İklim krizi yenilenebilir enerji üretiminde dengeleri değiştiriyor

HÜLYA ÖMÜR UYLAŞ - Küresel iklim krizinin etkileri tüm dünyada artarken, bazı enerji şirketleri yenilenebilir enerji üretiminde pay dağılımını değiştirmeye yöneliyor.

Elektrik dağıtım şirketlerinden Aydem Enerjinin Üst Yöneticisi (CEO) Serdar Marangoz, AA muhabirine, yeni dönem hazırlıklarına ilişkin değerlendirmede bulundu.

İklim krizinin en dramatik etkilerinden birinin kuraklık olduğuna işaret eden Marangoz, kuraklıkla birlikte su santrallerinin daha az elektrik ürettiğini söyledi. Marangoz, "Son 5 yıldır iklim krizine karşı önlemler alıyoruz. Portföyümüzün yüzde 70'ten fazlası su santrali. Ne yapmaya başladık? Rüzgar santrallerine yatırım yapmaya başladık. 1200 megavatın üzerine 700 megavat daha yapacağız. Bu 700 megavatlık portföyün de tamamı rüzgar ve güneş. Bunları hayata geçirdiğimizde, portföyümüzdeki su santrallerinin oranı yüzde 40'lara kadar düşecek." dedi.

Marangoz, enerji üretimini dengelediklerini, rüzgar santrallerinin yanına hibrit güneş santralleri yaptıklarını söyledi. Verimli üretim için rüzgar olmadığı zaman güneşten, güneş olmadığında rüzgardan faydalandıklarına dikkati çeken Marangoz, hidroelektrik santrallerinin ağırlığını azaltıp, rüzgar ve güneşe yatırım yaparak daha sürdürülebilir yapıya kavuştuklarını belirtti.

- "Yapay zekayı kayıpları önlemek için kullanıyoruz"

Sektör olarak teknolojiyi de yakından takip ettiklerini dile getiren Marangoz, yapay zeka ve siber güvenlik konularını çok önemsediklerini söyledi. Yapay zekayı, arızadan kaynaklı üretim kayıplarını engellemek için kullandıklarını ifade eden Marangoz, bunun önleyici hizmet olarak çok işe yaradığını belirtti.

Marangoz, rüzgar santrallerinde türbin kanatlarındaki mikro kritikleri tespit edebilecek düzeyde veri kullandıklarını, yapay zeka ile enerji santrallerindeki gelişmeleri anlık olarak takip ettiklerini anlattı.

Dağıtım kısmında da teknolojiyi kullandıklarını belirten Marangoz, müşterilerin faturayla ilgili sorularını da yapay zeka üzerinden yanıtladıklarını ifade etti.

- "Hidroelektrik ve rüzgar enerjisinde Türkiye'de güçlü üretim var"

Marangoz, dağıtım ve yenilenebilir enerji alanlarında büyümeyi devam ettirmek istediklerini belirterek, 5 yıllık (2026-2030) tarife dönemine girdiklerini ifade etti. Tarife döneminde dağıtım sektörüne yıllık yaklaşık 450 milyon dolarlık kaynak ayıracaklarını dile getiren Marangoz, Aydın, Denizli, Muğla, İzmir, Manisa ve sahil şeridi ile tüm ilçeler dahil bu şehirlere toplamda 2,2 milyar doların üzerinde yatırım yapacaklarını söyledi.

1200 megavat yenilenebilir enerji kurulu güçleri bulunduğunu, 700 megavat gücünde yeni proje havuzlarının olduğunu ve bu projeleri gelecek 5 yılda hayata geçirmeyi planladıklarını belirten Marangoz, böylece yatırım tutarının yaklaşık 400 milyon dolarlara ulaşacağını dile getirdi. Marangoz, "Aydem Enerji Grubu olarak 5 yılda 2,5-3 milyar dolar civarında yatırım yapmayı öngörüyoruz." dedi.

Marangoz, portföylerindeki 1200 megavatlık yenilenebilir enerjinin yaklaşık yüzde 70'inin hidroelektrik santrallerinden oluştuğunu ifade ederek, "Portföyümüzün 850 megavattan fazlası hidroelektrik santrallerden oluşuyor. Hidroelektrik üretiminin ilk 3 ayına baktığımızda, geçen yılın neredeyse 2,5 katı kadar üretim var ve tüm Türkiye'de de güçlü üretim görüyoruz. Aynı zamanda bu sene rüzgar enerjisinde de güçlü üretim var. Geçen yıla göre rüzgar enerjisinde yüzde 25'e varan artış yaşandı. Toplam portföyde, ilk çeyrekte geçen yılın iki katına yakın üretim yaptık." dedi.