Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
  • Habertürk Android Uygulaması
  • Habertürk iPhone Uygulaması
Mehmet Çalışkan

Bugünlerde en çok duyduğumuz kelimelerden biri 'Koca Yusuf'...
'Koca Yusuf', salgında dünyanın uçan çelik kahramanı, korona günlerinin simgelerinden biri haline gelen A400M model çok amaçlı uçak.  
Gücü ve heybeti nedeniyle dünyaca ünlü pehlivan Koca Yusuf'un adının verildiği bu uçaktan Türk Silahlı Kuvvetleri'nde 9 adet bulunuyor.

'Koca Yusuf'un yardım malzemesi götürerek insanlarının hayatını kurtarmaya aracılık ettiği ülkelerden biri ABD.
Uçağın adını aldığı pehlivan Koca Yusuf, o ABD'de linç edilmekle karşı karşıya kalmış, Türkiye'ye dönüş yolunda yolculuk ettiği geminin batmasıyla Atlas Okyanusu'nda hayatını kaybetmişti.

A400M; Türkiye, Almanya, Belçika, Fransa, İngiltere ve İspanya ortak yapımı stratejik ulaştırma uçağı.
* Ağır ve hacimli malzeme taşıma kapasitesine, yüksek sürat ve uzun menzile, gelişmiş elektronik sistemlere ve data link olarak adlandırılan veri bağlantısına sahip.
* Havadan personel atlatma ve malzeme atma gibi taktik görevler ile uzun menzilli birlik intikalleri, yolcu ve malzeme taşıma gibi lojistik görevlerde kullanılıyor.
* Gerektiğinde 66 sedye ve 25 sağlık personeliyle kısa sürede uçan hastane haline getirilebiliyor.
* Tanker uçağa dönüştürülerek havada yakıt ikmali yapabiliyor.
* Her biri 11 bin beygir gücünde 4 adet turboprop motoru bulunuyor.
Seyir Yüksekliği: 11.300 metre
Azami Hızı: 780 Km.

Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. (TUSAŞ) A400M'in şu parçalarını üretiyor.

* Ön orta gövde
* Arka gövde üst bölümü
* Paraşütçü kapıları
* Acil çıkış kapısı
* Arka üst kaçış kapağı
* Kuyruk konisi
* Kanatçık
* Sürat frenlerinin komponentleri.

Türkiye, sağlık konusunda ne kadar ileri seviyede olduğunu koronavirüs salgınına maruz kalan ülkelere yaptığı ekipman yardımlarıyla gözler önüne serdi.
Sağlık ekipman yardımları 'Koca Yusuf' aracılığıyla bugüne kadar 55 ülkeye ulaştırılırken yurt dışında bulunan vatandaşların Türkiye'ye getirilmesinde de kullanıldı.

Uçan çelik kahraman, adını gelmiş geçmiş en büyük pehlivanlardan biri olan Koca Yusuf'tan aldı.
Koca Yusuf'un doğum tarihi tam olarak bilinmiyor.
Bu konuda tek referans olan İsveç güreş tarihçisi William Baster'a göre Koca Yusuf, 1857'de günümüzde Bulgaristan sınırlarında yer alan Şumnu Kasabası'nın Karalar Köyü'nde doğdu.

Doğum adı Yusuf İsmail olan Koca Yusuf'un pehlivanlık eğitimi aldığı kişiler şunlar;
* Babası İsmail
* Şumnulu Dursun Pehlivan
* Nasuhçulu Kel İsmail Pehlivan
* Pomak Osman

Filozof ve devlet adamı Rıza Tevfik Bölükbaşı, gücü, becerisi ve ahlakından dolayı Yusuf İsmail'e 'Koca Yusuf' olarak hitap etti.
Bu hitap, genel olarak kabul görünce Yusuf İsmail, güreş dünyasında 'Koca Yusuf' olarak yer edindi.

