Murat Bardakçı'nın Orhan Pamuk yazısı tartışma yarattı

Orhan Pamuk'un yeni kitabı "Kırmızı Saçlı Kadın"da "gazetelerin yayınladığı cinsel saldırı ve ensest haberleri"nden söz etmesine Murat Bardakçı, böyle haberlerin gazetelerde yer almadığını söyleyerek sert çıktı

Giriş: 18 Şubat 2016 - 03:38 Güncelleme: 18 Şubat 2016 - 03:51

Google’da haber kaynağınızı Habertürk olarak seçmek için tıklayın

Murat Bardakçı'nın Orhan Pamuk yazısı tartışma yarattı!

HABERTÜRK yazarı Murat Bardakçı, dünkü köşesinde Orhan Pamuk’un yeni kitabı ‘Kırmızı Saçlı Kadın’’da, geçmişte İstanbul’da ucuz gazetelerin yayınladığı cinsel saldırı ve ensest ilişki konulu haberlerin çok okunduğundan bahsetmesine ateş püskürdü. Bardakçı’nın çıkışı dün sosyal medyada günün konusu oldu. Romanda İstanbul’da geçtiğinden bahsedilen cinsel saldırı ve ensest ilişki haberlerinin Avrupa’da bile yayınlanmasının yasak olduğunun altını çizen Murat Bardakçı’nın sözleri ve eleştirisi, sosyal medyada da en çok okunan konu oldu. Edebiyat dünyası ise tartışmaya hayal ve gerçek açısından baktı.

BARDAKÇI NE YAZMIŞTI?

“Her şeyden önce bu bir roman. Bu anlatılanı romanın içinde değerlendirmek gerekir. Yazarın cümlelerinin anlatı bağlamında romanın tamamıyla bir tutarlılığı olabilir. Bir kurmaca metin olduğunu unutmayalım. Ancak İstanbul’daki ucuz gazetelerde yayımlandığı söylenen iki cinayet konusunun bire bir gerçekle örtüşmediğini söyleyebilirim. Bu tür haberleri de geçmişten bugüne gazete okuru olduğumdan bu yana okuduğumu sanmıyorum. Gazete haberlerinde tabu olan ensest ilişkinin manşetten duyurulduğunu, öne çıkarıldığını hiç görmedim. Romanın kendi içindeki tutarlılığı da önemli. Ensest ilişki her toplumda olduğu gibi bizim toplumumuzda da olabilir. Bu bir romandır, her cümlesi gerçek olacak diye bir şey yoktur. Nihayetinde bir sosyoloji ya da tarih kitabı değildir. Orhan Pamuk’un bu ifadeleri kitabına abartılı bir biçimde koyması da beni rahatsız etmez, eğer okuduğum bir roman metniyse.”

“Cinsel saldırı olaylarının dergiler ve gazetelerde yayınlanması konusunda bir yasak varsa bunu Murat Bardakçı’nın bileceğini tahmin ediyorum. Bazı açık ve seçik tarihsel durumlar, olgular varken bunun hilafına bir şey söylemek mümkün değil. Birinci sınıf karakterler açısından tarih ve karakter arasında bire bir ilişki olması gerekir. Yasada böyle bir yasak söz konusuysa da bu bir gerçekliktir. Bu gerçekliği kurguya dönüştürmek söz konusu olamaz. Ancak bu hikâyeyi değiştirebilirsiniz. Orhan Pamuk kitabında pornografik olgudan bahsediyorsa bir sorun yok. Pornografik unsuru ballandıra ballandıra anlatıyor ve ayrıntılarıyla tasvir ediyorsa Murat Bardakçı’nın haklılığı olabilir. Bardakçı’nın tepkisi yanlış değildir ancak Orhan Pamuk’un da yaptığı pornografik değildir. Pamuk yasaya aykırı davranmamış olur bu durumda. Böyle bir durum söz konusu değilse Murat Bardakçı’nın konuya daha dikkatli bakması gerekirdi diye düşünüyorum.”

“Murat Bey yerden göğe kadar haklı bu yazısında. Ayrıca kendisine yazısından dolayı teşekkür ediyorum, kalemine sağlık. Hakikaten ‘çüş’ diyorum. Türkiye’de böyle bir gelenek ve ahlaki bakış yok. Müslümanlık’ta da yasaktır, Hıristiyanlık’ta da Musevilik’te de. Orhan Pamuk bu metinde acaba hangi metinden söz ediyor? Kurgu diye, sanat ve roman diye geçiştirilecek bir durum değildir bu. Her şeye kurgu diye bakamazsınız. Şuur altında yatan bir konuysa buna da psikologlar müdahale etsin. Bu ifadeler hakikaten ‘Bu kadar da olmaz’ dedirten bir durum. Edebiyatın da sanatın da bir edep boyutu, insani boyutu vardır. Bütün dinlere göre iğrenç sayılabilecek münferit şeyleri sanat kisvesi altında kullanmak, bu şekilde getirip dayatmak akıl kârı iş değildir.”

“Kırmızı Saçlı Kadın’ı büyük bir keyif ve merakla okuyorum. Tamamen farklı bir Orhan Pamuk romanı. Murat Bardakçı’nın sözlerinin köpürtülmesinden yana değilim. Üslubu ve yaklaşımı ile eleştirinin ötesine geçmiş. Bir romanın bu şekilde ele alınmasını çok ürkütücü buluyorum. Bu tür tartışmalar roman yazarlarını da, okurlarını da huzursuz ediyor. ‘Kırmızı Saçlı Kadın’ romanındaki bir karakterin gazete haberlerine dair sözlerinin doğru olup olmadığını tartışmak anlamsız. O zaten bir kurgu karakter. Çok merak ediyorsak, geçmiş tarihli haberleri Google’dan üç dakikada bulabiliriz. Romanda işlenen temaya gelince... Bu konu üzerine yüzlerce yıllık destanlar var, masallar var. Hangisini gerçekti, değildi diye böyle bir sorgulamadan geçirebiliriz? Homeros’u mu? Firdevsi’yi mi? Yazılmalarından onca yıl sonra mı?”