Kağıdın geçmişi SEKA Kağıt Müzesi'nde geleceğe taşınıyor

MAKBULE BEYZA GÜNBEY - Kocaeli'deki SEKA Kağıt Müzesi'nde açılan Mehmet Ali Kağıtçı Dokümantasyon Merkezi, Türkiye'nin kağıt hafızasını kayıt altında tutarak geleceğe aktarıyor.

Kocaeli Büyükşehir Belediyesine bağlı SEKA Kağıt Müzesi'nin arşivinde yer alan ve daha önce Eski SEKA Konutları'nda (Kültür Evi) bulunan 10 binin üzerindeki belgenin dijital ve fiziki ortamda araştırmacıların hizmetine sunulduğu merkez, 1 Eylül 2025'te açıldı.

SEKA Kağıt Fabrikalarının kurucusu Mehmet Ali Kağıtçı'nın adının verildiği merkez, müzenin arşivinde bulunan çeşitli koleksiyonlarla araştırmacıların Cumhuriyet dönemi kağıt sanayisine ilişkin çalışmalara doğrudan erişmesine imkan sağlıyor.

Ana koleksiyonunu SEKA Kağıt Fabrikalarına ait arşiv dokümanlarının oluşturduğu merkezde, Mehmet Ali Kağıtçı'ya ait kişisel belgelerin yanı sıra SEKA Genel Müdürlüğü Koleksiyonu da yer alıyor.

Dokümantasyon merkezinin koleksiyonlarında SEKA'ya bağlı fabrikaların endüstri ve üretim süreçlerine ilişkin zengin fotoğraf arşivinin yanı sıra dergi, gazete ve kitap gibi basılı yayınlar bulunuyor. Ayrıca defterler, mimari ve makine çizimleri, haritalar, ürün katalogları, yazışmalar, raporlar, faturalar ve çeşitli resmi belgeler de araştırmacıların istifadesine sunuluyor.

Merkezde, akademisyenler ile sanayi tarihi araştırmacıları için önemli başvuru kaynağı niteliği taşıyan ve kağıtçılık alanına ilişkin yayınlardan oluşan Kağıtçılık İhtisas Kitaplığı da bulunuyor.

Türkiye'nin kağıt sanayisinin hafızasını koruma ve gelecek nesillere aktarma amacıyla hayata geçirilen merkez, araştırmacılara ve tarih meraklılarına önemli kaynak sunuyor.

- "Tüm belgeleri dijital ortama da aktardık"

SEKA Kağıt Müzesi Koordinatörü Hüseyin Saban, AA muhabirine, SEKA Kağıt Fabrikalarının 1936'dan 2004'e kadar aktif kağıt üretiminde bulunduğunu, müzenin ise 2016 yılında açıldığını söyledi.

Saban, müze bünyesinde açılan dokümantasyon merkezinde fabrikalar arasındaki yazışmaların, belgelerin ve dosyaların arşivlendiğini belirterek, "Burası sanayi tarihine ışık tutmak, özellikle akademisyenlerin kağıtçılık alanındaki bilgilere ulaşmasını sağlamak amacıyla kurduğumuz bir arşiv." dedi.

Merkezin 3 bölümden oluştuğunu dile getiren Saban, "Merkezin büyük bölümünü SEKA Fabrikalarının arşivleri oluşturmaktadır. İkinci bölümde ise Mehmet Ali Kağıtçı'ya ait kitaplar, eserler, belgeler 'Kağıtçılık İhtisas Arşivi' adıyla yer almaktadır. Üçüncü bölümde ise SEKA Kağıt Müzesi'ne ait 10 binin üzerinde obje, belge, doküman araştırmacılarımızın önüne serilmiştir." diye konuştu.

Saban, SEKA Kağıt Fabrikasının Türkiye'de kurulan "ilk" kağıt fabrikası olduğunu söyleyerek, "Kağıt sanayi ve kağıtçılığı araştırmak istediğinizde en önemli kaynaklara buradan ulaşabilirsiniz. O dönemlere ait 1936'lardan 2000'lere kadar olan tüm belgelere burada ulaşabilirsiniz." dedi.

Belgelerin merkezde modern raf sistemiyle asitsiz zarf ve dosyalarda korunduğunu anlatan Saban, "Buraya hiç gelmeden de SEKA Kağıt Müzesi web sayfası üzerinden bu dosyalara ulaşabilirsiniz. Burada gördüğünüz tüm belgeleri dijital ortama da aktardık. Dijital ortamda saklıyor ve koruyoruz." ifadelerini kullandı.