şartı da var. Çocuk ve insan haklarıyla ilgili programa başvurmak için aranan bir diğer şart ise UNICEF’in ilgili olduğu bir alanda eğitim alıyor olmak.

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER EĞİTİM, BİLİM VE KÜLTÜR ÖRGÜTÜ (UNESCO): Öğrencilerin 1-4 ay arasında staj yapmasına imkân veren programa başvurmak için son sınıf veya yüksek lisans öğrencisi olma şartı aranıyor. Başvuran öğrenciler çok iyi derecede İngilizce veya Fransızca bilmeli ve öğrenim gördükleri alanlar eğitim, kültür, iletişim, hukuk, uluslararası ilişkiler veya fen bilimleri olmalı. En az bir ay önce başvurulması gereken programda öğrencilere ücret ödenmiyor.

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER KALKINMA PROGRAMI (UNDP): Tam ve yarı zamanlı olarak değişen programlarda ödeme yapılmazken, stajlar New York’taki ana merkeze veya ülke ofislerine yapılabiliyor. Başvurmak için öğrenci olmanın şart olduğu programda ayrıca, ekonomi, kamu yönetimi, işletme, uluslararası ilişkiler veya çevre bilimleri gibi alanlarda okumak gerekiyor. Öğrencilerin İngilizce, Fransızca veya İspanyolca dillerinden en az birini, tercihen ikisini iyi derecede bilmesi de aranan özellikler arasında yer alıyor.

BİRLEŞMİŞ MİLLETLER ÖRGÜTÜ (UNO): 2-6 ay arası süren Birleşmiş Milletler (BM) stajlarına başvurmak için yüksek lisans öğrencisi olmanız ya da üniversite son sınıfta okuyor olmanız gerekiyor. Akıcı bir İngilizce ya da Fransızca da aranan özelliklerden. Öğrencilere herhangi bir ücretin ödenmediği stajlar New York, Cenova, Viyana, Nairobi, Addis Ababa, Bangkok, Beyrut veya Santiago’da yapılıyor. Senede üç kez açılan başvurular programların yaklaşık 4 ay öncesinden başlıyor.

DÜNYA BANKASI GRUBU (WB): Yaz ve kış stajları olarak ayrılan 1-4 aylık Dünya Bankası stajlarına başvurmak için ekonomi, finans, sağlık, eğitim, nüfus, antropoloji, sosyoloji, tarım, çevre veya özel sektör gelişimi gibi bölümlerde master veya doktora öğrencisi olmak gerekiyor. Akıcı bir İngilizce’nin yanı sıra Fransızca, İspanyolca, Rusça, Arapça, Portekizce veya Çince dillerinden biri ile bilgisayarda yetkinlik de tercih sebeplerinden. Stajyerlere saatlik ücret ödeyen Dünya Bankası, konaklama ve yaşam masraflarına karışmazken seyahat masraflarını karşılıyor.

DÜNYA SAĞLIK ÖRGÜTÜ (WHO): 6-12 hafta süren WHO staj programları, gerekli görülen durumlarda 24 haftaya kadar uzatılabiliyor. Öğrencilere herhangi bir ücret ödenmeyen sağlık stajı programına en az 3 ay öncesinden başvurmak gerekiyor. Başvuru şartlarından birisi de üniversitede en az 3 tam yılı geride bırakmış olmak. Cenevre’de bulunan genel merkez veya üye ülkelerde staj yapmak için akıcı bir İngilizce veya Fransızca’nın yanı sıra temel sağlık belgesine sahip olmak da aranan şartlar arasında yer alıyor.

EKONOMİK İŞBİRLİĞİ VE KALKINMA ÖRGÜTÜ (OECD): Bir aydan başlayıp 6 aya kadar süren tam zamanlı OECD stajında herhangi bir ödeme yapılmazken, stajyerlik için öğrenci olma koşulu bulunuyor. Başvuran öğrencilerin ekonomi, finans, fen bilimleri veya iletişim alanlarında eğitim görüyor olması, İngilizce veya Fransızca’yı iyi derece bilmesi ve başvurusunun üniversitesi tarafından onaylanması gerekiyor.

ULUSLARARASI PARA FONU (IMF): The Fund Internship Program (FIP) olarak adlandırılan IMF staj programı 10-13 hafta sürüyor ve stajyerler bu sürede bir araştırma projesi yürütüyor. Yüksek lisans ve doktora öğrencilerinin başvurabildiği programda yaş sınırı yüksek lisans öğrencileri için 28 ve doktora öğrencileri için 32. Yaz ve kış stajı olarak iki döneme ayrılan staj programında aranan olmazsa olmaz özellik, çok iyi derecede İngilizce bilmek. Özellikle ekonomi, iktisat ve işletme alanında eğitim gören öğrencileri ilgilendiren program kapsamında öğrencilerin seyahat masrafları karşılanıyor ve kendilerine bir maaş veriliyor.

AVRUPA BİRLİĞİ (AB): AB kurumlarında staj yapmak da yurtdışı stajlar için bir başka seçenek. AB’nin pek çok kurumunda staj yapılabilirken, aranan özellikler genellikle üniversite mezunu olmak, 30 yaşını geçmemek, İngilizce ve Fransızca başta olmak üzere en az iki AB dilini çok iyi derecede bilmek olarak sıralanıyor. Yine de aranan özellikler kurumdan kuruma değişirken, kurumların çalışma şartları da ücretli veya ücretsiz olmak üzere farklılık gösteriyor.

