Dünya sigortacılığı milyarlarca dolarlık tazminat yükü ile karşı karşıya

Yüzde 50'si Türkiye Sigorta'nın olan ve uluslararası alanda deniz taşımacılığı sigortası yapan Türk P&I Sigorta Genel Müdürü Ufuk Teker, İran ile ABD ve İsrail arasındaki savaş ile Arap Körfezi'nde 4-5 gemiye fiziki saldığı yapıldığını belirterek "Asıl paketin büyüğü içeride sıkışıp kalan gemiler. Gemiler eğer 365 gün o körfezde sıkışıp kalırsa gemi sahiplerinin gemilerin tam ziyai (pert gibi) ilan etme hakkı doğuyor. Eğer böyle olursa bu gemiler için tazminat milyarlarca dolar olacaktır. Bu da sigortacılığı çok zorlar" diye konuştu. Teker, bölgeye yakın alanlarda navlun fiyatlarının 10 kat artmış olması nedeniyle petrol fiyatlarının ve sigorta primlerinin artışına da dikkat çekerek, "Toplamda bu sürecin enflasyona ve son kullanıcıya etkisi olumsuz olacaktır" dedi.

Teker, deniz sigortacıları olarak bir yıl öncesinden bu yana gündemlerinin dünyadaki dalgalanmalar olduğunu, savaş, çatışma ve jeopolitik gerilimleri beklediklerini belirterek, deniz taşımacılığına ilişkin yaşananları şöyle özetledi: "Bu durum ilk olarak Karadeniz'de karşımıza çıktı. Oysa Karadeniz aslında bir barış denizidir. Ancak Karadeniz'de bir çok denizcilik unsuru hedef alındı, vuruldu. Gazze savaşı sırasında Husileri'in Kızıldeniz ve Aden Körfezi'nde gemileri vurması nedeniyle de dünya deniz ticaretinin rotası değişti. Akdeniz'e yük taşıyan gemiler Süveyş'i kullanamaz hale gelmişti. Bugün içinde bulunduğumuz süreçte bunlara ek olarak şu anda ABD-İsrail ve İran arasında çatışma başladı."

1.500 GEMİ HAPİS KALMIŞ DURUMDA

Sigortacılık açısından Hürmüz boğazının önemine değinen Teker, dünya petrol ticaretinin yüzde 20'sinin bu boğazdan yapılıyor olmasının altını çizerek, şu anda yaklaşık 3 bin deniz aracının ya içeride sıkıştığını veya dışarıdan içeriye giremediğini belirtti. Teker, şu anda boğazın İran'ın kontrolünde olduğunu bu ülkenin istediği tankerin geçişine izin verdiği istemediğine saldırdığı bilgisini vererek boğazdan ağırlıklı olarak Uzakdoğu ve Çin petrol ithalatının büyük bölümünün yapıldığını hatırlattı.

Teker, dünya deniz taşımacılığında bir danışman kuruluş olarak bulunan Joint War Committee'nin politik istikrarsızlık ve savaş nedeniyle belli bir bölgenin sefere kapatılması önerisinde bulunduğunu belirterek böylece bu bölgeye girmek isteyen gemilerin sigorta teminatı dışında kaldığını ifade ederek, "Eğer bu bölgeye girmek isteyen bir armatör varsa ek teminat ödüyor. Şu anda Arap Körfezi tek giriş çıkışı olduğu için 1.500 deniz aracı hapis kalmış durumda. Bu gemilerin sahipleri gövde sigortalarında ek prim kaydıyla teminatlarını devam ettirebilirler. Ancak sorumluk sigortalarında üç günlük bir süre verdiler ve 6 Mart itibariyle bu bölgedeki teminatları durduracaklarını ilan ettiler. Sorumluk sigortalarında denizde aranan teminatlar olay başına milyar dolar düzeyinde. Hürmüz bölgesinde artık teminatlar durdu. Çünkü çok fazla gemi hedef alındı. Gövde sigortalarında ise teminatlar devam ediyor ancak uygulanan fiyatlar 5 katına çıktı "şeklinde konuştu.

SİGORTASIZ BIRAKILAN ALAN GENİŞLİYOR

ABD Başkanı Donald Trump'ın ABD'li bir kuruluşa bölgede petrol taşıyan tankerleri sigorta yapma ve taşımacılığın güvenlik şekilde donanma nezaretinde yapılması sözlerine değinen Teker, şunları söyledi: "Bir duyumumuz var da var. İlk etapta Arap körfezinde kısıtlama getirilmişken bu sefer sahası kısıtlaması İran'ın değişik ülkelere füze atması nedeniyle Bahreyn, Umman, katar ve Cubiti'yi de kapsayacak şekilde genişletiliyor. Bu bölgeler ticarete kapanıyor ve ya kontrollü ticaret yapılacak anlamı çıkabilir buradan. Buralara giden gemiler ek teminat almak zorunda. Üstelik bu ek teminat 7 gün için geçerli. Aksi takdirde ek teminat almak gerekiyor."