Mahzenin tavanı sıradan tahta sanılıyordu: Kalasların altından ortaçağ gemisi çıktı
Almanya'nın Konstanz kentinde 1244 yılında inşa edilen bir mahzenin tavanındaki kalasların en az 19'unun, ortaçağda Konstanz Gölü'nde sefer yapan bir yük gemisinin gövdesinden söküldüğü ortaya çıktı. Yüzyıllar boyunca kuru ortamda korunan ahşap parçaları, geminin yapım ve onarım tekniklerine dair önemli ipuçları taşıyor.
Google’da haber kaynağınızı Habertürk olarak seçmek için tıklayın 
Almanya'nın Konstanz kentindeki yaklaşık 25 metrekarelik bir mahzenin tavanı, uzun süre sıradan ahşap kalaslardan oluşan eski bir yapı olarak görüldü. Ancak Stuttgart merkezli Eyalet Anıtları Koruma Dairesi'nin yürüttüğü mimarlık tarihi çalışmaları sırasında yapılan incelemeler, tavanı oluşturan kalasların en az 19'unun ortaçağdan kalma bir geminin gövdesinden söküldüğünü ortaya çıkardı. Ortaçağ arkeolojisi üzerine çalışan Dr. Aline Kottmann ve ekibi, kalasların yeniden kullanıldığını fark etti ancak bunların bir gemiye ait olduğunun anlaşılması araştırmacılar için beklenmedik bir keşif oldu.
TAVANDAKİ KALASLARI GEMİYE BAĞLAYAN İZLER ORTAYA ÇIKARDI
Araştırmacıların dikkatini öncelikle ahşapların biçimi çekti. Kalasların üzerindeki çivi sıraları ve aralarındaki ahşap takozlar, parçaların bir geminin gövdesinden geldiğine ilişkin önemli ipuçları sundu.
İncelemeler sonucunda kalasların, Konstanz Gölü'nde sefer yapan düz tabanlı bir yük gemisinin gövdesine ait olduğu belirlendi. Bazı parçaların gemideki sıralamasını hala koruyor olması ise keşfin önemini daha da artırdı.
GEMİNİN GÖVDESİ PARÇALANMADAN MAHZENE TAŞINMIŞ
Tavandaki bazı kalasların hala birbirleriyle bağlantılı bir düzen içerisinde bulunması, ortaçağ ustalarının geminin gövdesinin büyük bölümlerini sökerek mahzene taşıdığını düşündürüyor.
Yani ahşaplar tek tek alınarak yeniden kullanılmamış olabilir. Bunun yerine geminin büyük ve bütün bölümlerinin yapıya taşındığı anlaşılıyor. Kalasların arasını yalıtmak amacıyla kullanılan üstüpü kalıntılarının bazı bölümlerde hâlâ korunuyor olması da geminin geçmişine dair önemli ayrıntılar sunuyor.
YÜZYILLAR ÖNCEKİ GEMİNİN ONARIMLARI DA TAVANDA KORUNMUŞ
Kalaslarda yapılan incelemeler, geminin yalnızca nasıl inşa edildiğine değil, kullanım dönemine de ışık tutuyor. Ahşap üzerinde en az dört farklı onarım izine rastlandı.
Araştırmacılara göre bu onarımların tamamı gemi hâlâ kullanılırken gerçekleştirilmiş. Hasar gören bölümler kesilerek çıkarılmış ve yerlerine özel olarak şekillendirilmiş yeni ahşap parçaları yerleştirilmiş.
Onarımlardan birinde kullanılan kırlangıçkuyruğu biçimindeki geçme tekniği ise özellikle dikkat çekiyor. Bu yöntemin, Konstanz Gölü çevresinde şimdiye kadar incelenen ortaçağ gemilerinde bilinen bir benzerinin bulunmadığı belirtiliyor.
SIRADAN BİR MAHZEN TAVANI, ORTAÇAĞ GEMİCİLİĞİNİN İZİNE DÖNÜŞTÜ
Buluntunun en dikkat çekici yönlerinden biri de ahşapların olağanüstü şekilde korunmuş olması. Mahzenin kuru ortamı, kalasların yüzyıllar boyunca su altında kalmış bir gemi batığına kıyasla çok daha ayrıntılı biçimde incelenmesine imkân sağladı.
"Batıklar ve Derin Deniz" projesinde görev yapan Alexandra Ulisch, ortaçağda kullanım dışı kalan gemilerin yapı malzemesi olarak yeniden değerlendirilmesinin bilinen bir uygulama olduğunu belirtiyor. Ancak Konstanz'daki buluntunun farkı, yalnızca birkaç gemi parçasının değil, neredeyse bütün bir gemi gövdesinin yeniden kullanılmış olması.
GEMİNİN YAŞI AĞAÇ HALKALARINDAN ANLAŞILACAK
Araştırmacılar şimdi mahzendeki kalasların geçmişini daha ayrıntılı biçimde ortaya çıkarmaya hazırlanıyor. Bu kapsamda tavanın ve kalasların üç boyutlu modeli çıkarılarak dijital kayıt oluşturuldu.
Ahşaptan alınan örnekler ise dendrokronoloji yöntemiyle incelenecek. Ağaç halkalarının karşılaştırılması sayesinde ağaçların hangi yıllarda kesildiğinin belirlenmesi ve böylece geminin yapım tarihinin daha net ortaya çıkarılması bekleniyor.
KALASLAR ORTAÇAĞ GEMİLERİ HAKKINDA YENİ BİLGİLER VEREBİLİR
Araştırmacılar, mahzende bulunan ahşapların yalnızca tek bir geminin hikâyesini anlatmadığını, aynı zamanda Konstanz Gölü çevresindeki ortaçağ gemi yapım tekniklerine ilişkin yeni bilgiler sağlayabileceğini düşünüyor.
Özellikle geminin yan kaplamasına ait daha fazla parçanın korunmuş olması halinde, ortaçağ gemilerinin nasıl inşa edildiği ve taban ile yan kaplama arasındaki geçişin nasıl tasarlandığı konusunda yeni ayrıntıların ortaya çıkabileceği belirtiliyor.
Örneklerin önümüzdeki haftalarda yapılacak analizleri, yüzyıllar önce gölde sefer yapan bu geminin ne zaman inşa edildiği ve nasıl kullanıldığına ilişkin daha net bilgiler sağlayabilir.