Siyaset, Ekonomi ve Toplum Araştırmaları Vakfı’nın (SETA) “Türkiye’nin Yabancı Dil Öğretimiyle İmtihanı, Sorunlar ve Çözüm Önerileri” başlıklı analizine göre 2014 İngilizce Yeterlilik İndeksi (EPI) verilerine göre Türkiye 47.80 EPI puanı ile 24 Avrupa ülkesi içinde 24’üncü, 63 ülke arasında 47. sırada. Analize göre yabancı dil öğ retimindeki başarısızlıklar arasında öğ retmen yetiş- tirmeyle ilgili yetersizlikler, kalabalık sınıflar, eğitim materyallerinin nitelikleri sayıldı. Çözüm için ise yabancı dil öğ retmeni yetiştiren yükseköğ retim kurumlarında “native speaker” (anadil) akademisyenlerin istihdam edilmesi, yabancı dil öğ retmeni adaylarının hizmete başlamadan önce yabancı dilin konuşulduğu ülkeye gitmesinin sağlanması önerildi.

Avrupa Birliği öğrenci değişim programı Erasmus sadece yurtdışında bir üniversitede okumanızı sağlamıyor aynı zamanda yurtdışında staj yapmanızın kapısını da açıyor. Üstelik Erasmus ile staj yaparken, tıpkı değişim öğrencileri gibi hibe de alabilirsiniz. Avrupa’da ‘gönüllü’ hizmetlerine katılarak sosyal sorumluluk projelerini de yapabilirsiniz

AVRUPA Birliği’nin (AB) en önemli programlarından biri Erasmus öğrenci değişim programı. Bugüne kadar Türkiye’den 90 binin, Avrupa’da ise 3 milyon öğrencinin yararlandığı Erasmus değişim programı yalnızca gençlere bir ya da iki dönem bir Avrupa ülkesinin üniversitesinde okuma fırsatı vermekle sınırlı değil. Aynı zamanda bu program size Avrupa şirketinde staj yapma şansı da veriyor. AB projelerinden biri olan ve Türkiye’de Ulusal Ajans’ın yürüttüğü Erasmus + Öğrenci Staj Hareketliliği yükseköğretim kurumunda kayıtlı öğrencilerin yurtdışındaki bir işletmede veya organizasyonda mesleki eğitim alma veya çalışma deneyimi kazanmasını sağlıyor.

Erasmus stajından önlisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri yararlanabiliyor. Staja birinci sınıf öğrencileri de katılabiliyor. Ancak not ortalaması şartı var. Bu önlisans ve lisans öğrencileri için 4 üzerinden 2.20, yüksek lisans ve doktora öğrencileri için 2.50. Staj en az 2 ay, en fazla 12 ay sürüyor. Staja katılabilmek için okuduğunuz yükseköğretim kurumunun Genişletilmiş Erasmus Üniversite Beyannamesi sahibi olması gerekiyor.

Staj için yurtdışında kaldığınız süre için mali destek veriliyor. Üstelik bu destek geri istenmiyor. Staja ev sahipliği yapacak kuruluşlar; işletmeler, eğitim merkezleri, araştırma merkezleri ve işletme tanımına uyan diğer kuruluşlar olabilir. Bu çerçevede uygun bir işletmeden kastedilen, büyüklüğü, yasal statüsü ve faaliyet gösterdiği ekonomik sektör ne olursa olsun, özel veya kamuya ait her tür kurum, kuruluş ile sosyal ekonomi dahil her tür ekonomik faaliyette bulunan girişim.

Erasmus öğrenci değişim programı ile bir Avrupa ülkesine değişim öğrencisi olarak gitmiş olsanız da Erasmus stajından da yararlanabilirsiniz. Bir öğrenci Erasmus staj hareketliliği faaliyetinden bütün yükseköğrenim hayatı boyunca yalnız bir defa hibe alarak yararlanabilir, daha sonra hibesiz olarak tekrar bu programa başvurabilir. Staj yerinizi kendiniz de bulabilirsiniz ancak kurumunuzun onaylaması gerekiyor.

EĞER 17-30 yaşları arasındaysanız ve Avrupa ülkelerinden birinde bir yıla kadar gönüllü çalışmak istiyorsanız sizin için doğru adres Avrupa Gönüllü Hizmeti (AGH). Türkiye’de Ulusal Ajans’ın sunduğu hizmetlerden biri olan AGH ile Avrupa Birliği (AB) üyesi ülkelerden birisinde gönüllü olarak çalışabilirsiniz. Bu hizmet genellikle bir sivil toplum kuruluşu veya yerel bir topluluk için sosyal içerikli projeleri içeriyor. AGH kapsamında engelli ve imkânları kısıtlı öğrencilere yönelik 2-8 haftalık kısa programların yanı sıra 2-12 aylık uzun programlar da bulunuyor. Program kapsamında haftada en az 35 saat çalışmanız gerekirken, haftada 4-5 saatlik de dil eğitimi alma şansınız var.

HERHANGI bir ücret ödemeden başvurabileceğiniz bu program ile yurtdışında iş tecrübesi edinebilir, yabancı dilinizi geliştirebilir ve yeni bir kültür tanıma şansını elde edebilirsiniz. Program sonunda katılımcı gönüllülere eğitim süreçlerini belgeleyen Youthpass Sertifikası veriliyor. Bu hizmete katılabilmek için yabancı dil bilgisi veya üniversite eğitimi gibi hiçbir şart aranmıyor. Ortaokul ve lise mezunları da katılabiliyor.

28 Avrupa Birliği (AB) üyesi ülke, üye olmayan 7 program ülkesi, 22 AB’ye komşu ortak ülkeler ile program kılavuzunda yer alan diğer ülkelerden herhangi birine gidebilirsiniz. Bu hizmete katılmak için ücret ödemeniz gerekmez. Avrupa Gönüllü Hizmeti’ne giden bütün gençler Avrupa Komisyonu tarafından sigortalanır. Bu çok kapsamlı bir sigortadır, herhangi bir rahatsızlığınız esnasında masraflarınız bu sigorta kapsamında karşılanır. Ancak bu hizmet sırasında kesinlikle örgün eğitime üniversite, yüksek lisans, doktoraya devam edemezsiniz.

