Habertürk
    Takipte Kalın!
      Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin

        KEREM AKÇA / keremakca@haberturk.com

        DVD’leri yeni çıkan “Aşk”, “Aşk Yeniden”, “Ömrümüzden Bir Sene” ve “Elena”, evliliklerin ikinci baharlarına bakış atıyorlar. 60 yaş üzerinde ölüme az süresi kalmış karakterlerin, ‘yitip gitmeden önceki’ son umutlarını, çıkış arayışlarını, vicdan muhasebelerini ve sevgi taleplerini masaya yatırıyorlar.

        Çoğu zaman 60 yaşının üzerine geçmiş bireyler için ‘ayağı çukurda’ yorumunu yaparız. Ancak bunun çok da doğru olmadığı, o dönemde de bir ‘yaşam’ sürüldüğü kesindir. Sinemada da Hollywood bir kenara usta yönetmenlerin sürekli bu devrelerdeki karakterlerin psikolojilerini ele aldığı görülmüştür. Tabii bunu ‘ölüm arifesindeki yaşam’dan varoluşsal bir süreç üretme adına da kullanmaları son derece yaygındır.

        İnsanlık sınavından mı geçiyoruz?

        Örneğin Bergman ve Kurosawa’nın “Yaban Çilekleri” (“Smultronstället”, 1957), “Ikiru” (1952) gibi eserleri bu dönemleri sinemalaştırma adına bir felsefe ortaya koymayı da hedefler. Şu sıralar ise aslında bu yaş gruplarının ele alınışı nadir de olsa sürerken ‘sanat sineması tabanı’ndan “Aşk” (“Amour”, 2012), “Ömrümüzden Bir Sene” (“Another Year”, 2010), “Elena” (2011) gibi evliliğin ikinci baharına bakış atan eserlerin arka arkaya üremesi dikkat çekici.

        Gerçek bir insanlık sınavından mı geçiyoruz, yoksa duyarlılığımız mı arttı? Ondan emin değilim. Ama bunun tüketim toplumunun alıp başını gittiği günümüzde, kapitalizm karşıtı, ölümü bir teknoloji haline getiren günümüz toplumunun çöküşüyle bağlantısı var orası kesin. Ancak bu kez hedef daha ziyade evliliklerin etrafında dolaşmak gibi gözüküyor. Bu sayede de iletişimsiz yeni evli çiftlerin böylece gerçek bir ‘iletişim’le, ‘kalıcı sevgi’yle sarılması mübah hale gelebiliyor.

        Leigh ile Haneke’nin stilsel yaklaşımı farklı

        Mike Leigh’in “Ömrümüzden Bir Sene”de 70 yaşlarındaki Jim Broadbent-Ruth Steen (Tom-Gerri) ikilisinin artık rahatlığın dibine vurup öteki dünyaya hazırlandığı bir sürece odaklandığı görülebiliyor. Lesley Manville’in Mary adlı arkadaş tiplemesinin uzanacak bir omuz bulamaması ise bu umutsuzluğu filmin mevsimsel renk paletiyle anlamlandırıyor aslında.

        “Aşk”ın (“Amour”, 2012) Trintignant (George) ve Riva (Anne) ile tanımlanan evli çifti de benzer bir konumda. Tek fark Fransa’da bir dairede yaşam sürme ile İngiltere’de mütevazı bir müstakil evde ikamet etme konusunda ortaya çıkıyor. Bu durum da Haneke’nin yabancılaştırıcı sinemasını karaktersel dönüş ve ölüme ilerme adına daha duygusal hale getirirken, Leigh’in stil algısını öne çıkarıp etkileyici kılıyor. Ama meselenin 80 yaş üzeri bireylere uyarlanıp bir jenerasyon daha attığı da unutulmamalı. Donuk ve griye kaykılan renkler üzerinden yürüyen yaklaşım aslında Leigh’in belki en biçimci filmiyle karşılaşıyor.

