Gökyüzüne ulaşan dev yapılar: Dünyanın en büyük 10 heykeli!
Dünyanın dört bir yanına yayılan dev heykeller, yalnızca boyutlarıyla değil taşıdıkları kültürel ve dini anlamlarla da dikkat çekiyor. Hindistan'dan Çin'e, Japonya'dan Rusya'ya uzanan bu liste, insanlığın inançlarını, tarihini ve estetik anlayışını gökyüzüne uzanan yapılarla nasıl somutlaştırdığını gözler önüne seriyor.
1. HİNDİSTAN- BİRLİK HEYKELİ, 240 METRE
Dünyanın en yüksek heykeli, Hindistan’ın Gujarat eyaletinde bulunan ve Vallabhbhai Patel’i tasvir eden Birlik Heykeli (Statue of Unity)dir. Heykelin yüksekliği 182 metre olup, kaidesiyle birlikte toplam yüksekliği 240 metreye ulaşır.
Vallabhbhai Patel, Hindistan’ın bağımsızlık mücadelesinin önde gelen liderlerinden biridir ve ülkenin Britanya sömürge yönetiminden kurtulma sürecinde birleşmesi için büyük çaba göstermiştir. Bu nedenle kendisine “Hindistan’ın Demir Adamı” lakabı verilmiştir. Heykelin yapımında, Hindistan genelindeki çiftçilerden toplanan geri dönüştürülmüş demir tarım aletleri de kullanılmıştır.
Birlik Heykeli, Narmada Nehri üzerinde, Ekta Nagar (eski adıyla Kevadia, yani “Birlik Kasabası”) yakınlarında yer alan küçük bir adada bulunmaktadır. 31 Ekim 2018 tarihinde, Patel’in 143. doğum yıl dönümünde açılmış ve bu tarihten itibaren dünyanın en yüksek heykeli unvanını almıştır.
2. ÇİN - SPRING TEMPLE BUDDHA, 153 METRE
Hindistan’da Birlik Heykeli inşa edilmeden önce, dünyanın en yüksek heykeli ünvanı Çin’in Henan eyaletine bağlı Lushan ilçesindeki Zhaocun’da bulunan Spring Temple Buddha’ya aitti. Heykelin kendisi 128 metre yüksekliğinde; lotus kaidesiyle birlikte toplam yüksekliği ise 153 metreye ulaşıyor.
Çelik, bakır alaşımı ve altından yapılan bu dev Buda heykeli 1997 ile 2008 yılları arasında inşa edilmiştir. Heykelde tasvir edilen figür Vairochana Buddha’dır. Mahayana ve Tibet Budizmi’nde, yalnızca tarihsel Buda (Gautama ya da Shakyamuni) değil, birden fazla Buda olduğuna inanılır ve Vairochana, diğerlerinin tezahürü olduğu en yüce ve kozmik Buda olarak kabul edilir.
Heykelde sol el aşağı doğru uzatılmış ve avuç dışa bakar şekilde tasvir edilmiştir; bu, varadamudra (verme jesti) olarak adlandırılır. Sağ el ise başparmak ve orta parmak birbirine değecek şekilde yukarı kaldırılmıştır; bu da vitarkamudra (öğretme jesti) olarak bilinir.
3. MYANMAR - LAYKYUN SEKKYA, 116 METRE
Myanmar’da bulunan dev bir Buda heykeli, biri ayakta diğeri uzanır halde tasvir edilmiş iki heykelden oluşur.
Ayakta olan Buda heykeli 116 metre yüksekliğinde olup 13,5 metrelik bir kaidenin üzerine yerleştirildi.
Buda’nın uzanır halde tasvir edildiği diğer heykel; Buda’nın fiziksel ölümünü (parinirvana) temsil eder.
Her iki heykel de altın renkli cüppelerle kaplıdır ve Myanmar’ın Monywa kenti yakınlarındaki Khatakan Taung’da bulunan Aung Sakkya Pagodası’na bakacak şekilde konumlandırılmıştır. Heykeller, 12 yıllık bir inşaat sürecinin ardından 2008 yılında tamamlandı.
4. HİNDİSTAN - ŞİVA, 112 METRE
Hindu tanrılarının en önemlilerinden biri olan Şiva’nın dev bir heykeli, Hindistan’ın Rajasthan eyaletindeki Nathdwara kasabasında yer alır ve 112 metre yüksekliğindedir. Ancak bazı kaynaklar yüksekliğini 106 metre olduğunu da yazar.
Heykelin adı Vishwas Swaroopam’dır; Sanskritçe kökenli bu isim “İnanç Heykeli” anlamına gelir. Şiva heykeli, 10 yıllık bir inşaat sürecinin ardından 2022 yılında tamamlanmıştır.
Heykel, tanrıya kırmızımsı-turuncu bir ton kazandıran bakır kaplama ile yapılmış olup, Şiva’yı 34 metre yüksekliğindeki bir kaide üzerinde oturur vaziyette, elinde üç dişli mızrak (trişula) tutarken tasvir etmektedir.
5. JAPONYA - USHIKU DAIBUTSU, 100 METRE
Japonya’daki Ushiku Daibutsu, İbaraki eyaletine bağlı Ushiku şehrinde yer alan 100 metrelik bir heykeldir.