Başvurular şubat, nisan ve ekim aylarında yapılıyor ve yaklaşık 4 ay sonra projede çalışmaya başlıyorsunuz. AGH kapsamındaki projelerde maaş almıyorsunuz fakat program vize, konaklama, yiyecek, dil eğitimi, sigorta, ulaşım gibi masrafları karşılıyor. Gönüllülere haftada 100 ile 150 Euro arasında belli bir cep harçlığı veriliyor.

AGH sırasında haftada iki gününüz boş olacak. Ayrıca her ay için artı 2 gün daha tatil hakkınız olacak. Örneğin 9 aylık bir projeye gitmişseniz haftada 2 günlük izinleriniz dışında toplam 18 gün tatiliniz olacak. Bazı ülkelerin çalışma saatlerinde değişiklik olmakla birlikte genel olarak AGH esnasında haftada en fazla 35 saat çalışacaksınız. Haftada 4-5 saatlik dil eğitimi de bu sürenin içerisinde. Bu hizmete yalnızca bir kez katılabilirsiniz. Ancak istisna olarak kısa dönem yani 2 hafta ile 59 gün bir Avrupa Gönüllü Hizmeti yapmış olan gençler ikinci defa bir AGH yapabilir. Bu durumda ikisinin toplamı 12 ayı aşamaz.

Gönüllü olmak için yapmanız gereken www.ua.gov.tr/agh adresinde yer alan ve Ulusal Ajans tarafından akredite edilen bir gönderen kuruluş bulmak ve yine aynı veri tabanında yer alan ev sahibi kuruluşları inceleyerek ilgi duyduğunuz alana göre bir proje seçmek.

II. Dünya Savaşı’ndan sonra dünya barışına katkı sağlamak için 1948’de öğrencilerin kurduğu ve yönettiği AIESEC (Uluslararası Ticari Bilimler Ekonomi Öğrencileri Birliği) 1956 yılından bu yana Türkiye’de de faaliyet gösteriyor. 126 ülkede örgütlü bu kurum gençlere hem yurtdışında sosyal projelere katılmalarını hem de yurtdışında staj yapmalarını sağlıyor. AIESEC İstanbul sorumlularının verdiği bilgilere göre staj ya da sosyal sorumluluk programlarına katılmak için mezuniyetin üzerinden maksimum 2 yıl geçmeli. 30 yaşın üzerindeki kişiler programlara katılamıyor.

GLOBAL Citizen adındaki sosyal sorumluluk stajları, Global Talent yani kurumsal uzun süreli stajlar ve kısa süreli kurumsal stajları içeren Global Talent Start-Up olmak üzere 3 çeşit stajı 125 ülkede yapabilirsiniz. En kısa staj üresi 6 hafta. En uzun süre staj Kurumsal uzun süreli stajlar. Bunun süresi de bir yıl ama maaş almıyorsunuz. AIESEC ülkelerinin çoğunda sosyal sorumluluk projesi bulunuyor. Ancak çok projenin yer aldığı bölgeler genelde Doğu Avrupa, Asya, Afrika bölgeleri. En çok öğrenci gönderilen ülkeler Brezilya, Hindistan, Çin ve Mısır.

Sosyal sorumluluk projelerine ortalama B1 seviyesinde İngilizce bilenler katılabiliyor. Kurumsal stajlar CV’nize etkili oluyor. AIESEC projelerine katılım ücretli. Global Citizen projeleri için bu ücret 550 TL. Global Talent için ücret 1050 TL, Global Talent Start-Up için ise 750 TL. Bu ücret karşılığında konaklama ve danışmanlık sağlanıyor.

Üniversite öğrencileri başta AB programları olmak üzere değişim öğrencisi olarak bir ya da iki dönem yurtdışındaki bir üniversitede okuma şansına sahipler. Değişik programlar öğrencilere Çin’den ABD’ye İsviçre’den Polanya’ya Küba’dan İspanya’ya kadar farklı seçenekler sunarken burs da veriyor

ÜNİVERSİTELİ olarak başta Avrupa Birliği (AB) olmak üzere değişim programları sayesinde bir ya da iki dönem yurtdışında başka bir yükseköğretim kurumunda öğrenci olarak okuma şansınız var. Bu programlara katılın ve öğrenciliğinizi ‘değişerek’ geçirin. Bu programlar size farklı kültürlerle tanışma fırsatı verirken bir başka üniversitenin eğitim ortamını görmenizi de sağlıyor. Üstelik değişim programlarına katılan öğrenciler gittikleri programa göre ya AB’den ya da YÖK’ten burs alabiliyor. İşte yükseköğretim öğrencilerinin yararlanabileceği programlar:

Avrupa Birliği’nin (AB) üniversite gençleri ve akademisyenleri için oluşturduğu değişim programı Erasmus bir ya da iki dönem bir Avrupa ülkesinde öğrenim görmenizi sağlıyor. Lisans ve önlisans öğrencilerinin not ortalamalarının en az 4 üzerinden 2.20, yüksek lisans ve doktora öğrencilerininse 2.50 olması gerekirken, dil sınavından da başarılı olma şartı aranıyor. Öğrencilere gittikleri ülkeye göre 300 ile 600 Euro arasında hibe veriliyor. Ders programı Türkiye’deki üniversite ile gidilen üniversitenin imzaladığı “Öğrenim Anlaşması” çerçevesinde gerçekleşiyor. Öğrencilerin ders ya da dönem kaybına uğramaması için üniversitelerin yakın ders programına sahip üniversiteleri seçmeleri gerekiyor. Ancak başarısız olduğunuz dersin veya derslerin kredi karşılıklarının Türkiye’ye dönüldüğünde tekrar edilmesi gerektiği unutulmamalı. Program öğrenci konaklamasını sağlamıyor.

Yükseköğrenim bursunuz kesilmez. Bu programdan 3 ay ile 12 ay arasında yararlanabilirsiniz. Aralarında Almanya, Belçika, İngiltere, Fransa’nın da yer aldığı 28 AB üyesi ülkenin yanı sıra AB üyesi olmayan program ülkeleri Norveç, İzlanda, Lihtenştayn, Makedonya ve Türkiye bu programda yer alıyor.

