Eşcinsel derneği Lambda'ya Yargıtay müjdesi
Ajans HABERTÜRK Muhabiri Canan İspir'in haberi
Lambda İstanbul Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Travesti ve Transeksüel Kadın ve Erkekler Arası Dayanışma Derneği hakkında "hukuka ve ahlaka aykırı" olduğu gerekçesiyle verilen kapatma kararı Yargıtay tarafından bozuldu. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, lezbiyen, gay, biseksüel, travesti ve transseksüel kişilerin de dernek kurma özgürlüğüne sahip olduklarını belirterek, yeniden yargılama yapılması için dosyayı yerel mahkemeye iade etti.
CANAN İSPİR - AJANS HABERTÜRK
Beyoğlu Cumhuriyet Savcılığı'nın yürüttüğü soruşturma sonucunda, Lambda İstanbul'un Türk Medeni Kanunu'nun 60. maddesi gereğince adının ve amaçlarının hukuka ve ahlaka aykırı olduğu gerekçesiyle kapatılması için Beyoğlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde dernek feshi için dava açıldı. Açılan
dava kapsamında incelemede bulunan bilirkişi Doç. Dr. Tufan Öğüz, Dernekler Kanunu'nun ilgili hükümlerinin kayıtlarda ve Türkiye Cumhuriyeti'nin resmi kurumlarıyla yazışmalarında Türkçe kullanma zorunluluğunu öngörse de dernek isminde Türkçe olmayan kelime ve kelimelerin bulunmasını yasaklamadığına dikkat çekerek söz konusu bu durumun derneğin feshi için dayanak teşkil etmediğini belirtti. Yine raporda Medeni Kanun'un 56 maddesinin f-2 fıkrası gereği farklı cinsel eğilim vekimliğe sahip kişilerin örgütlenmesini engelleyen, hukuka ve ahlaka aykırı sayan bir yasa bulunmadığına dikkat çekildi.
Lambda üyeleri kararı temyiz etti
Ancak Beyoğlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülen davanın geçtiğimiz Mayıs ayında yapılan son duruşmasında mahkeme Cumhuriyet Savcısı'nın talebi doğrultusunda derneğin feshine karar verdi. Söz konusu kararın ardından Lambda istanbul Lezbiyen, Gey, Biseksüel, Travesti ve Transeksüel (LGBTT) Kadın ve Erkekler Arası Dayanışma Derneği üyeleri avukatları Basri Akyüz ve Fırat Söyle aracılığıyla kararı temyiz etti.
Herkes dernek kurma hakkına sahiptir
Yargıtay 7. Hukuk Dairesi geçtiğimiz 28 Kasım tarihinde verdiği kararında Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 20'nci, Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Sözleşme'nin 22'nci maddesi hükümlerinde herkesin dernek kurma hakkına sahip olduğu ve bunun Avrupa İnsan Hakları
Sözleşmesi'nin 11'inci maddesinde de belirtildiği kaydedildi. Kararda ayrıca
Anayasa'nın 10'uncu maddesi hükmünde herkesin dil, din, ırk, cinsiyet,
siyasi düşünce ayırt etmeksizin yasa önünde eşit olduğu belirtilerek, kişilerin
önceden izin almaksızın dernek kurma ve bunlara üye olma hakkına
sahip olduğu belirtildi. Yeni aynı madde uyarınca dernek kurma hürriyetinin ancak milli güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık
ve genel ahlak ile başkalarının hürriyetlerinin korunması sebepleriyle ve kanun ile sınırlandırılabileceği kaydedildi.
Eşcinsellik "ahlaksızlık" olarak nitelendirilemez
Beyoğlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin kararında derneğin adının ve amaçlarının kanun ve ahlaka aykırı olduğu belirtilse de cinsel kimlik veya yönelim, kişilerin kendi istemleri ile seçtikleri bir olgu olmayıp, doğuştan veya yetiştiriliş tarzından kaynaklanan ve kişilerin istemeyerek karşı karşıya kaldığı bir olgu olduğunu belirten Yargıtay kararında "Kişilerin kendi istemi dışında gerçekleşen böyle bir cinsel yönelime sahip olması ya da bu gibi kişileri tanımlayan sözcüklerin kullanılması ahlaksızlık olarak nitelendirilemeyeceği gibi, kanunlarımızda da yasaklanmamıştır." ifadeleri kullanıldı.
Tüzük maddelerinde özendirme yok
Kanunlarda da lezbiyen, gay, biseksüel, travesti ve transseksüel kişilerin
aralarında örgütlenerek birlik ve dayanışmalarını sağlama amacıyla dernek
kuramayacaklarına ilişkin, bir hüküm bulunmadığının belirtildiği Yargıtay kararında 'Hal böyle olunca davalı derneğin amaçlarının hukuka ve ahlaka
aykırı olduğundan da söz edilemez.'denildi. Bütün dünya ülkelerinde olduğu gibi ülkemizde de lezbiyen, gay, biseksüel, travesti ve transseksuel
sözcükleri ile tanımlanan farklı cinsel yönelime sahip kişilerin varlığı herkesçe
bilinen bir gerçek olduğu, bu gibi kişileri tanımlamakta kullanılan
sözcükler literatüre de girmiş olup, bilimsel yayınlarda, medyada ve günlük dilde sık sık kullanılmakta olduğu kaydedildi. Kararın sonuç bölümünde
dernek tüzüğünde yer alan maddelerde hiçbir şekilde lezbiyen, gay, biseksüel,
travesti ve transseksüel yaşamı teşvik ve özendirmeden ve bu
cinsel yönelimlerin yaygınlaştırılmasından söz edilmediği belirtildi.
Dava yeniden görülecek
Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, lezbiyen, gay, biseksüel, travesti ve transseksüel
kişilerin de dernek kurma özgürlüğüne sahip oldukları gözetilerek davanın reddine karar vererek, yargılamanın yeniden yapılması için dosyayı yerel mahkemeye iadesine, davalı derneğin vekalet ücretinin de hazineden alınarak derneğe ödenmesine karar verdi. Karar doğrultusunda söz konusu dava Beyoğlu 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde yeniden görülecek.
