48 ÜLKE ALARM VERİYOR

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, 1971 yılında 25 en az gelişmiş ülke varken bugün bu rakamın 48'e çıktığını belirterek, ''Bu çok alarm verici bir durumdur. Sadece ahlaki açıdan değil, aynı zamanda siyasi açıdan da alarm verici bir durumdur'' dedi.

4. Birleşmiş Milletler En Az Gelişmiş Ülkeler Konferansı, İstanbul'da başladı. Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, konferans başkanlığına seçildi. Lütfi Kırdar Uluslararası Kongre ve Sergi Sarayı'nda düzenlenen ve BM sistemi içinde genel kuruldan sonraki en geniş katılımlı toplantı olma özelliği taşıyan konferans, BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun'un kısa konuşmasıyla başladı. Daha sonra Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, konferans başkanlığına seçildi.

Cumhurbaşkanı Gül, bu konferansın, en az gelişmiş ülkelerin faaliyet programıyla ilgili uygulama aşamalarının, yeni fırsatların değerlendirilmesi, araçların saptanması, en az gelişmiş ülkelerin özel ihtiyaçlarına cevap verebilmek için küresel taahhüdün bir kez daha tekrarlanması, uluslararası destek önlemlerinin aşamalarının belirlenmesini öngördüğünü ifade etti.

BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun'a, uluslararası toplumun dikkatini en az gelişmiş ülkelerin karşılaştığı sorunlara çevirdiği için teşekkür eden Gül, bugün en az gelişmiş ülkelerin dünya nüfusunun neredeyse yüzde 13'ünü oluşturduğunu, ancak küresel ekonomi çıktılarının sadece yüzde 1'inin bu ülkelere gittiğini belirtti.

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, şunları söyledi:

''Bundan da daha kötü bir şekilde, ekonomik ve sosyal anlamdaki gelişmelere rağmen en az gelişmiş ülkeler ve dünyanın geri kalanı arasındaki açık giderek daha fazlalaşmaktadır. Bu açık kendisini gelir, eğitim, çocuk mortalitesi, tarımsal üretim, ihracat performansı ve tüm diğer unsurlarda da göstermektedir.

1971 yılında 25 en az gelişmiş ülke varken bugün rakam 48'e çıkmıştır. Sadece 3 ülke bu kapsamın dışına çıkmayı başarmıştır. Bu durum, bu şekilde devam edemez ve sürdürülemez. Günde 1 dolardan daha az gelirle yaşayan 1 milyardan fazla kişi varken, uluslararası toplumun geri kalanı bu kişilerin acılarına gözlerini kapatamaz, bunları ihmal edemez. Bu çok alarm verici bir durumdur. Sadece ahlaki açıdan değil, aynı zamanda siyasi açıdan da alarm verici bir durumdur. İletişim çağındayken herkes, dünyanın diğer köşelerindeki yaşam koşullarını takip edebilmekte ve görebilmekte. En az gelişmiş ülkelerin dünyanın geri kalanından her gün uzaklaştığı gerçektir. Aslında bu kısır döngüyü kırmanın zamanın geldiğini ifade etmek lazım.''

Gül, ''Bunu söylediğimiz zaman işlerin eskisi gibi gidemeyeceğini de ifade etmek lazım. Bu sebeple hem en az gelişmiş ülkeler hem de uluslararası kalkınma ortakları olan merciler daha büyük bir mülkiyetle bu projelere sahip çıkmalı. Bu süreci daha da hızlandırmamız gerekiyor. Hem gerçekçi hem de ulaşılabilir hedefler belirlememiz lazım en az gelişmiş ülkeler için'' diye konuştu.

BİR MİLYAR HAYATI DEĞİŞTİREBİLİRİZ

Gül'ün konuşmasında öne çıkan ifadeleri şunlar:

• Bu 4. Zirve en az gelişmiş ülkelerin önümüzdeki 10 yıl içerisindeki yol haritasını teşkil edecektir.