YÖK’ün yürüttüğü Mevlânâ Değişim Programı, yurtiçinde ve yurtdışında eğitim veren yükseköğretim kurumları arasında öğrenci ve öğretim elemanı değişimini sağlıyor. 2011 yılından bu yana uygulanıyor ve Erasmus öğrenci değişim programına bir alternatif olarak da görülüyor. Sadece Türkiye’deki üniversitelerle sınırlı değil. ABD’den İsviçre’ye, Yeni Zelanda’dan Çin’e kadar tüm ülkelerdeki üniversitelerde okuma şansı veriyor. Örgün eğitim programlarına kayıtlı önlisans, lisans, yüksek lisans ve doktora öğrencileri katılabiliyor. Mevlânâ ile en az bir, en fazla 2 yarıyıl değişim öğrencisi olabilirsiniz.

Önlisans ve lisans öğrencileri için not ortalaması en az 2.5, yüksek lisans ve doktora öğrencileri için en az 3 olmalı. Yükseköğretimin farklı düzeylerini kapsayan tüm eğitim yaşamınız boyunca burslu olarak yalnızca bir kez bu programa katılabilirsiniz. Örneğin lisans öğrencisi iken bu programa katılan biri yüksek lisans ya da doktora öğrencisi iken programa bir daha burslu katılamaz, ama burssuz olarak programdan yararlanabilir.

Gideceğiniz üniversiteye ücret ödemezsiniz. Gideceğiniz ülkeye göre aylık 420 TL ile 840 TL arasında değişen oranlarda burs alırsınız.

TÜRK ailelerinin yurtdışı eğitim tercihi üniversite ile sınırlı değil. Aileler artık ‘daha iyi eğitim alsın, en az bir yabancı dil öğrensin’ diyerek çocuklarını yurtdışında yatılı lise eğitimine (boarding school) de gönderiyor. Liseden sonra üniversiteye “sınavsız” geçiş de ailelerin kararını etkiliyor. En çok tercih edilen ülkelerin başında İsviçre, ABD, Kanada ve Birleşik Krallık geliyor. Bu ülkelerde nasıl eğitim alabileceğinizi Kare Eğitim Yurtdışı Direktörü Olcay Erten anlattı.

ÖZELLİKLE çocuklarına üniversite eğitimini ABD’de aldırmayı düşünen aileler yatılı özel okulları tercih ediyor. Lise eğitimi 4 yıl. Hazırlık sınıfı okumak mümkün. Liseden sonra öğrenciler, Amerikan vatandaşları gibi SAT ya da ACT sınavına giriyor. Bu sınav sonuçları ile lise notları üniversite kabüllerinde kullanılıyor. Uluslararası Eğitim Enstitüsü (IIE) verilerine göre ABD’ye lise öğrencisi gönderen ülkeler arasında Türkiye yılda 515 öğrenci ile 20. sırada. ABD’de lise eğitimi alan toplam yabancı öğrenci sayısı yaklaşık 73 bin. Her şey dahil yıllık öğrenim ücretleri 30 bin ile 60 bin dolar arasında.

BİRLEŞİK Krallık’ı oluşturan İngiltere, Galler, İskoçya ve Kuzey İrlanda’da özel okullar kendi müfredatlarını oluşturabiliyor. Ülkede 500’ün üzerinde yatılı lise bulunuyor. İngiltere’nin eğitim sistemi Türkiye ve diğer ülkelerden oldukça farklı. İngiltere’de 14-16 yaş arasındaki öğrenciler GCSE (General Certificate of Secondary Education) sınavlarına girerek en az 5 dersi başarıyla tamamlamak zorunda. Bunu yapan, üniversite başvurusunda bulunmak için 2 yıl süren A level eğitimi alıyor. İngiltere’de de Amerikan okulları tercih ediliyor. Yatılı okullarda yıllık öğrenim ücretleri ortalama 25 bin ile 30 bin sterlin arasında değişiyor.

İSVİÇRE özellikle yatılı lise eğitiminde Türk aileler tarafından uzun yıllardır tercih edilen bir ülke. Almanca, İtalyanca, Fransızca ve İngilizce eğitim almanın mümkün olduğu İsviçre’de tercih Amerikan okulları. Bu okullarda eğitim dili İngilizce ve hazırlık okumak mümkün. Kantonlara göre lise eğitimi 3 ve 4 yılda tamamlanıyor. İngilizce eğitim veren okullarda IB ve AP gibi programlar bulunuyor. İsviçre’de lise eğitimi için tercih edilen şehirlerin başında Leysin, Lausanne, St. Gallen geliyor. İsviçre’de lise ve üstünde yaklaşık 62 bin 500 yabancı öğrenci eğitim alıyor. İsviçre’de yatılı Amerikan liselerinin yıllık toplam maliyetleri ortalama 80 bin İsviçre Frangı.

KANADA, liselerinde okuyan öğrencilere mezuniyetlerinde Kanada vatandaşları gibi üniversitelerine başvuru hakkı sunuyor. Lise eğitimi 4 yıl. Kanada Eğitim Danışmanı Köksal Ekinci’nin verdiği bilgiye göre bu okullardan bazıları matematik sınavı da uygulayabilir. Hazırlık veren ve aile yanında konaklama imkânı sunan okullar var. Başarılı öğrenciler 5 ile 15 bin Kanada Doları arasında burs alabiliyor. Okullarda IB, AP gibi uluslararası programlar bulunuyor. Kanada’da yaklaşık 5 bin Türk öğrencinin yaklaşık 350’si lise okuyor. Ücretleri yıllık 30-35 bin Kanada Doları, yurt, yemek ve sağlık sigortası ücretleri toplamı 15-20 bin Kanada Doları.

