'Devrim niteliğinde bir karar'

SEDEF ŞENKAL DEMİR/AHT

İstanbul'da, 82 yaşındaki kayınvalidesinin evini, eşinin üzerine yapmak için yaşlı kadının kimliğiyle oymuş gibi tapuya gidip devir yaptırmaya çalışan 49 yaşındaki Hacer H., tapu memurunun yaş farkını şüphelenmesiyle yakayı ele verdi. Diğer çocuklarının kendisine bakmadığı gerekçesiyle "Git evi Ahmet'in üzerine devret" diyen kayınvalidesinin isteğini yerine getiren Hacer H. hakkında dava açıldı. "Resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan" suçundan 2 yıla kadar hapis istemiyle hâkim karşısına çıkan Hacer H. sürpriz bir şekilde beraat etti. Mahkeme, tapu memurunun kendisine ibraz edilen kimlikteki kişinin Hacer Haberci olmadığını ilk bakışta anlamış olması ve tapu devir işinin yapılmamış olması nedeniyle suçun yasal unsurlarının oluşmadığına dikkat çekerek, ibraz edilen belgenin ve söylenen yalanın basit bir incelemeyi bile gerektirmeksizin ortaya çıkacak türden olması nedeniyle sanığın beraatine karar verdi. Uzmanlara kararı nasıl değerlendirdiklerini sorduk.

'Devrim niteliğinde bir karar'

Ali Rıza Dizdar (Avukat)

"Kendisine ait olmayan bir kimlikle gidip kendisiymiş gibi davranıyorsa aslında beraat etmemesi gerekir. Memura yalan beyanda bulunmaktan ceza alması gerekiyordu. Ancak, kayınvalide yargılama sırasında gelinin hareketini teyit eden yönde, kendisinin ricası olduğuna dair ifade vermiş. Son derece güzel bir karar çıkmış. Devrim niteliğinde bir karar. Hâkimi kutlarım. Resim yapıştırmamış, sahtekârlık yok, cehalet var."

'Aldatma kabiliyeti yok karar yerinde'

Sait Çuhadar (Emekli Hakim)

"Beraat kararı yerinde. İkna kabiliyeti yani aldatma kabiliyeti yok. Sanık karşısındakini kandıraramış. Dolayısıyla da suç oluşmamıştır. Sahte fotoğraf yapıştırsaydı suç olurdu. Kandırmaya yönelik hareket ilk bakışta anlaşılan türden olduğu için suç sayılmaz ve bu tür davalarda beraat kararı verilir"

'Bilmemek maazeret değil ama karar isabetli'

Tuyan Çağlar (Avukat)

"Çok isabetli bir karar. Kanunu bilmemek mazeret değil. Kanunlar yayınlandığı için sanki halkın Resmi Gazete'yi okuması mecburiymiş gibi, 'Bana ait olmayan bir kimlikle işlem yapmanın suç olduğunu bilmiyorum' diyemiyorsun. Hâkimin yorumu çok doğru. Burada içsel unsur var biz buna kast diyoruz. Yani suçu bilerek isteyerek yapmak. Bir suçu kasten yaparsan cezalandırılıyorsun, kasten yapmazsan cezalandırılmıyorsun. Kadının kimliğine baktığında 82 yaşında değil de 49 yaşında olduğu belli. Seni kandıramayacağı da belli. Kandırabilme ihtimali olmadığı için ortada suç yoktur."

'Takdir yerinde, emsal olacak bir karar'

Çağdaş Aru (Avukat)

"Sanığın eylemi her ne kadar maddi unsur bakımından "Resmi belgenin düzenlenmesinde yalan beyan" suçunu oluştursa da manevi unsur bakımından mağdurun rızasının da olması neticesinde yine TCK 61. Madde'de düzenlenen "Cezanın belirlenmesi kriterleri" iyi değerlendirilmiş. Beraat kararı örnek teşkil edercesine verilmiştir. Bence bu yargılamada ceza verilmesi halinde kanunun amacına ters düşülürdü. Hakim burada ciddi anlamda güzel ve emsal teşkil edecek bir karar vermiş."

'Özellikle ceza verilmeli'

Prof. Dr. Keram Doksat (Psikiyart)

"Halkın adalete güveni kalmadı ve o yüzden çok rahat suç işleyebiliyor. Adaleti aldatacağını düşündüğü için rahatlıkla cesaret edebiliyor. Bir söz vardır, 'Akıllı deliden, deli sarhoştan, sarhoş cahilden korkar.' Cehalet ile cesaret arasındaki tek fark iki harf. Çok yakınlar. Bence bu insanların mahkemeye çıkıp da yaptığının suç olduğunu öğrenmesi yetmemeli. Bence ceza verilmeli bu tarz insanlara. Hâkimlere de bir şey diyemiyorum. Onlar da o kadar boğulmuşlar ki. Bu tarz insanlara anca bu kadar uğraşılabiliyor. Bir insanı cezalandırmanın üç amacı vardır. Birincisi daha bunu yapmasın pişman olsun, korksun. İki caydırıcıyı olsun. Üçüncüsü ise kayıtlara geçsin yani sabıkası olsun ki bir daha suç işlemesin. Bence üçünün de amacına ulaşması gerekiyor. Cahile özellikle ceza verilmeli, çünkü o başka bir dilden anlamaz"

'Hâkim ceza verse de yadırganmazdı'

Fahri Gültekin (Emekli Hakim)

"Vekaletname olmadan bu işlem yapamaz. Her iki kadının da bilgisizliği var ama kadının kayınvalidesi yerine geçmesi başlı başına yalan beyandır. Açılan dava hakimin takdirine kalmıştır. Beraat de verir, ceza da verir. Suç işleme olanağı olmamış kadının. Mahkûmiyet kararı da verilseydi yanlış olmazdı. Açıkça söylese kayınvalidesinin evinin olduğunu sorun yoktu, zaten suç olmazdı ama kendisini kayınvalidesi yerine koymuş. Hâkim de kadının caheletine vermiş beraat kararını. Kadının hile yapma düşüncesi var. Yalan beyanda bulunarak işlemi yaptırma olanağı olsaydı suç oluşurdu. Ama burada yalan beyanla bile suç oluşmamış. Bence kadın aptalca bir işe girmiş, bu işi hallederim sanmış. Hakim vicnadıyla doğru kararı vermiş ama aksi de yani ceza vermesi de yadırganamaz. O da doğru karar olurdu.