Lazanya tarifi: Evde kolay ve nefis lazanya nasıl yapılır, malzemeleri neler?
İtalyan mutfağının dünyaya en lezzetli hediyelerinden biri olan, kat kat makarna yapraklarının arasına gizlenmiş bol kıymalı sosu ve beşamelin yumuşak dokunuşuyla damakları şenlendiren Lazanya, sofraların en gösterişli yemeklerinden biridir. Makarna sevgisini bir üst boyuta taşıyan, fırından çıktığı anda eriyen peynirlerin kokusuyla iştahları kabartan bu tarif, zahmetli gibi görünse de doğru adımlarla evde kolayca hazırlanabilir. Dilimlendiğinde ortaya çıkan o muazzam katmanlar, her lokmada ayrı bir lezzet patlaması yaşatır.
Lazanya, aslında makarnanın en zengin ve en doyurucu halidir. Klasik makarna tariflerinden farklı olarak, haşlanmış hamurun sosla karıştırılmasıyla değil, malzemelerin bir mimari özenle kat kat inşa edilmesiyle oluşur. "Bolonez" sosun (kıymalı sos) etli ve domatesli yoğunluğu, "Beşamel" sosun sütlü ve kremsi yapısıyla birleştiğinde ortaya çıkan denge, bu yemeği eşsiz kılar. Üzerine nar gibi kızarmış kaşar veya parmesan peyniri ise bu lezzet kulesinin tacıdır. Genellikle restoranlarda yemeğe alışık olduğumuz lazanyayı kendi mutfağınızda pişirmek, hem daha ekonomik hem de malzeme kalitesinden emin olmanızı sağlayan sağlıklı bir alternatiftir. İtalyan trattoria'larını aratmayacak bir lezzet yakalamak için sosların kıvamını ve pişirme sırasını iyi ayarlamak yeterlidir. Şimdi, bu katmanlı lezzet yolculuğunun detaylarına inelim.
LAZANYA MALZEMELERİ VE YAPRAK SEÇİMİ
Kusursuz bir Lazanya tarifi için malzeme kalitesi, sonucun başarısını doğrudan etkiler. Yemeğin iskeletini oluşturan lazanya yaprakları, günümüzde marketlerde iki çeşit olarak bulunur: Haşlanması gerekenler ve fırında sosun suyuyla pişenler. Eğer "haşlama gerektirmeyen" türü seçerseniz işiniz çok daha kolaylaşır; ancak klasik yöntemi tercih ederseniz yaprakların birbirine yapışmaması için haşlama suyuna yağ eklemek ve tek tek çıkarmak gerekir. Lazanya malzemeleri listesinin diğer kahramanı ise kıymadır. Orta yağlı dana kıyma, sosun lezzeti için en idealidir. Soğan, sarımsak, havuç ve domates (veya domates püresi) ise kıymalı sosun lezzet derinliğini artıran yan oyunculardır. Özellikle havuç, sosa hafif bir tatlılık katarak asiditeyi dengeler.
Yemeğin bağlayıcı unsuru olan beşamel sos için süt, un ve tereyağına ihtiyaç vardır. Peynir seçiminde ise orijinalinde parmesan ve mozzarella kullanılsa da, Türk damak tadına ve bütçesine uygun olarak taze kaşar peyniri de harika sonuç verir. Önemli olan peynirin erime kapasitesinin yüksek olması ve fırında güzelce kızarmasıdır.
BOLONEZ VE BEŞAMEL SOSUN HAZIRLANIŞI
Lazanyanın lezzet sırrı, iki farklı sosun (kırmızı ve beyaz) uyumunda gizlidir. Lazanya yapımı sürecine genellikle kıymalı harç, yani Bolonez sos ile başlanır. Tavada kızdırılan zeytinyağında ince kıyılmış soğanlar ve küp doğranmış havuçlar kavrulur. Ardından kıyma eklenip suyunu salıp çekene kadar pişirilir. Sarımsak, salça ve rendelenmiş domatesler eklenerek sosun kıvam alması beklenir. Bu aşamada sosa eklenen kekik, karabiber ve fesleğen, İtalyan ruhunu yemeğe taşıyan baharatlardır. Sosun çok kuru olmaması, aksine biraz sulu kalması önemlidir; çünkü lazanya yaprakları fırında pişerken bu suyu çekecektir.
Diğer tarafta beşamel sos hazırlanır. Tereyağında kokusu çıkana kadar kavrulan unun üzerine soğuk süt yavaş yavaş eklenir ve sürekli karıştırılarak topaklanması engellenir. Kaynayıp koyulaşan sosa tuz, karabiber ve bir tutam muskat rendesi eklenir. Muskat, beşamel sosun imza baharatıdır ve o sütlü tada inanılmaz bir aroma katar. Beşamel sosun kıvamı ne çok katı ne de su gibi olmalıdır; akışkan bir boza kıvamı en idealidir.
KATMANLARIN OLUŞTURULMASI VE LAZANYA YAPILIŞI
Soslar hazır olduğunda, yemeğin en eğlenceli kısmı olan "inşaat" aşamasına geçilir. Lazanya yapılışı sırasında dikdörtgen bir borcam veya fırın kabı kullanılır. Kabın tabanına yaprakların yapışmaması ve yumuşaması için öncelikle bir kepçe beşamel sos ve az miktarda kıymalı harç yayılır. Üzerine lazanya yaprakları, boşluk kalmayacak şekilde dizilir. Yaprakların üzerine sırasıyla beşamel sos, kıymalı harç ve biraz rendelenmiş kaşar peyniri serpilir.
Bu işlem, malzemeler bitene kadar veya kap dolana kadar (genellikle 4-5 kat) tekrarlanır. Her katta sosun yaprakların her yerine değmesine özen gösterilmelidir; kuru kalan yerler fırında sertleşebilir. En üst kata gelindiğinde ise sadece lazanya yaprağı, bolca beşamel sos ve üzeri tamamen kapanacak şekilde rendelenmiş kaşar peyniri konulur. En üstte kıymalı harcın olmaması, peynirin daha güzel kızarmasını ve yanmamasını sağlar.
LAZANYA NASIL YAPILIR?
Hazırlanan lazanya, önceden ısıtılmış 180-200 derece fırında pişmeye bırakılır. Lazanya nasıl yapılır sorusunun son cevabı fırınlama süresidir; genellikle 25-30 dakika, üzerindeki peynirler nar gibi kızarana ve sos fokurdayana kadar pişirilir. Eğer fırınınızın üstü çabuk yakıyorsa, ilk 15-20 dakika kabın üzerini folyo ile kapatıp, sonrasında açarak kızarmasını sağlayabilirsiniz. Bu yöntem, yaprakların içinin tam pişmesini garantiler.
Fırından çıkan lazanya, kokusuyla tüm evi sararken hemen dilimlenmemelidir. Tıpkı börek gibi, fırından çıktıktan sonra en az 10-15 dakika dinlendirilmesi gerekir. Bu süre zarfında soslar biraz toparlanır, katmanlar oturur ve dilimlerken dağılma riski ortadan kalkar. Dinlenen lazanya kare dilimler halinde kesilerek servis edilir. Yanına taze bir roka salatası veya sarımsaklı ekmek çok yakışır. Hem doyurucu, hem besleyici hem de son derece şık bir yemek olan lazanya, özellikle kalabalık misafir sofraları ve özel akşam yemekleri için mükemmel bir tercihtir. İtalyan mutfağının bu efsane lezzetini evde denediğinizde, dışarıda yediklerinizi unutacaksınız.