DÜNYANIN en büyük sivil toplum kuruluşlarından ve en eski öğrenci değişim programlarından AFS (American Field Service), lise öğrencilerine bir yıllarını ABD ya da Avrupa ülkelerindeki liselerde okuma fırsatı veriyor. AFS projelerini Türkiye’de Türk Kültür Vakfı (TKV) yürütüyor. 1947’de başlayan ve Türkiye’de de 1952 yılından bu yana sürdürülen AFS programı ile 380 binden fazla katılımcı 50’den fazla ülkede değişim programına katıldı.

Programa hazırlık dahil her sınıf düzeyinde devlet ve özel lise öğrencileri katılabilir. Ancak son iki yıl not ortalamanız 5 üzerinden 2.00 ve üzeri olmalı. Hiçbir dersten de 0 ya da 1 almamış olmalısınız. Dil bilme şartı yok. Konaklamanız, gittiğiniz ülkede AFS programını yürüten sivil toplum kuruluşu tarafından güvenlik kriterlerine göre seçilen ailelerin evlerinde sağlanıyor. Programa katılım için ücret ödeniyor. Bu da ortalama 12-13 bin ABD Doları civarında. Program ücreti içinde uçak bileti, AFS sağlık sigortası ve direkt operasyonel maliyetler yer alıyor. Pasaport, vize ücreti ve öğrencinin cep harçlığı ise program ücreti içinde değil.

Başvuru Türk Kültür Vakfı’na (TKV) yapılıyor. ABD, Kanada, Endonezya, Filipinler, Güney Kore, Japonya, Tayland, Çin, Almanya, Avusturya, Belçika, Bosna Hersek, Danimarka, Finlandiya, Fransa, Hollanda, Macaristan, Norveç, Polonya, Portekiz, Rusya, Slovakya, Sırbistan, Çek Cumhuriyeti, İspanya, İsveç, İsviçre, İtalya, İzlanda, Arjantin, Bolivya, Brezilya, Dominik Cumhuriyeti, Honduras, Kosta Rika, Paraguay, Peru, Venezüella, Şili AFS öğrencisi olarak gidebileceğiniz ülkeler.

Üniversite eğitimine Türkiye’de başlayan gençler, yurtdışında farklı bir üniversitede eğitimlerini tamamlama şansına ‘transfer’ yaparak sahip olabilir. Transfer ile önlisans diplomanızı lisansa da çevirebilme şansına sahip olduğunuz gibi isterseniz lisans diplomanızı da başka bir üniversiteden alabilirsiniz

ÖNLİSANS ve lisans programlarına başlayan ancak öğrenimlerini tamamlamadan eğitimlerine farklı bir ülkedeki üniversitelerde devam etmek isteyen öğrencilerin yaptıkları başvuru “transfer başvurusu” olarak tanımlanıyor. Her ülkenin üniversitelerinin transfer başvurusu yapan öğrenciler için farklı koşulları bulunuyor. Bunların başında ise öğrencinin okumakta olduğu bölümün aynı ya da çok benzeri bir programa geçiş için başvuruda bulunması ve iyi not ortalamasına sahip olması geliyor. Transfer başvurusu yaparak kabul alan öğrenciler ya 2 yıllık diplomalarını 4 yıla tamamlama şansına sahip oluyor ya da lisans eğitimlerine transfer oldukları ülkelerde devam edip diploma alabiliyor.

İşte size transfer yapabileceğiniz bazı ülkeler ile koşulları:

Erasmus programı kapsamında Türkiye’deki üniversitelerde de desteklenen Avrupa Kredi Transfer Sistemi (AKTSEuropean Credit Transfer and Accumulation System-ECTS) Avrupa yükseköğretim kurumları arasında bir denklik oluşturmayı hedefliyor. Bu sistem farklı ülkelerin eğitim kurumları arasında öğrenim gören değişim öğrencilerinin aldıkları derslerin karşılıklı olarak tanınmasını sağlıyor. Aynı zamanda bu sistem aldığınız dersleri saydırarak, başka bir ülkeye de transfer olmanızın yolunu açıyor. Bu sistemde uzun vadeli amaç kredi ve notlandırma konusunda Avrupa çapında standartlaşmayı sağlamak ve Avrupa’yı eğitimde birleştirmek.

AKTS, 1989 yılında şimdiki adıyla Hayatboyu Öğrenme (LLP) olan eski Socrates programının bir alt konusu Erasmus bünyesinde ortaya çıktı. Avrupa Kredi Transfer Sistemi Avrupa genelinde başarılı uygulanan tek kredi sistemi ve kredi transferi amacıyla kuruldu. AKTS, tüm Avrupa’da geçerli olacak eğitimde bütünlük sağlamayı amaçlayan ve 1999 yılında kabul edilen Bologna kararlarının da temel hedefi.

Avrupa’ya transfer olabilmek için okuduğunuz üniversitenin AKTS etiketini taşıması gerekiyor. Bu sistemde bir yılda 60 kredi, bir dönemde 30 kredi alınıyor. Avrupa’da birçok üniversite “higher semester” adı altında transfer başvurusu kabul ediyor. Transfer için akredite bir okulda iyi not ortalamanız olmalı ve okuduğunuz bölüme başvurmalısınız. Eğitim dili İngilizce olan programların kontenjanları Avrupa’da çok sınırlı. Bu yüzden notlarınızın yüksek olması şansınızı artırır.

