AYM'nin İnfaz Yasası'nın iptal istemine ret kararının gerekçesi

Anayasa Mahkemesi, 100 bin dolayında kişinin tahliye edilmesini sağlayan infaz yasasının şekil yönünden iptal istemini reddetmişti. Yüksek Mahkeme, 7’ye karşı 9 üyenin oyuyla alınan kararın gerekçesini açıkladı. Gerekçede; "yasanın özel af niteliğinde olmadığı" belirtildi. Karara muhalefet eden Başkan Zühtü Arslan karşı oy yazısında; "Düzenleme özel af niteliğinde, beşte üç çoğunlukla Meclis'te kabul edilmeliydi” dedi.

Nisan ayında Meclis’te kabul edilen yeni infaz yasası ile 100 bin dolayında mahkum farklı gerekçelerle cezaevinden erken tahliye edilmiş ya da pandemi iznine gönderilmişti. İnfaz yasasının bazı maddelerinin af sonucu doğurduğunu savunan CHP, Anayasa'nın öngördüğü Meclis'te beşte üç çoğunluk şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle düzenlemenin şekil yönünden iptalini istemişti.

AYM RET KARARININ GEREKÇESİNİ AÇIKLADI

Başvuruyu değerlendiren yüksek mahkeme şekil yönünden aykırılık tespitinde bulunmadı. 7’ye karşı 9 oyla iptal isteminin reddine karar verdi. O kararın gerekçesi tamamlandı. Gerekçede; “yasanın özel af niteliğinde olmadığı” vurulandı. Gerekçeli kararda şu tespitlere yer verildi:

İKİ ŞART BİRLİKTE GERÇEKLEŞMELİ: Bir düzenlemenin özel af niteliğini taşıdığının kabul edilebilmesi için iki şartın birlikte gerçekleşmesi gerekir. Birincisi, düzenlemenin sadece geçmişe yönelik olmasıdır. İkincisi ise düzenlemenin cezayı ortadan kaldırmak, miktarını azaltmak veya türünü değiştirerek hafifletmek suretiyle cezanın kapsamına etki etmesidir. Ancak cezanın miktarında ve türünde herhangi bir değişikliğe neden olmayıp sadece çeşitli gerekçelerle cezanın infaz şeklini değiştiren/belirleyen düzenlemelerin özel af olarak nitelendirilmesi mümkün değildir.

CEZA MİKTARI DEĞİŞMİYOR: Hükümlünün çektirilmesi gereken toplam ceza miktarında bir değişikliğe neden olmayan geçici 6. maddenin cezanın kapsamına ilişkin bir düzenleme olmayıp cezanın infaz usulüne yönelik hükümler öngördüğü anlaşılmıştır.

AF NİTELİĞİNDE DEĞİL: Geçici 6. maddenin öngördüğü kurumun af niteliğinde olmadığı, bu itibarla söz konusu maddenin değiştirilmesini öngören Kanun’un toplantı ve karar yeter sayısı bakımından Anayasa’nın 96. maddesine tabi olduğu görülmüştür.

BAŞKAN VE 7 ÜYE KARŞI OY KULLANDI

Başkan Zühtü Arslan’ın da aralarında bulunduğu 7 üye ise düzenlemenin iptali yönünde oy kullandı. Bu isimler karşı oy yazıları kaleme aldı. Başkan Arslan karşı oy yazısında; düzenlemenin özel af niteliğinde olduğunu ve beşte üç çoğunlukla meclis'te kabul edilmesi gerektiğini belirtti. Başkan Arslan karşı oy yazısında şu tespitlere yer verdi:

“6 yıla kadar hapis cezasına mahkum edilen hükümlülerin cezaevine girmeden cezalarının infaz edilmesine imkan sağlayan geçici 6. maddenin birinci fıkrası, cezanın kapsamına etki eden, bir anlamda onun daha hafif seçenek yaptırımlara dönüştürerek hafifleten, bu nedenle de özel af netiliğinde olan bir düzenlemedir…Dava konusu kuralların af niteliğinde olmadığının kabulü, Anayasanın 87. maddesini işlevsiz hale getirecektir. Bu yolla beşte üç çoğunluğa gerek duyulmaksızın, şartla salıvermeye ya da denetimli serbestlik adı altında belli suçlardan mahkum olanların cezaları değiştirilecek, hafifletilebilecek veya tamamen ortadan kaldırılabilecektir. Mahkememiz çoğunluğunun kararı maalesef bu yolu açmaktadır."