Rıza Tevfik Bölükbaşı (1869 - 1949)

Kırkpınar tarihinde 26 yıl boyunca üst üste başpehlivanlığı elinde bulunduran ve Sultan Abdülaziz'in başpehlivanı olan Kel Aliço, jübilesini Koca Yusuf ile yaptı.
1885'de yapılan güreş, sabah başlayıp akşam bitti.
Koca Yusuf'un kaderi ünlü Fransız güreşçi Joseph Doublier ile tanışmasıyla değişti.
Fransız yazar Edmond Desbonnet, 1910'da yayımladığı 'Güreşin Kralları' adlı kitabında Koca Yusuf ile Joseph Doublier'ın tanışmasından şöyle söz etti;

Kel Aliço (1845 - 1922)

Joseph Doublier, 1894'te yenildiği Sabés'e minderi dar edecek bir güreşçi arıyordu. Bu amaçla Türkiye'ye gelen Doublier; Filibeli Kara Osman, Filiz Nurullah ve Koca Yusuf'u Fransa'ya götürdü.


Koca Yusuf, her ne kadar başlarda Fransa'ya gitmek istememiş olsa da aralarında II. Abdülhamid'in de yer aldığı kişilerin Müslümanların güçlü olduğunu ispat etmenin bir cihat olduğu şeklindeki telkin ve tavsiyesinin etkisinde kalarak 1894'te Fransa yollarına düştü.
Paris'te minder güreşini ve grekoromen stili öğrenerek ilk maçını yaptığı Sabés'e minderi dar etti. 

Fotoğrafta sağ tarafta görülen Filiz Nurullah (1870 - 1912) 2.18 metre boyunda, 175 Kg ağırlığındaydı. 'Filiz' lakabı uzun boyundan dolayı verildi. 

Fransa'da 3 yıl kalan Koca Yusuf, döneminin önemli güreşçileri olan Olsen, Pons, Fournier, Gambier, Raul, Rum Antonio Pierri ve İngiliz Tom Cannon'u da yenmesiyle Avrupa'da rakipsiz kaldı.

Koca Yusuf'un Rum Antonio Pierri ile yaptığı güreş, dönemin gazetelerinde bu çizimle yayımlandı. 

Koca Yusuf, kendisi gibi gurbette olan Hergeleci Mahmut Pehlivan ile Paris'te bir güreşe tutuştu.
Koca Yusuf, Hergeleci Mahmut Pehlivan'ı kurt kapanına aldı. Hergeleci'nin boğulduğunu zanneden seyirciler telaşlanarak bağrışmaya başladı. Jüri heyeti, her iki güreşçiden ayrılmalarını istedi. Koca Yusuf aldırış etmedi. Birkaç kişi Yusuf'u çekse de ayıramayınca sopalarla, bastonlarla sırtına, kafasına vurdu. 
Koca Yusuf'un Avrupa'da rakipsiz kalması okyanusun ötesindekileri fena halde heyecanlandırdı.

Asıl adı İbrahim Mahmut olan Hergeleci Mahmut Pehlivan (1848 - 1915)

Organizatörlerden aldığı davet üzerine Rum Antonio Pierri ve Fransız Joseph Doublier ile birlikte New York'a giden Koca Yusuf, William Brady'nin menajerliğinde ABD'de çıktığı 33 karşılaşmadan da galip ayrıldı.
Üstelik dünya şampiyonu Ewan Lewis'i iki kez yendi.

Koca Yusuf'un ölmeden bir ay önce Ewan Lewis ile yaptğı maçın tanıtım broşürü. Maçın bileti 2 dolarmış...

Bunun üzerine Koca Yusuf'a 'The Terrible Turk' (Korkunç Türk) unvanı verildi.

 Koca Yusuf'un ABD'de yaptığı iki güreş oldukça olaylı karşılaşmalardı.
26 Mart 1898'de Ernest Roeber ile Madison Square Garden'da yaptığı maçta rakibini ringden dışarı attı. Roeber'in öldüğünü düşünen seyirciler, Koca Yusuf'a linç girişimine bulundu. Olaya polis müdahale etti. Ernest Roeber'in ölmediği anlaşılınca ortalık yatıştı.

Ayna Grubu, Koca Yusuf için bir şarkı yapmıştı.

İlk maçın tamamlanamaması üzerine Koca Yusuf ile Ernest Roeber 30 Nisan 1898'de Metropolitan Opera Evi'nde tekrar karşı karşıya geldi. Aralarındaki itişmelerden sonra menajerlerinin ringe çıkıp maça müdahale etmesi sonucu olay büyüyünce seyirciler yine ayaklandı.
Polisin müdahale ettiği maç iptal edilirken Metropolitan Opera Evi güreş maçlarına kapatıldı. 

