Üniversite tercihi yaparken nelere dikkat edilmeli?
Üniversite tercihi yapacak öğrenciler için bir mektup yazan New York Üniversitesi (NYU) Öğretim Üyesi Profesör Selçuk Şirin, "Puana değil, aynaya bakın. Yaparken zamanı unuttuğunuz uğraşı seçin. Meslek değil, disiplin seçin. Bölüm değil, üniversite seçin. Yerel değil, global seçin" önerilerinde bulundu. Dr. Ecmel Ayral, öğrencilere "Telaş ve panik yapmayın, 'puanım ziyan olmasın' düşüncesinden vazgeçin. Puan ziyan olsun ama hayat ziyan olmasın" uyarısında bulundu. Prof. Dr. Mehmet Barca ise, istedikleri üniversiteye puanı yetmeyen öğrencilere birtakım tavsiyeler verdi
Üniversiteye yerleşen öğrencilerin neredeyse üçte biri, doğru tercihte bulunmadığı duygusuyla yerleştikleri bölümden memnun değil. Peki bu süreçte öğrenci nasıl bir yol izlemeli? Üniversite adayları nelere dikkat etmeli? Uzmanlar açıkladı.
"PUANA DEĞİL, AYNAYA BAKIN"
Üniversite tercihi yapacak öğrenciler için bir mektup yazan New York Üniversitesi (NYU) Öğretim Üyesi Profesör Selçuk Şirin, şu önerilerde bulundu: "Puana değil, aynaya bakın. Yaparken zamanı unuttuğunuz uğraşı seçin. Meslek değil, disiplin seçin. Bölüm değil, üniversite seçin. Yerel değil, global seçin."
"PUAN ZİYAN OLSUN AMA HAYAT ZİYAN OLMASIN"
İstanbul Bilgi Üniversitesi Mütevelli Heyet Başkan Yardımcısı Dr. Ecmel Ayral ise, "Telaş ve panik yapmayın, 'puanım ziyan olmasın' düşüncesinden vazgeçin. Puan ziyan olsun ama hayat ziyan olmasın" uyarısında bulundu.
Adaylara sakin olmalarını öneren Dr. Ayral, "Başkalarının fikirlerinden uzak kendi iç fikirlerine yakın olsunlar. Hepimizin zihninde meslekler hiyerarşisi var, bu sahte bir hiyerarşidir. Puanlamalara baktığımız zaman, insanların kendi isteklerinden ziyade toplumdaki diğerlerinin istekleriyle oluşmuş meslekler hiyerarşisi ortaya çıkıyor. Ben en çok neyi yapmak istiyorum? En çok neye uygunum? Bu iki soru önemli. Adaylar, 'puanım ziyan olmasın' düşüncesinden vazgeçsinler. Puan ziyan olsun ama hayat ziyan olmasın" dedi.
AİLELERE TAVSİYELER
Ailelere de tavsiyelerde bulunan Dr. Ayral, "Çocuklarımızın hayatı, bizim hayatımız değil. Yaptıklarımızı veya yapamadıklarımızı çocuklarımıza yansıtmamız onlara yapacağımız en büyük kötülük olur. Genç ne istiyorsa onun ortaya çıkmasına imkan sağlamalıyız. Bu kararlar hayatta nihai kararlar değil. Okuduğunuz üniversite hayatınızın geri kalanı için belirleyici değil. Denemeler yapmak, yanılmak çok mümkün. Bu hayatın sonu değil, insanların önünde uzun bir ömür var" diye konuştu.
GELECEKTE BİZİ BEKLEYEN MESLEKLER HANGİLERİ?
Dr. Ecmel Ayral, teknolojin gelişmesiyle şu anda var olan mesleklerin çoğunun manasız hala geleceğini söyledi. Dr. Ayral, "Yani bu meslekler katma değer üretemeyecek hale gelecek. Kimya Mühendisliği, Biyoloji konuları birden tıbbın için geçiyor. Giderek temel disiplinlerin önem kazanacağını düşünüyorum. Hem teknik hem sosyal alanda temel disiplinler değerli olacak. Örneğin, sosyolojinin, psikolojinin giderek daha fazla önem kazacağına inanıyorum. Çünkü daha sonra bu bölümlerden meslekler türeyebilir" ifadelerini kullandı.
