NYT yazdı: Hamaney nasıl öldürüldü?
Dünya, ABD ve İsrail'in dün sabah İran'a yönelik başlattığı operasyonların ardından yaşananları takip ediyor. ABD-İsrail saldırılarında İran dini lideri Hamaney başta olmak üzere pek çok üst düzey İranlı isim hayatını kaybetti. NYT, Hamaney'in öldürüldüğü operasyonun nasıl planlandığını yazdı
ABD ve İsrail, dün İran'a operasyon başlattığını duyurdu. İki gündür karşılıklı süren saldırılarda, İran dini lideri Ayetullah Ali Hamaney'in öldürüldüğü açıklandı. New York Times, haberinde Hamaney'in nasıl öldürüldüğünü yazdı.
Habere göre, Amerika Birleşik Devletleri ve İsrail İran'a saldırı başlatmaya hazırlanırken, CIA belki de en önemli hedefin yerini netleştirdi: ülkenin dini lideri Ayetullah Ali Hamaney.
Operasyona aşina kişilere göre CIA, Hamaney'i aylar boyunca takip etti; bulunduğu yerler ve hareket alışkanlıkları konusunda giderek daha fazla kesinlik kazandı. Ardından, üst düzey İranlı yetkililerin Cumartesi sabahı Tahran'ın merkezindeki bir liderlik yerleşkesinde toplantı yapacağını öğrendi. En kritik bilgi ise dini liderin de bu toplantıda bulunacağıydı.
Karar alma süreci hakkında bilgi sahibi yetkililere göre ABD ve İsrail, yeni istihbarattan yararlanmak amacıyla saldırının zamanlamasını değiştirmeye karar verdi.
Bu bilgi, iki ülkeye bir fırsat penceresi sundu: İran'ın üst düzey yetkililerinin tasfiye edilmesi ve Ayetullah Hamaney'in öldürülmesi.
İran'ın dini liderinin olağanüstü hızlı biçimde öldürülmesi, saldırı öncesinde ABD ile İsrail arasındaki yakın koordinasyonu ve istihbarat paylaşımını, ayrıca özellikle geçen yılki 12 günlük savaşın ardından İran liderliği hakkında geliştirilen derin istihbarat kapasitesini yansıttı. Operasyon aynı zamanda, hem İsrail’in hem de ABD’nin savaşa hazırlandıklarına dair açık sinyaller verdiği bir dönemde, İranlı liderlerin kendilerini korumak için yeterli önlemleri almada başarısız olduklarını da gösterdi.
İstihbarat hakkında bilgilendirilen kişilere göre CIA, Ayetullah Hamaney’in konumuna dair "yüksek doğruluk" içeren bilgileri İsrail'e iletti.
Operasyonun hassas istihbarat ve askeri planlama boyutlarını tartışmak için ayrıntı paylaşan kişiler isimlerinin açıklanmaması koşuluyla konuştu.
ABD istihbaratı ve kendi kaynaklarını kullanan İsrail, aylardır planladığı bir operasyonu hayata geçirdi: İran'ın üst düzey liderlerine yönelik hedefli suikast.
ABD VE İSRAİL GECE KARANLIĞINDA OPERASYON YAPMAYI DÜŞÜNÜYORDU
Başlangıçta gece karanlığından yararlanarak saldırı düzenlemeyi planlayan ABD ve İsrail hükümetleri, Cumartesi sabahı Tahran’daki hükümet yerleşkesindeki toplantıya ilişkin bilgiden yararlanmak için zamanlamayı değiştirme kararı aldı.
Toplantının, İran cumhurbaşkanlığının, dini liderin ve İran Ulusal Güvenlik Konseyi’nin ofislerinin bulunduğu yerde yapılması planlanmıştı.