Koca Yusuf, sonraki günlerde ABD'nin diğer meşhur güreşçilerinden John F.Mc.Cormick ile güreşti. Anlaşmaya göre Koca Yusuf, 1 saat içinde Mc. Cormick'i üç kez tuş etmezse yenik sayılacaktı. Koca Yusuf, organizatöre "Bir saat içinde on tuş yapmaya da razıyım. Yeter ki rakibimin minderden kaçmasını engelleyin" dedi. Koca Yusuf, 7 dakika içinde 3 kez tuş yaptı.

Güreşçiler, sonucun zaten belli olduğu, nasıl olsa kaybedeceklerine olan inancıyla artık Koca Yusuf'un karşısına çıkmak istemeyince organizatörler çare üretmeye başladı.
Yusuf'un karşısına peş peşe 5 güreşçi çıkacaktı. Ne var ki Koca Yusuf, birincisinin sırtını saniyeler içinde yere serince diğer dört güreşçi mindere çıkmaktan vazgeçti.
Organizatörler, bu kez Koca Yusuf'a 5 dakika dayanabilene o dönemde büyük para olan 100 dolar vaat etti. Güreşçiler, yine de mindere çıkmadı.

O sıralarda milyoner bir kadın, gücüne hayran kaldığı Koca Yusuf'tan çocuk sahibi olmak istedi. Koca Yusuf, bu konuda teklif alınca "Ben buraya damızlık gelmedim" dedi.
Linç girişimleri, güreşecek adam bulamaması ve ahlaksız teklif...
Koca Yusuf, artık ABD'de kalmaması gerektiğine inanarak Türkiye'ye dönmeye karar verdi.
Ne var ki ülkesini, eşini ve çocuklarını bir daha göremeyecekti.

Koca Yusuf'un yaşamı Ratip Tahir Burak tarafından çizgi roman olarak yayımlanmıştı.

Fransız bandıralı La Bourgogne transatlantiğiyle yola çıkan Koca Yusuf, önce Fransa'ya, oradan da başka bir gemiyle Türkiye'ye ulaşacaktı.
La Bourgogne, bir temmuz sabahı Atlas Okyanusu'nun ortasında Cromartyshire yelkenlisiyle çarpıştı.
506 yolcu ve 220 mürettebatın olduğu gemi, çarpışmadan yarım saat sonra battı.
173 kişi kurtulurken aralarında Koca Yusuf'un da olduğu 553 kişi hayatını kaybetti.

La Bourgogne

Koca Yusuf'un nasıl öldüğüyle ilgili 3 iddia bulunuyor;
1- Koca Yusuf denizdeydi. Yakınlardaki filikalardan birine tutundu. Cüssesinden dolayı filikayı devireceği korkusuna kapılanlar kürekle ellerine vurdu. Koca Yusuf önüne geleni deviren bir pehlivandı. O koca ellerine kürek işler miydi? Bunun üzerine filikadakiler, baltayla bileklerini kesti.
2- Koca Yusuf, ABD'de kazandığı paraları altına çevirdi. 40 kg olan altınları da çalınmasın diye üzerinde taşıdı. Altınların ağırlığı nedeniyle yüzemediği için boğuldu.
3- Koca Yusuf, tam gemiyi terk edecekken demirlerin altına sıkışan bir çocuğu ve onu kurtarmaya çabalayan annesini gördü. Çocuğu çıkarmak için demirleri tutup kaldırdı. Çocuk çıktıktan sonra bir sarsıntı oldu ve gemi parçaları üzerine düştü.  


Ölümünden sonra adı, Haliç Tersanesinde bulunan 40 tonluk bir yüzer vince verildi. 

2001'de 'Bin Yılın Türkleri Hatıra Para Serisi'nde Koca Yusuf portreli hatıra paralar basıldı.


Naaşının ne olduğu konusunda iki iddia bulunuyor;
1- Naaşı, Atlas Okyanusu'nda kayboldu.
2- Kazadan sonra Azor Adası'nın sahiline vuran 20 ceset arasında oldukça cüsseli, değişik tipte bir adamın da cesedi vardı. O adamın Koca Yusuf olduğu üzerine fikir üretildi. O 20 ceset Azor Adası'daki kilisenin mezarlığına defnedildi.

 

Boy: 188 cm
Kilo: 140 - 145 kg
Eşi: Refiye Hanım
Çocukları: Mehmet ve Hüseyin