"OKULDAKİ DENEYİMLERİN HAYATTA KARŞILIĞINI BULMASI İÇİN UĞRAŞIYORUZ"
'Yaşam için öğrenme mottosuyla' hareket ettiklerini söyleyen Dr. Ayral, "Öğrencilerin burada geçirecekleri deneyim sadece bir okula gelmek ve okulda birilerinin bildiklerini onlara anlatması sonra anlamışlar mı? Diye kontrol etmesi ve not vermesiyle sınırlı değil. Yapmak istediğimiz ve 23 senedir peşinde koştuğumuz şey, burada sınıf içi ve sınıf dışındaki deneyimin hayatta karşılığının olmasıdır. Bu sene uluslararası akreditasyon kurumu QS tarafından 4 yıldız aldık. BİLGİ uluslararası anlamda bilinen bir üniversite. Uluslararası bağlantılarımız çok fazla. Yabancı öğrencimiz oldukça fazla. Yani buraya gelenin uluslararası bir iklimde eğitim hayatını sürdürme imkanı var. Sadece teorik bilgiden ziyade, katma değer üretmek için yaparak öğrenmeyi hayata geçirmeye gayret ediyoruz" dedi.
"ÖĞRENCİLERİN ÜÇTE BİRİ DOĞRU TERCİHTE BULUNMASIĞI DUYGUSUNA KAPILIYOR"
Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi (ASBÜ) Rektörü Prof. Dr. Mehmet Barca, üniversiteye yerleşen öğrencilerin neredeyse üçte birinin doğru tercihte bulunmadığı duygusuyla yerleştikleri bölümden memnun olmadıklarına dikkati çekerek, üniversite adaylarına istek ve yetenekleri, seçtikleri mesleğin geleceği ve üniversitenin o alandaki yetkinliğine dikkat etmeleri uyarısında bulundu.
Prof. Dr. Barca, 2019-YKS tercih süreci ve ASBÜ'de yürütülen tercih danışmanlığı çalışmalarına ilişkin üniversite adaylarının tercih yaparken üç temel kıstası mutlaka dikkate almaları gerektiğini anlattı. Hem meslek hem de yaşam tarzını belirleyecek stratejik bir tercih olan "alan" seçiminde özenli davranılmasının önemine işaret eden Barca, bu noktada öncelikle kişinin istek ve yeteneklerini dikkate alması gerektiğini vurguladı.
"GELEEKTE BÖYLE OLACAĞI ANLAMINA GELMEZ"
Bazen kararsız durumların da yaşanabildiğini, böyle bir durumda gelecek idealleri doğrultusunda karar verilebileceğini dile getiren Barca, şöyle konuştu: "Öğrenciler puanlara fazlasıyla bakıyor. Taban ve tavan puan aralığında kendisini bir yerlere yerleştirmek istiyor. Bu elbette önemli bir referans, buna bakmak önemli ama bu geçmişten bugüne yansıyan bir parametre. Fakat tercihler önümüzdeki dönem için yapılıyor. Yani geçmişte referansın, eğilimin böyle olması, gelecekte böyle devam edeceği anlamına gelmeyebilir. Bu, hataya sebebiyet veren unsurlardan biri. Bir alanın geçmişteki rakamsal referansından ziyade gelecekte nereye doğru evrileceği, iş, istihdam açısından önemini değerlendirmek daha doğru tercihleri beraberinde getirir."
İSTEDİKLERİ ÜNİVERSİTEYE PUANI YETMEYEN ÖĞRENCİLERE ÖNERİLER
Prof. Dr. Barca, istedikleri üniversiteye puanı yetmeyen öğrencilere de şu önerilerde bulundu: "O alanda yetkinlik inşa edeceğin stratejilerinde, bağlayıcı denilebilecek kararlarında belirtmiş üniversiteleri tercih edebilirler. Bu temel üç kritere bakıldığında büyük ölçüde yanlış tercih yapmanın önüne geçilebilir. Bu çok önemli. Çünkü adayların her yıl neredeyse üçte biri doğru tercihte bulunmadığı duygusuyla yerleştiği bölümden mutlu olmuyor. Bu durum hem kontenjan hem de ileride insan kaynağı, mali kayıp olarak gündeme geliyor. Bu nedenle sadece yerel değerlendirmelerde, bir kişinin yönlendirmesi, bilgilendirmesiyle tercihte bulunulmamalı."
"HER ÜNİVERSİTE HER ALANDA YETKİN DEĞİL"
Bölüme karar verildikten sonra buna uygun üniversite tercihinin yapılması gerektiğini aktaran Prof. Dr. Barca, sözlerini şöyle sürdürdü: "Yükseköğretim artık oldukça zengin bir alternatife sahip. Toplamda 207 üniversitemiz bulunmakta ve kapsamlı üniversiteler ağır basıyor. Dolayısıyla hemen hemen her üniversite tercih grubuna giriyor. Fakat her üniversite her alanda yetkin değildir, olamaz da. Bu çerçevede yapılan bölüm tercihiyle üniversitenin o alandaki yetkinliğini uyumlaştırmakta büyük yarar var."