EN ÜST DÜZEY SAVUNMA YETKİLİLERİ TOPLANTIDAYDI
İsrail, toplantıya İran'ın en üst düzey savunma yetkililerinin katılacağını belirlemişti. Bunlar arasında İslam Devrim Muhafızları Ordusu Başkomutanı Muhammed Pakpur, Savunma Bakanı Aziz Nasirzadeh, Askerî Konsey Başkanı Amiral Ali Şamkhani, Devrim Muhafızları Havacılık ve Uzay Kuvvetleri Komutanı Seyyid Mecid Musevi, İstihbarat Bakan Yardımcısı Muhammed Şirazi ve diğer isimler bulunuyordu.
Operasyon, İsrail saatiyle sabah 06.00 sularında savaş uçaklarının üslerinden kalkmasıyla başladı. Saldırı nispeten az sayıda uçak gerektirdi, ancak bu uçaklar uzun menzilli ve yüksek hassasiyetli mühimmatla donatılmıştı.
Uçakların kalkışından iki saat beş dakika sonra, Tahran saatiyle yaklaşık 09.40’ta, uzun menzilli füzeler yerleşkeyi vurdu. Saldırı anında İran’ın üst düzey ulusal güvenlik yetkilileri yerleşkedeki bir binadaydı. Hamaney ise yakınlardaki başka bir binada bulunuyordu.
New York Times tarafından incelenen bir mesajda İsrailli savunma yetkilisi, "Bu sabahki saldırı Tahran’da eş zamanlı olarak birkaç noktaya düzenlendi; bunlardan birinde İran’ın siyasi-güvenlik kademesinin üst düzey isimleri toplanmıştı" ifadelerini kullandı.
Yetkili, İran’ın savaş hazırlıklarına rağmen İsrail’in yerleşkeye yönelik saldırıda "taktik sürpriz" elde etmeyi başardığını söyledi.
Beyaz Saray ve CIA yorum yapmayı reddetti.
İran'ın resmi haber ajansı IRNA, İsrail'in Cumartesi günü öldürdüğünü açıkladığı iki üst düzey askeri yetkilinin, Tümamiral Şamkhani ve Tümgeneral Pakpur, hayatını kaybettiğini doğruladı.
Operasyon hakkında bilgilendirilen kişiler, saldırıyı güçlü istihbarat ve aylar süren hazırlıkların sonucu olarak tanımladı.
Geçen Haziran ayında, İran'ın nükleer hedeflerine yönelik saldırı planlamaları sürerken, Başkan Trump ABD'nin Hamaney'in nerede saklandığını bildiğini ve isterse onu öldürebileceğini söylemişti.
HAZİRAN AYINDAN BU YANA TOPLANILAN BİLGİLER DAHA DA GELİŞTİ
Eski bir ABD'li yetkiliye göre o dönemdeki istihbarat, ABD'nin Cumartesi günü de dayandığı aynı ağdan elde edilmişti. Ancak eski yetkili ve istihbarat hakkında bilgilendirilen diğer kişilere göre, o tarihten bu yana ABD'nin topladığı bilgiler daha da gelişti. 12 günlük savaş sırasında ABD, dini liderin ve İslam Devrim Muhafızları'nın baskı altındayken nasıl iletişim kurduğunu ve nasıl hareket ettiğini daha ayrıntılı biçimde öğrendi. ABD bu bilgileri, Hamaney’i izleme ve hareketlerini öngörme kapasitesini geliştirmek için kullandı.
ABD ve İsrail ayrıca kilit İranlı istihbarat görevlilerinin konumlarına ilişkin ayrıntılı bilgiler topladı. Cumartesi günü liderlik yerleşkesine yapılan saldırının ardından düzenlenen takip saldırılarında, istihbarat liderlerinin kaldığı yerler de vuruldu.
Operasyon hakkında bilgilendirilen kişilere göre İran’ın en üst düzey istihbarat yetkilisi kaçmayı başardı; ancak İran istihbarat kurumlarının üst kademeleri ağır darbe aldı.