Transfer yapabileceğiniz ülkelerden biri de ABD. Bu ülkede eğitim kurumlarında transfer iki şekilde gerçekleşir. Bunlardan ilkinde öğrenciler ya 4 yıllık lisans programlarında okurken ara sınıflarda üniversite ya da bölüm değiştirmek için transfer yaparlar. İkincisinde ise 2 yıllık eğitim veren önlisans programlarından mezun olduktan sonra bu eğitimlerini 4 yıla tamamlamak isterler. Her iki durumda da Amerikan üniversiteleri transfer yapmak isteyen öğrencilerde birtakım koşullar arıyor. Kare Eğitim Yurtdışı Direktörü Olcay Erten, ABD üniversitelerinde “yıl değil” ders transferi yapıldığını söyleyerek, şu bilgileri verdi:

Öğrencinin aldığı tüm derslerin içeriklerini transfer yapacağı yükseköğretim kurumuna göndermesi gerekir. Müfredatları ve ders konularını inceleyen üniversite derslerin transfer için uygun olup olmadığına karar verir. Transfer için getirilen koşullar üniversiteden üniversiteye değişebilir. Genellikle minimum ortalamanın 2, en kötü ders notunuzun da C olması gerekir. Bazı üniversiteler ortalamanın en az 2.5 hatta 3 olmasını isteyebilir. Üniversiteler minimum 30 ya da 60 kredi almanızı şart koşabilir. Örneğin California Eyaleti’ndeki birçok üniversite bazı bölümlerine sadece ‘upper division transfer’ olarak adlandırdıkları en az 2 yıl eğitim almış ve 60 kredi tamamlamış öğrencileri kabul eder. Daha az kredi alan ya da bu şartları sağlamayan öğrenciler bu bölümlere transfer olamaz.”

ABD üniversiteleri öğrencilerin matematik, İngilizce, tarih gibi bazı mecburi dersleri almalarını şart koşar. Bu durumda müfredat farklılığı, C notunun altında geçilen dersler, zorunlu derslerin alınmaması transfer yapılmasını engeller.

BLOOMBERG Businessweek Lisansüstü İş Yönetimi’nin (MBA) en iyilerini ve en çok kazandıran programlarını geçen yıl ABD için sıraladı. 85 MBA programının yer aldığı sıralamada yer alan ilk 10 program ve mezunlarının kazançları şöyle:

1- Fuqua School of Business-Duke Üniversitesi: Programın öğrenim ücreti 117 bin 604 dolar. Mezunlarının yüzde 94’ü iyi bir şirkette iş buluyor ve yıllık kazançları da 114 bin 109 dolar.

2- The Wharton School-Pennsylvania Üniversitesi: Programın yıllık öğrenim ücreti 136 bin 420 dolar. Mezunların ABD’de ortalama kazancı 123 bin 431 dolar. Mezunların yüzde 98’i iş buluyor.

3- Booth School of Business- Chicago Üniversitesi: Ücreti 123 bin 354 dolar. Mezunların ortalama yıllık geliri 119 bin 104 dolar. Mezunların yüzde 98’i iş buluyor.

4- Stanford Graduate School of Business- Stanford Üniversitesi: Programın ücreti 126 bin 750 dolar. Mezunların yüzde 94’ü iş buluyor. Yıllık ortalama 125 bin dolar gelir elde ediyorlar.

5- Columbia Business School- Columbia Üniversitesi: Programın ücreti 133 bin 135 dolar. Mezunların yüzde 97’si iş buluyor. Mezunların ortalama yıllık gelirleri 118 bin 719 dolar.

6- Yale School of Management- Yale Üniversitesi: Ücreti 123 bin 373 dolar. Mezunlarının yüzde 93’ü iş buluyor. Mezunların yıllık gelirleri ortalama 109 bin 872 dolar.

7- Kellogg School of Management- Northwestern Üniversitesi: Programın ücreti 124 bin 642 dolar. Mezunlarının yüzde 92’si iş buluyor ve yıllık ortalama 118 bin 715 dolar kazanıyor.

8- Harvard Business School-Harvard Üniversitesi: Ücreti 140 bin 511 dolar. Mezunların yüzde 93’ü iş buluyor ve yıllık 127 bin 236 dolar kazanıyor..

9- Ross School of Business-Michigan Üniversitesitesi, Ann Arbor: Programın ücreti 109 bin 557 dolar. Mezunlarının yüzde 93’ü iş teklifi alıyor ve yıllık ortalama gelirleri 115 bin 309.

10- Tepper School of Business- Carnegie Mellon: Programın ücreti 18 bin 4 dolar. Mezunların yüzde 90’ı iş teklifi alıyor ve yıllık ortalama gelirleri 109 bin 982.

1- Harvard Business School (HBS)

2- London Business School (LBS)

3- The Wharton School of the University of Pennsylvania

4- INSEAD-Asia Campus

4- INSEAD-Europe Campus

4- Stanford University-Stanford Graduate School of Business (GSB)

4- INSEAD-Abu Dhabi Campus

6- Columbia Business School (CBS), Columbia University

7- IESE Business School-Universidad de Navarra-Madrid Campus

7- IESE Business School-Universidad de Navarra-Barcelona Campus

8- MIT Sloan School of Management, Massachusetts Institute of Technology

9- The University of Chicago Booth School of Business

10- University of California, Berkeley-Haas School of Business

11- CEIBS China Europe International Business School - Shanghai Campus

12- IE Business School

13- University of Cambridge-Judge Business School

14- Kellogg School of Management, Northwestern University

14- HKUST Hong Kong University of Science and Technology Business School

16- HEC Paris

17- Yale School of Management (Yale SOM)

18- NYU Stern School of Business, New York University

19- ESADE Business School-Barcelona Campus

19- ESADE Business School-Madrid Campus

20- IMD International Institute for Management Development

İNGİLTERE’de lisans tamamlama yani transfer başvurusu yaptığınızda okuduğunuz üniversitede aldığınız dersler, notlar ve İngilizce seviyeniz dikkate alınır. Öğrenciler İngiliz yükseköğretim kurumlarından birine transfer olduklarında lisans eğitimlerini bazen 1 yılda tamamlama fırsatına da sahip olabilir. Bazı üniversitelerde bu süre 2 yıla kadar da uzayabilir. İngiltere’deki üniversitelere transfer olmanın ABD’deki üniversitelerden en büyük farkı ders transferi değil yıl transferi yapılabilmeniz. Aldığınız tüm derslerin içeriklerine göre hangi sınıftan devam edeceğinize karar verilir. İngiltere’de lisans tamamlamak isteyenler kendi üniversitelerinde eğitim aldıkları alana ya da çok yakın bir programa başvurdukları takdirde şansları daha yüksek olur.