        En yetkin evliliğin ikinci baharı tanımı “Elena”da

        “Elena” ise Rus toplumunun göbeğinden bir ‘çar-köle’ ilişkisi kıvamındaki evliliğe, karı-koca iletişimine bakış atıyor. 60 yaşlarındaki Elena’nın proletarya tabanından vicdani bir hesaplaşmaya ‘Suç ve Ceza’vari girmesi, çaresizliği devreye sokarken modern toplumdaki duruma dikkat çekiyor. Aradaki iletişimsizliğin çocuklara da sızması ise aslında kameranın evi ağaç kovuğunun arkasından yansıtmasıyla daha yetkin hale geliyor.

        Haneke’deki ‘iletişimsizlik’ gibi duran kareler burada Ozu, Antonioni ve Tarkovsky arasından bir sinemaskop çizgi belirliyor. Böylece daha yetkin bir Zvyagintsev çalışması devreye giriyor. Sanki ailesel ilişkileri ele alırken duyarlılığı da kullanan yönetmen, Haneke’nin insancıl tavrına göre daha baskın ve cesur çıkıyor. Suçsal meseleyi tavizsiz bir şekilde ele alırken ‘vurucu’ olması Haneke’deki ‘ağlatıcı’lıkla yer değiştiriyor.

        Ölümün yaklaşmasıyla günahkarlığın daha bertaraf edilir ve üstlenilir olduğu süreç ise burada önemli. “Aşk” ve “Elena” bu konuda aslında benzeşiyor. Sonlarıyla birbirine çatışıp insancıl duyguları yorumlama faktörüne tutunuyorlar.

        Romantik-komedilerde de 60 yaş civarındaki karakterlere bakış moda oldu

        “Aşkta Her Şey Mümkün” (“Something’s Gotta Give”, 2003) ve “İlişki Durumu: Karmaşık” (“It’s Complicated”, 2009) gibi eserlerle ’60 yaş ilişkileri’ne ‘evlilik’ üzerinden bakış atan Hollywood usulü romantik seks komedisi “Aşk Yeniden” (“Hope Springs”, 2012) ise aslında ustaların derinliğini tespitlerinde bulunduruyor. Tommy Lee Jones-Streep ikilisine eğlenceli bir işlev yüklüyor. İlginç detaylar çekici olabilirken, filmi izledikten sonra geriye fazla bir şey kalmıyor. “Elena”nın Rus toplumu eleştirisi veya “Ömrümüzden Bir Sene”nin insani boyutu burada yok.

        Tabii ‘genç evliler’in evliliğin ilk periyodunu Sarah Polley’nin Bergman etkili kariyerinden “Bu Dans Senin”e (“Take This Waltz”, 2011) bakarak canlı bir süreçle tatmaları da mümkün. “Elena”, “Ömrümüzden Bir Sene”, “Aşk” ile karşı karşıya getirince hem görsel hem dramatik açıdan ilginç sonuçlar, heyecan verici karşılaştırmalar ortaya çıkabilir. Ancak bunların en doğru, en sinemasal ve tavizsiz tanımı elbette tartışmasız “Elena”ya ait.

        Kerem Akça’nın Önerdiği 15 DVD:

        1-Ruhlar Bölgesi (Insidious)

        3-Şeytanın Evi (The House of the Devil)

        4-Faust

        5-The Master

        6-Gergedan Mevsimi

        7-Araf

        8-Elena

        9-Bir Gün (One Day)

        10-Frankenweenie

        11-Ayı Teddy (Ted)

        12-Ömrümüzden Bir Sene (Another Year)

        13-Mar

        14-Gözüm Üzerinizde (The Watch)

        15-Aşkın Ömrü Üç Yıldır (L’Amour Dure Trois Ans)

        Not: Liste, son iki ayda çıkan DVD’lerden oluşturulmuştur. Her hafta güncellenecektir.

        ÖNERİLEN VİDEO

        Arkadaşını öldürüp görüntüsünü sanal medyada paylaştı

        Ankara'da, Mehmet Özgü (45), eski ev arkadaşı Serkan Yılmaz'ı (44) boğazından ve kalbinden bıçaklayarak öldürdü. Cinayet sonrası Yılmaz kanlar içinde yerde yatarken çektiği görüntüleri sanal medya hesabından paylaşan Özgü, gözaltına alındı.

        GÜNÜN ÖNEMLİ MANŞETLERİ