• Konferans sonucunda 'İstanbul Faaliyet Programı' kabul edilecek. Programda en az gelişmiş ülkelerde yaşayan 1 milyardan fazla kişinin günlük hayatlarında bazı değişiklikler yapabilmeliyiz.

• G-20'nin bir üyesi ve AB ile katılım müzakerelerini sürdüren bir ülke olarak Türkiye, gerçekten en az gelişmiş ülkelerde fakirlikle mücadele konusundaki çalışmalarda elinden geleni yapmaktadır.

• Bütün değerlerimizin ve hedeflerimizin ortak bir zemine oturtulması gerekiyor. Gelecekte en az gelişmiş ülkelerin halklarının çok daha iyi bir noktada olabilmesi için çalışmalarımızı birleştirmemiz lazım.

BM GENEL SEKRETERİ BAN Kİ-MUN

Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Ban Ki-mun, açılış oturumunda yaptığı konuşmada, 1971'de küresel ailenin en zayıf üyeleriyle ilgili çalışmaların gerekli olduğuna karar verildiğini anımsatarak, bugün 48 EAGÜ bulunduğunu ve bu ülkelerde yaşayan 900 milyondan fazla insanın yarıdan fazlasının günde 2 dolardan az bir gelirle yaşadığını, ekonomik, çevresel, güvenlikle ilgili sorunlardan yoğun olarak etkilendiğini vurguladı.

Ban, ''Sıkıntılı dönemlerden geçiyoruz ama EAGÜ'lere yardım, yardım olmaktan öte çok mantıklı bir yatırımdır. Birçok mevcut yardım programı ekonomik altyapı ve üretim sektörleri üzerinde duruyor. Ancak birçok az gelişmiş ülke aslında çok önemli bir borç yükü altında. Bu konunun borç veren merciler tarafından tekrar ele alınması gerektiğini düşünüyorum'' diye konuştu.

Ban, sözlerini şöyle tamamladı:

''Herhangi bir toplum için en önemli ölçümlerden bir tanesi, en az fırsata sahip gruba nasıl davrandığıyla ilgilidir. Bu, uluslararası alanda da geçerlidir. Şu aşamada sırtımızı dönmememiz, desteğimizi artırmamız lazım. Son 20 yılda gelişmekte olan ekonomilerle ilgili çok önemli ilerlemeler kaydedildiğini görüyoruz. EAGÜ'lerin bundan sonraki kalkınma dalgasını oluşturacağını umuyorum.''

BARROSO: BİZİM DE BİR TALEBİMİZ VAR

Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso da ana oturumda şunları söyledi:

"AB yaptığı kalkınma yardımlarını 2015'e kadar milli gelirinin yüzde 0,7'sine çıkarmaya yönelmiştir. Ayrıca Afrika'ya giden yardımların yüzde 50 artırılması hedeflenmektedir. Şu anda AB'nin uluslararası kalkınma yardımındaki oranı yüzde 56'dır. Bu dünya ortalaması olan yüzde 20'nin kat kat üzerindedir. Biz gelişmekte olan ülkelerden de bir taahhüt istiyoruz ve kendilerinin üzerine düşen kalkınma yardımını üstlenmelerini istiyoruz."

GÜL - BAN ORTAK TOPLANTISI

Cumhurbaşkanı Gül, konferans kapsamında BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun ile ortak basın toplantısı düzenledi.

İstanbul Eylem Planı'nın geleceğe dönük, uygulanabilir ve alınan kararların, tavsiyelerin takip edilebilir olmasına özen gösterdiklerini ifade eden Gül, şöyle konuştu:

''Dünya, bugün birçok siyasi problemle karşı karşıyadır. Bu siyasi problemler gelip geçicidir, halledilebilir ama böyle yapısal bir problem, açlık, hastalık, bu yapısal problemdir ve bunlarla ciddi şekilde mücadele edilmezse ve önümüzdeki 10 yıl içinde bu ülkelerin sayısı azaltılmazsa, buralarda yaşayan insanların hayat standardı yükseltilmezse dünya siyasi ve güvenlik açılarından ve başka alanlarda çok büyük tehlike ile karşı karşıya kalacak demektir.''