İngiltere ya da Türkiye’deki bir üniversiteden önlisans diploması alanlar, İngiliz üniversitelerinde yürütülen ve 1 yıl süren Top-Up programlarına başvurabilir. Bu programı tamamladıklarında da lisans diploması alabilirler. Ancak her üniversite Top-Up programı sunmaz. Hangi alanda eğitim aldıysanız Top-Up programı da o alanla ilgili olmalı. Programa katılmak için İngilizce’nizi kanıtlamalısınız. Genellikle üniversiteler Top-Up programlarına başvuru için IELTS’ten 6.5 ister. Programların ücreti yıllık 8 bin ile 14 bin sterlin arasında değişir.

Yurtdışında okumak için lisans programlarında burs bulmak zor. Ancak yüksek lisans ve doktora için başta Avrupa Birliği olmak üzere birçok kurum gençlere karşılıksız burs veriyor. Bu burslar size Avrupa üniversitelerinin kapısını açmanızı sağlayacak

YURTDIŞINDA master ve doktora yapmayı düşünen gençlerin burs bulma şansı lisans eğitimi almak isteyenlere oranla daha yüksek. Çünkü lisans programları için burs bulmak daha zor. Ancak başta Avrupa Birliği (AB) olmak üzere birçok ülkede lisansüstü eğitim yapacak gençler için burs olanakları var.

Bunlardan biri de AB’nin Türkiye’ye özgü oluşturduğu bir burs olan “Jean Monnet” bursu. Türkiye’nin AB’ye tam üyelik sürecinde AB ile ilgili uzmanlaşacak kişilerin yetiştirilmesini amaçlayan bu burs ile London School of Economics and Political Science (LSE), Cambridge, Oxford gibi üniversitelerin de aralarında bulunduğu Avrupa’daki 60 üniversitede burslu olarak yüksek lisans yapma ve araştırma programlarına katılma şansınız var. Bu yıl Jean Monnet ile 210 kişi lisansüstü eğitime gönderilirken, bursiyerlere 28.8 milyon Euro fon ayrıldı.

Burstan, kamu sektörü ile özel sektör çalışanları, üniversite son sınıf öğrencileri, lisansüstü öğrencileri ile üniversitelerin akademik ve idari personeli de faydalanabiliyor. Bursun yüzde 60’ından kamu sektörü, yüzde 30’undan üniversiteler ve geri kalan yüzde 10’undan da özel sektör çalışanları yararlanıyor.

Bursla en az 3 en fazla 12 ay süreyle AB üyesi ülkelerdeki yüksek lisans ve araştırma programlarına katılabiliyorsunuz. Burs okul ücreti, konaklama, yaşam giderleri, vize ücreti, seyahat ücreti, kitap masrafları, sağlık giderleri, banka transfer ücretleri, yerel makamlara kayıt, vergi ve benzeri masrafları karşılıyor. Geri ödemesi ve zorunlu hizmeti yok.

Özel sektör ve kamuda çalışan adayların lisans mezunu olması şartı aranırken, son sınıf öğrencileri dahil tüm adayların lisans not ortalamasının 4.00 üzerinden en az 2.5 olması gerekiyor. Dil yeterliliğinizi ispatlamanız istenen program ile MBA yapamıyorsunuz. Program kapsamında ticaretten balıkçılığa, çevreden medyaya kadar yaklaşık 30 alanda eğitim alınabiliyor. Burs başvuruları için Avrupa Birliği Bakanlığı bünyesinde Jean Monnet Burs Programı ile ilgili bir birim oluşturulmuş durumda. Bu birime başvurabilirsiniz, Ulusal Ajans sayfasından da başvuru yapabilirsiniz.

AVRUPA’da birçok ülkede yüksek lisans yapma imkânı sunan üniversitelere full veya kısmi burs alarak gidebilirsiniz. Burslar, farklı devlet kurumları veya üniversiteler tarafından sağlanıyor. Kare Eğitim Yurtdışı Direktörü Olcay Erten, başvurulabilecek burslar için şöyle dedi:

Erasmus Mundus Bursları: Avrupa Birliği’nin (AB) finanse ettiği burslara master ya da doktora öğrencileri başvurabiliyor. 2015-2016 eğitim öğretim yılında ortalama 116 master ve 29 ortak doktora programı Erasmus Mundus bursları kapsamında yer alıyor. Burs verilen programlar arasında tarım ve veterinerlik, mühendislik, üretim ve inşaat, sağlık, matematik ve bilgi işlem, sosyal bilimler, işletme ve hukuk başta geliyor. Genellikle, programa katılım ücretleri, konaklama ve yemekleri de içeren yaşam masrafları, sigorta ve ulaşım masrafları da karşılanıyor. Bursun miktarı, programın içeriği, süresi, adayın vatandaşı olduğu ülkeye göre değişiyor. Başvuru tarihi üniversitelere göre değişiklik gösterse de genellikle akademik yıl açılışında başlayıp aralık ve ocak aylarında sona eriyor. Başvuru koşulları genellikle programları sunan üniversiteler tarafından belirleniyor.

Fransa Eiffel Bursları: Fransa devletinin ülkedeki üniversitelere başarılı öğrencileri alabilmek ve kendi üniversitelerini tanıtabilmek amacıyla sunduğu burs. Mühendislik, ekonomi, işletme, hukuk ve uluslararası ilişkiler alanlarında master veya doktora programlarına başvuracak öğrencilere veriliyor. Son başvuru tarihi 9 Ocak. Eiffel burslarına 2016-2017 öğretim yılında başvuru için öğrencilerin şimdiden hazırlıklara başlaması gerekiyor. Eiffel bursları kapsamında eğitim alınacak üniversitelerin eğitim masrafları karşılanıyor ama master öğrencilerine aylık bin 181 Euro, doktora öğrencilerine bin 400 Euro yaşam masrafı ödeniyor. Ayrıca gidiş-dönüş uçak bileti ve bazı öğrencilere ek konaklama ücreti de ödenebiliyor. Bursa Fransız vatandaşlığı olmayan tüm öğrenciler başvurabilir. Master için 30, doktora için 35 yaşını aşmamak gerekir. Başvuru yapanlar arasından seçilecek adaylar bir komiteden 3 farklı kriter için 50 üzerinden puan alarak değerlendiriyor. Öğrencinin kariyeri, araştırma konusunun orijinalliği bu kriterlerden biri. Bursların yüzde 70’i incelenen kriterlerde en yüksek puanları alan adaylara verilir. Burslar, M2 seviyesi master programlarına katılanlar için bir, M1 seviyesinde master programlarına katılanlar için 2 yıl veriliyor. Doktora öğrencileri için ise sadece 10 ay süre ile burs sağlanıyor.

