Ambargonun ALTINdan rekor çıktı!

Giderek tırmanan polemik: Türkiye, İran petrolüne karşı altın mı gönderiyor?

İran'a bankalar üzerinden uygulanan ambargo, özellikle Türk kamu bankalarını zor duruma düşürmüş ve Hindistan üzerinden petrol ithalatı da ABD'nin baskısıyla durdurulunca Türkiye'nin önemli hammadde ithalat kapılarından birine finansal kilit vurulmuştu. Türkiye'nin İran'a alternatif aramaya başladığı açıklandı ve devletin açıklamalarına göre buldu da. Fakat petrol ihtiyacı, hızlı ekonomisi nedeniyle, sürekli artan Türkiye için İran kolay vazgeçilecek seçeneklerden biri değildi. Ayrıca İran kapı komşusu, yani en ucuz taşıma maliyetlerine sahip seçenekti. Bu nedenle de Türkiye'nin İran'la alışveriş için "altın" bir yol bulduğu iddia edildi.

Buna göre Türkiye, İran petrolünü ithal etme karşılığı İran'a dolar, Euro, Riyal veya TL değil, bildiğimiz altın gönderiyor. Fiziki olarak (yani eni konu kamyon ve tırlarla) taşınan altın, böylece finansal sistem üzerinden geçmiyor. Ambargo radarına da takılmıyor. Bu iddiaya göre bütün bankalar ticaret aracılığından çekilmiş oluyor, tek aracı olarak iki ülkenin Merkez Bankası, yani TCMB ve İran Merkez Bankası kalıyor geriye.

Enerji Bakanı Taner Yıldız ve TÜİK, bu ciddi soru işaretine hemen yanıt verdi: Bu iddialar doğru değil.

Fakat haziran ayında dikkat çeken TÜİK istatistikleri bugün açıklanan temmuz verileriyle artık açıklama gerektiren bir hale dönüştü. TÜİK'in dış ticaret istatistiklerinden sadece iki rakam veriyorum.

Geçen yılın temmuz ayından bu yılın temmuz ayına Türkiye'nin kıymetli metaller ihracatı yüzde 705 arttı. Geçen yıl temmuz ayında 258 milyon dolarlık kıymetli metal ihraç eden Türkiye, bu yılın aynı ayında bu rakamı 2 milyar 82 milyon 488 bin dolara çıkardı. Ocak temmuz bazında bakıldığında geçen yıla göre artış yüzde 372 ve toplam kıymetli metal ihracatı ise 8 milyar 855 milyon dolar.

Bu rakamı bir kenara not edin...

Şimdi gelelim ikinci rakama.

Dış ticaret verilerindeki ikinci rekor, İran'a yapılan ihracat. İran'a yapılan ihracat geçen yılın temmuz ayında 320 milyon dolarken bu yıl temmuzda 2 milyar 158 milyon dolar.

Ocak-temmuz dönemine bakıldığında, yani yılın ilk 7 ayında, İran'a yapılan ihracat 8 milyar 46 milyon dolar.

Geçen yılsa bu rakam 2 milyar 33 milyon dolarmış.

Şimdi dış ticaret rakamlarında iki rekoru alt alta koyup yazalım sadece.

Temmuz 2012 Ocak-Temmuz 2012

Temmuz ayı kıymetli metal ihracatı 2 milyar 82 milyon dolar 8 milyar 855 milyon dolar

İran'a yapılan ihracat 2 milyar 158 milyon dolar 8 milyar 46 milyon dolar

Hem temmuz ayı kıymetli metal ihracatında hem de İran'a yapılan ihracatta rekor artış var.

İki rekor aynı anda tesadüfen bu yakınlıkta çakışabilir mi? Mantıken hayır, istatistiki olarak hayır, resmen evet.

Öte yandan bu rakamların izaha muhtaç bir tarafı daha bulunuyor. O da şu: Devlet kurumları ithal edilen petrol karşılığı İran'a altın ihracatı yapılmadığını söylüyor. Bunu devletin açıklaması olduğu için doğru kabul etmek gerekir. Peki bu durumda İran'a yapılan ihracat İran'a yönelik bütün finansal sistem ambargo altındayken ne karşılığı yapıldı?

Son bir not: İran Merkez Bankası da altın ithalatında büyük bir artış olduğunu teyit etmiş durumda.