Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin
  • Habertürk Android Uygulaması
  • Habertürk iPhone Uygulaması
  • Habertürk Huawei Uygulaması

Gluten buğday, çavdar, yulaf ve arpa gibi tahıllarda bulunan bir protein ailesidir. Gluten içeren tanelerden, bugüne kadar en çok tüketilen buğdaydır. Glütindeki iki ana protein, glütenin ve gliadindir. Gliadin, olumsuz sağlık etkilerinin çoğundan sorumludur.

Un, su ile karıştırıldığında, gluten proteinleri, tutkal benzeri bir kıvama sahip olan yapışkan bir ağ oluşturur. Bu tutkal benzeri özellik hamurun elastik olmasını sağlar ve ekmeğin piştiğinde kabarmasını sağlar. İlginç bir şekilde, glu-ten ismi ıslak hamurun bu tutkal benzeri özelliklerinden türetilmiştir.

GLUTENİN ZARARLARI NELERDİR? KİMLER GLUTENDEN UZAK DURMALI?

Çoğu insan için gluten faydalıdır. Bununla birlikte, belirli sağlık koşullarına sahip kişiler için sorunlara neden olabilir. Buna çölyak hastalığı, glüten duyarlılığı, buğday alerjisi ve diğer bazı hastalıklar dahildir.

Çölyak hastalığı:

Çölyak hastalığı, gluten intoleransının en ciddi şeklidir. Nüfusun yaklaşık% 0.7-1'ini etkiler. Bu bir otoimmün bozukluktur. Gluteni yabancı bir istilacı olarak gören bağışıklık sistemi onu tedavi etmek için glutene ve bağırsak duvarına saldırır. Bu bağırsak duvarına zarar verir ve besin eksikliğine, anemiye, şiddetli sindirim sorunlarına ve birçok hastalık riskine neden olabilir.

Çölyak hastalığının en sık görülen semptomları sindirim rahatsızlığı, ince bağırsakta doku hasarı, şişkinlik, ishal, kabızlık, baş ağrısı, yorgunluk, deri döküntüleri, depresyon, kilo kaybı ve kötü kokulu dışkıdır. Ancak, çölyak hastalığı olan bazı kişilerde sindirim belirtileri yoktur, ancak yorgunluk veya anemi gibi başka belirtiler de olabilir.

Bu nedenle, çölyak hastalığının teşhis edilmesi çok zor olabilir. Aslında, çölyak hastalığı olan kişilerin % 80'i hastalığa sahip olduklarını bilmiyorlar.

Çölyaksız gluten duyarlılığı:

Çölyak hastalığı için pozitif olmayan ancak yine de glutene karşı negatif tepki gösteren birçok insan vardır.Bu duruma çölyak olmayan gluten duyarlılığı denir.

Şu anda kaç kişinin bu duruma sahip olduğu bilinmemektedir, ancak% 0.5-13 aralığında olduğu tahmin edilmektedir. Gluten duyarlılığının belirtileri arasında diyare, mide ağrısı, yorgunluk, şişkinlik ve depresyon bulunur.

Çölyaksız gluten duyarlılığının açık bir tanımı yoktur, ancak bir hasta glutene karşı olumsuz tepki gösterdiğinde teşhis edilir, ancak çölyak hastalığı ve alerjiler göz ardı edilir.

İrritabl bağırsak sendromu (Hassas bağırsak hastalığı)

İrritabl bağırsak sendromu (IBS),karın ağrısı, kramp, şişkinlik, gaz ve diyare gibi semptomlara neden olan yaygın bir sindirim bozukluğudur.

Bu kronik bir durumdur, ancak birçok kişi semptomlarını diyet, yaşam tarzı değişiklikleri ve stres yönetimi ile yönetebilmektedir. Çeşitli araştırmalar, IBS'li bazı bireylerin glütensiz bir diyetten yararlanabileceğini göstermiştir.

Buğday alerjisi

Nüfusun yaklaşık % 1'i için, buğday alerjisi, gluten tüketiminden sonra sindirim sorunlarına neden olabilir. Dahası, çalışmalar glütensiz bir diyetin şizofreni, otizm ve glüten ataksi olarak adlandırılan hastalığı olan bazı bireylere faydalı olabileceğini göstermiştir.

Gluten hassasiyeti

Sindirim rahatsızlığı, gluten intoleransının en yaygın göstergesidir. Ayrıca anemi veya kilo alma probleminiz olabilir. Rahatsızlığınıza neyin yol açtığını anlamak için önce doktorunuzdan çölyak hastalığını kontrol etmesini isteyin.

FODMAP

FODMAP'ler buğday dahil olmak üzere birçok gıdada bulunan kısa zincirli karbonhidratlardır. Pek çok insan bunları düzgün sindiremez, bu da çeşitli sindirim semptomlarına neden olabilir. Aslında, "glüten duyarlılığı" olan pek çok insanın, gluten'e değil FODMAP'lere gerçekten duyarlı olduğuna dair bazı kanıtlar vardır.

GlÜTENİ YÜKSEK GIDALAR LİSTESİ

En yaygın gluten kaynakları şunlardır:

- Buğday
- Spelt buğdayı
- Çavdar
- Arpa
- Ekmek
- Makarna
- Hububat
- Kraker
- Gıda katkı maddeleri
- Salata sosları
- Bira
- Pastalar, kurabiyeler ve hamur işleri.

GLUTENSİZ TAHILLAR LİSTESİ

- Mısır
- Pirinç
- Kinoa
- Keten tohumu
- Darı
- Süpürge darısı
- Tapyoka
- Karabuğday
- Ararot
- Yulaf

Yulaf doğal olarak glutensiz iken, gluten bulaşmış olabilir. Bu nedenle sadece glütensiz etiketli yulaf tüketmek en güvenli yoldur.

GLUTENSİZ GIDALAR LİSTESİ

Doğal olarak glutensiz olan ve aşağıdakiler dahil olmak üzere bol miktarda sağlıklı bütün gıdalar vardır:

- Et ve tavuk
- Balık ve deniz ürünleri
- Yumurtalar
- Meyve
- Sebzeler
- Bakliyat
- Fındık
- Zeytinyağı
- Ayçiçek yağı
- Kanola yağı
- Tereyağı
- Patates
- Soya
- Süt, yoğurt, ayran
- Bal
- Pekmez

Genel kural olarak, işlenmiş glutensiz ürünler yerine doğal olarak glutensiz gıdalar seçmek daha iyidir. Bunlar besin maddelerinde düşük ve eklenmiş şeker veya rafine edilmiş tahıllarda yüksek olma eğilimindedir. Çoğu içecek, bira hariç (glutensiz olduğunu söylemedikçe) glutensizdir.