Heykel, Saf Toprak Budizmi’nde önemli bir yere sahip olan ve kurtarıcı bir figür olarak kabul edilen Amida Buddha’yı tasvir eder. Toplam 120 metrelik yüksekliği, bu inanca göre Amida Buddha’nın 12 ışık özelliğini simgeleyen sembolik bir anlam taşır. Ayrıca yapı yalnızca bir heykelden ibaret değildir; içerisinde ziyaretçilerin manzara izleyebileceği bir seyir alanının yanı sıra meditasyon ve hat sanatı için ayrılmış bölümler ile Budist kutsal emanetlerin sergilendiği alanlar da bulunmaktadır.
6. JAPONYA- SENDAI DAUKANNON, 100 METRE
Japonya’nın Sendai kentinde bulunan Sendai Daikannon heykeli, Nyoirin Kannon’u tasvir eder. Heykelin yüksekliği 92 metre, kaidesiyle birlikte ise toplamda 100 metreye ulaşır. 1991 yılında tamamlanan yapı, o dönemde dünyanın en yüksek heykeli ünvanını almış ve 1989’da Ashibetsu’de yapılan başka bir Kannon heykelini geride bırakmıştır.
Sendai Daikannon heykelinin elinde genellikle “nyoi hōju” olarak bilinen, dilekleri gerçekleştirdiğine inanılan kutsal bir mücevher bulunur. Bu obje Budist sembolizminde sadece maddi dilekleri değil, aynı zamanda bilgelik, ruhsal aydınlanma ve iç huzuru temsil eder. Kannon figürü merhamet ve koruyuculukla ilişkilendirildiği için, elindeki bu mücevher de insanların acılarını hafifletme ve onlara manevi destek sağlama fikrini simgeler.
7. TAYLAND - GREAT BUDDHA OF THAILAND, 92 METRE
Tayland’ın Ang Thong eyaletindeki Wat Muang Tapınağı’nda yer alan bu altın renkli Buda heykeli, 92 metre yüksekliğe ve 63 metre genişliğe sahiptir. Bazı Tayland kaynaklarında yüksekliği 95 metre olarak da geçer. Genellikle “Tayland’ın Büyük Budası” olarak anılsa da resmî adı oldukça uzundur: Phra Phuttha Maha Nawamin Sakayamuni Si Wiset Chai Chan.
2008 yılında tamamlanan heykel, Buda’yı “Maravijaya” duruşunda, yani “yere dokunma” (bhumisparshamudra) hareketiyle tasvir eder. Bu duruş, Buda’nın aydınlanmasına ve Mara adlı şeytani varlığı yenmesine yeryüzünü tanık göstermesini simgeler.
Heykel, Tayland Kralı Bhumibol Adulyadej (Rama IX) onuruna inşa edilmiştir.
8. JAPONYA - KANNON, 88 METRE
Japonya’nın Hokkaido bölgesindeki Ashibetsu kentinde, Kita no Miyako Parkı’nda yer alan bu Kannon heykeli 88 metre yüksekliğindedir. 1989 yılında inşa edildiğinde dünyanın en yüksek heykeli ünvanını taşırken, bu ünvanı 1991’de Sendai’de yapılan benzer bir Kannon heykeline bırakmıştır.
Ashibetsu’deki bu beyaz giysili Kannon heykeli, beklenen ilgiyi görememiş ve turistik bir cazibe merkezi haline gelememiştir. Günümüzde bir dini kuruluşun mülkiyetinde olmasına rağmen büyük ölçüde terk edilmiş durumdadır.
9. RUSYA - THE MOTHERLAND CALLS, 85 METRE
Bu listede Doğu ya da Güney Asya dışında yer alan tek heykel, Rusya’nın Volgograd kentinde (eski adıyla Stalingrad) bulunan “The Motherland Calls” adlı eserdir. Kaidedeki ayaklarından kılıcının ucuna kadar olan yüksekliği 85 metreye ulaşırken, figürün kendisi 52 metre boyundadır. Heykel 1967 yılında tamamlanmıştır.
Bu anıt, 17 Temmuz 1942 ile 2 Şubat 1943 tarihleri arasında gerçekleşen ve Sovyetlerin şehri savunmayı başardığı Stalingrad Muharebesi’ni anmak için yapılmıştır. Figürdeki kadın, “Anavatan Rusya”yı simgeler.
10. ÇİN - BUDA, 79 METRE
Bu ilk on listesini tamamlayan son eser, Lingshan’daki Büyük Buda’dır. 79 metre yüksekliğindeki bu heykel, 9 metrelik bir lotus kaidesi üzerinde yükselir. Bronzdan yapılan ve Shakyamuni Buddha’yı tasvir eden heykel, 1997 yılında tamamlanmış olup Çin’in Jiangsu eyaletine bağlı Wuxi kentinde yer alır. Heykelin bulunduğu alanın, 7. yüzyılda yaşamış keşiş Xuanzang tarafından kutsal bir bölge haline getirildiği kabul edilir.
Buda’nın yukarı doğru kaldırılmış ve avuç içi dışa bakan sağ eli “korkusuzluk” anlamına gelen abhayamudra’yı, aşağı doğru uzanan ve yine avuç içi dışa bakan sol eli ise “verme” anlamındaki varadamudra’yı simgeler.
Fotoğraf: ShutterStock
Kaynak: Britannica