İsveç Bursları: Türkiye ve AB arasındaki ilişkiyi güçlendirmek için master ve araştırma bursları veriliyor. Önümüzdeki yılın burs miktarı ekim ayında belli olacak. 15 Aralık’ta bir sonraki yılın başvuru koşulları açıklanacak. Burslar, İsveç’te belirli üniversitelerde sunulan fulltime master programları için geçerli, tüm eğitim, yaşam ve yol masraflarını kapsıyor. Yaşam masrafları için sunulan burs miktarı ortalama aylık 950 Euro. Yol için bir kez yaklaşık 500 Euro veriliyor. Başvurular 2-13 Şubat tarihleri arasında yapılıyor. Bu burs sadece Türk vatandaşı olan adaylar için özel düzenleniyor. Başvuruda yaş sınırı yok. Programlar sosyal bilimler alanı ile sınırlı. Burslar ilk etapta 1 yılı kapsar, öğrencinin başarısına göre sürer.

Danimarka Devlet Bursları: Bu bursla öğrenci kabul eden üniversiteler Copenhagen Business School (CBS), IT University of Copenhagen (ITU), Roskilde University (RU), Technical University of Denmark (DT U), University of Copenhagen (UCPH), University of Southern Denmark (SDU), Aalborg University (AAU), Aarhus University (AU). Bunlardan bir ya da ikisinden kabul aldıysanız bursa başvurabilirsiniz. Burslar kısmi ya da tam burstur. Burs miktarını başvuru yapacağınız üniversiteden öğrenebilirsiniz. Burs başvurusu genellikle nisan- mayıs ya da eylül-ekim aylarında yapılır. Programınız hangi dönemde başlıyor ise ona göre burs başvurusu yapmalısınız.

British Chevening Bursları: İngiltere’de master eğitimi almak isteyen yabancı öğrenciler başvurabiliyor. Burs için bölüm ya da üniversite sınırlaması yok. Öğrenim ücretinin tümü ya da bir kısmı karşılanıyor. 2016-2017 öğretim yılında eğitime başlayacak öğrenciler için burslara başvuru tarihi 3 Kasım. Başvuru koşulları arasında, iyi bir ortalama ile üniversiteden mezuniyet, staj ve gönüllü çalışmaların da kabul edildiği 2 yıl iş tecrübesi, IELTS 6.5 sonucu yer alıyor.

BAŞARILI öğrencilere birçok Avrupa üniversitesi de burs veriyor. Bu bursların koşulları arasında akademik başarı en önemli kriter. Bir başka kriter de AB ülkesi vatandaşı olmamak. İşte burs veren bazı üniversiteler:

Hollanda Leiden Üniversitesi Mükemmellik Bursları (Leiden University Excellence Scholarships (LexS): Burs, ülkede yüksek lisans programlarına kabul edilmiş, başarı seviyesi çok yüksek adaylara açık. Burslar yıllık 10 bin Euro’dan başlıyor ve bazı programlarda öğrenim ücretinin tümü karşılanıyor. Başvuru tarihleri programların başlangıcına göre 1 Ekim ve 1 Şubat’ta bitiyor.

Hollanda Maastricht High Potential Bursları: Burslar işletme ve ekonomi fakülteleri dışındaki tüm fakültelerin sunduğu programları kapsıyor. Yaşam masrafı olarak ilk 12 ay için aylık ortalama 850 Euro, sigorta için 250 Euro ve eğitim ücretleri için de maksimum 16 bin Euro veriliyor. Akademik başarı, en fazla 35 yaşında olmak koşullar arasında. Son başvuru tarihi 15 Ocak.

Radboud Bursları: Hollanda’nın en eski üniversitelerinden Radboud University Nijmegen’de burslar hukuk, teoloji, sosyal bilimler, sanat, bilim gibi birçok fakültedeki master programlarını kapsıyor. Yılda ortalama 25 kişiye veriliyor. Rasbound bursu alan öğrenci Hollanda vatandaşı gibi ücret ödüyor. Örneğin yabancı bir öğrenci İngilizce master programı için ortalama yıllık 10 bin Euro ödeyecekken, burs alan olarak 1900 Euro öder. Burs 700 Euro’ya kadar uçak, sigorta, vize gibi masrafları içerir. Motivasyon ve referans mektupları ile CV dikkate alınır. Son başvuru tarihi 1 Nisan.

University of Twente Bursları: Yıllık ortalama 6 bin ile 25 bin Euro arasında değişiyor. Başvuruda son tarih 30 Aralık.

Lund Üniversitesi Global Bursları: Tüm programlara yüzde 25 ile yüzde 100 arasında değişen oranda burs veriliyor. Son başvuru tarihi 15 Ocak.

Estonya, Tallinn Teknik Üniversitesi ve DORA Bursları: Tallinn Üniversitesi bazı İngilizce master programlarını tam burs veriyor. Mayıs ayına kadar başvuru süresi uzuyor. AB desteği ile Estonya’da eğitimi destekleyen bir vakıf tarafından verilen DORA bursları yabancı öğrencilere ayda yaklaşık 288 Euro yaşam masrafı ödüyor. Bu burs karşılıksız. IPOET burslarının son başvuru tarihi 15 Ocak.