Gül'ün konuşmasında öne çıkan diğer ifadeleri şöyle:

• Küreselleşme en az gelişmiş ülkelerin sayısının çoğalmasına yol açmış. O açıdan bu sayıyı azaltmak için herkesin tekrar düşünmesi gerekiyor.

• Önce yapılan yardımların çoğalması, harcamalarda öncelikleri tekrar gözden geçirmek, çok büyük savunma harcamaları, çok büyük silah harcamaları, tüm bunlara giden paralar düşünüldüğünde, aslında en az gelişmiş ülkelere yapılan yardımlar, bunun çok çok küçük bir kısmı oluyor.

BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun da az gelişmiş ülkelere yatırımlarda bulunmanın bir hayır işi olmadığını belirterek, ''Bu, hepimiz için önümüzde duran çok önemli bir fırsattır. Biz dünyanın en savunmasız insanlarına, en yoksul insanlarına, en fazla açlık çeken, hastalık çeken insanlarına yardımcı olma ve yükümlülüklerimizi yerine getirme fırsatını bu vesileyle bulmuş oluyoruz'' dedi.

''Yüz milyonlarca insanın hayatının bu konferansın sonucuna bağlı olabileceğini'' dile getiren Ban, ''Biz bugün burada, özellikle eylem programının takibini değerlendirmek için bulunmaktayız. Bu eylem programı, 10 yıl önce kabul edilmişti. Biz aldığımız dersleri sizlerle paylaşmak ve İstanbul Eylem Planını ileriye götürebilmek için bugün buradayız'' dedi.

Ban, bütün dünyada halkların, hükümetlerinin temel ihtiyaçlarını karşılamasını ve isteklerine karşılık vermesini beklediğini ifade ederek, devletlerin kendi ülkelerinde ve uluslararası anlamda yaptıkları müzakerelerde bunlara dikkat etmesi gerektiğini belirtti.

10 YILDA BİR TOPLANIYOR

10 yılda bir düzenlenen konferansa, bu yıl BM'ye üye 192 ülkeden, devlet ve hükümet başkanları, bakanlar, parlamenterler, özel sektör temsilcileri, akademisyenler ile sivil toplum örgütü temsilcilerinden oluşan, yaklaşık 10 bin kişi katılıyor.

Konferansa, Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun, BM Genel Kurul Başkanı Joseph Deiss'in yanı sıra aralarında Afganistan Devlet Başkanı Hamid Karzai, Arnavutluk Devlet Başkanı Bamir Topi, İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad, Etiyopya Başbakanı Meles Zenawi, Belçika Başbakanı Yves Leterne, Bangladeş Başbakanı Sheikh Hasina, Gürcistan Başbakanı Nika Gilauri'nin de bulunduğu 50 civarında devlet ve hükümet başkanı, 10 başkan yardımcısı, 94 bakan ve 47 uluslararası örgüt başkanı iştirak ediyor.

Konferans, Türkiye'nin katılımcı ülkelerle ekonomik ve ticari ilişkilerinin geliştirilmesi, uluslararası platformlardaki itibarı açısından büyük önem taşıyor.

İKİLİ GÖRÜŞMELER

• Cumhurbaşkanı Gül, BM Genel Sekreteri Ban Ki-Mun, BM Genel Kurul Başkanı Joseph Deiss'u ayrı ayrı kabul etti.

• Başbakan Recep Tayyip Erdoğan, BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun, Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso, Etiyopya Başbakanı Meles Zenawi, Belçika Başbakanı Yves Leterne ile ayrı ayrı görüştü.

• Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Ban Ki-mun ile dün akşam heyetler arası ve ikili birer görüşme yaptı.