Kendini tekrarlamayan şehir Moskova! GALERİ

Her dönem ayrı bir görüntü ve duyguyla yer etti zihnimde Moskova. Çocukluğumda, 1980’li yılların başında siyah beyaz imajlara, bilinmez bir yaşam eşlik ediyordu. Lenin, Stalin ve Nazım Hikmet hakkında anlatılanlarla şekillenmişti.

MOSKOVA İÇİN TIKLAYINIZ!

O dönem Moskova’yı görmek hayaldi. Gün oldu devran döndü, hayaller gerçek oldu. Soğuk Savaş’ın sonlanıp duvarların yıkıldığı 90’larda coşkulu bir renge büründü. Artık, seyrettiğim Nikita Mikhalkov’un “Güneş Yanığı” adlı filmiyle, tanışmak için can attığım Rus güzeliydi. 90’lı yılların ortalarında ilk ziyaretimde heyecanla klasik turist turumu yapmıştım; caddelerinde, bir saray kadar görkemli Moskova Metrosu’nda, Rus filmlerinin başaktörü Kızıl Meydan’da, Kremlin Sarayı’nda ve tabii ki Nazım Hikmet’in tasvirleriyle tanıdığım Arbat Caddesi’nde. Yani Rusya ve Moskova’yı anlamak için devrim öncesini, devrim dönemini, Sovyetler Birliği zamanlarını ve Glastnost sonrasını takip etmek gerek.

Böylelikle bir kültürün nasıl bir değişime uğradığına tanıklık edecekseniz. Şimdi Moskova, onlarca kez gidip gelmenin ardından bile, değişen, hâlâ farklı görüntülere bürünen bir şehir. Ama ilk kez gidecekler için, tıpkı İstanbul gibi, hayatın gün ve gece boyunca sona ermediği bir yer. Yani yaşanılası şehirlerden. Gün boyu yoğunlukla süren hayat, gece biraz hızını kesip sonra yeniden ivme kazanıyor. Gece hayatı, hiç de yıllarca bizi avuttukları Rus revüsünden ibaret değil. Hayattan, daha doğrusu geceden ne istiyorsanız sunmaya hazır Moskova. İlk durağım, gencinin yaşlısının kendini gökyüzüne sergilercesine oturduğu, Down Town Yeraltı Çarşısı’nın üzerindeki park. Kremlin Sarayı o gün kapalı olduğundan bir sonraki günü bekledim. Kremlin Sarayı’nın duvarları arasında kendinizi başka bir alemde hissediyorsunuz. Bir dönemin süper gücünün yönetildiği bu mekân tarih boyu nelerin yaşandığını yüzünüze vurur gibi davransa da, aslında sırlarla dolu dev bir fanus adeta... Girişteki minik köprüyü kat edip Kutsal Üçleme Kulesi’ni geçtikten sonra geniş bir meydana çıkılıyor. Katedrallerin bir arada bulunduğu bölge, varak kubbeli yapıların en ilgi çekici olanı yani Büyük İvan Katedrali.

Tüm bu katedraller müze olarak ziyarete açılmış. Kremlin surlarının içindeki en görkemli yapıysa Büyük Kremlin Sarayı. Geniş ön cephesiyle surların ardından bile ihtişamını gösteriyor. Arbat Caddesi’nin hemen girişinde turistik eşya satıcılarıyla karşılaşıyorsunuz. Putin, Yeltsin, Gorbaçov, McDonald’s resimli tişörtler, boy boy matruşka bebekleri, kartpostallar ve süs eşyalarının arasında en ilgi çekicisi, eski ordu malzemeleri. 2.5 kilometre uzunluğundaki Tverskaya Caddesi, Moskova’nın en prestijli yerlerinden. Cadde, şehrin kalbi sayılan Puşkin ve de Mayakovsky meydanlarını kesiyor. Lüks mağazaların haricinde belediye binası da burada. Bolşoy’un arkasında, art nouveau akımının izlerini taşıyan Kuznetsky Most geliyor. Petrovka Sokağı, St. Basil Kilisesi ve Güzel Sanatlar Müzesi’ne çıkıyor. Ürkütücü hatıralarıyla Lubyanka Meydanı’ndan (eski KGB, şimdiki FSB’nin olduğu yer) Kitai Gorod’a, Lubyansky Prospekt tarafından ulaşılıyor. 1812’deki büyük yangından kurtulmuş semt Moskova’nın en eski yeri. Rusya vize de istemezken, Moskova çok cazip.

AMAN DİKKAT!

Moskova’da ulaşım için 2 alternatifiniz var. İlki ünlü Moskova Metrosu, ki bu hayli hesaplı bir çözüm. İkincisi taksi. Burada taksiye binmek para veren otostopçu portresi çizmek; çünkü eğer yanılıp ya da bilmeyip legal bir Moskova taksisine binerseniz, uçak biletine yakın bir para ödemeniz muhtemel. Moskova’da yolda göreceğiniz her otomobil potansiyel bir taksi aslında. Otostop işareti yaparak elinizi kaldırıyorsunuz, bir araç duruyor, kabaca nereye gideceğinizi anlatıyorsunuz. Pazarlık ediyorsunuz ve neredeyse üç otuz paraya gidiyorsunuz. Güvenli, hesaplı, konforlu yolculuk bu olsa gerek. Bütün bunlara Moskova’nın geniş kaldırımlı caddelerinde yapacağınız yürüyüşleri de eklemelisiniz. Zira caddelere paralel geniş yürüme alanları ziyadesiyle keyifli...

GECE HAYATI, BARLAR VE GECE KULÜPLERİ

Denis Simachev: İşte buraya dikkat edin! Üst katta şehrin en iyi butiklerinden birini barındıran mekân alt katta güne kahvaltıyla başlayıp gün boyu yiyip içiriyor. Ayrıca Rusya’ya gelen en iyi yabancı DJ’lerin de performans yaptığı bir gece kulübü. 2, Stoleshnikov pereulok, www.denissimachev.com

Fabric ve Pasha: Bildiğiniz, bayağı gece kulübü; eğer dans etmek istiyorsanız. www.fabricrestaurant.com www.pachamoscow.ru

Soho Rooms: Üst katında şık bir restoran ardından gece kulübüne dönüşüyor. www.sohorooms.com

NE İZLENİR

Rus sinemasından bahsetmeye başlarsak Tarkovski’nin yapıtlarının tümününü yazmak gerek. Onun takipçileri olan yönetmenlerden Alexandr Sokurov’un Mother and Son, Russian Ark ve Alexandra, Nikita Mikhalkov’dan Güneş Yanığı, Sibirya Berberi veya 12. Andrei Zvygintsev’in Rus aile kültürüne dair üç bağımsız filmi Dönüş, Banishment ya da bu yıl gösterime giren Elena’yı izlemek lazım.

NE OKUNUR

Dedik ya geçmişini bilemezseniz Rusya ve Moskova hakkında eksik kalırsınız diye; o zaman Rus edebiyatının önemli isimleri Dostoyevski, Çehov, Gorki, Tolstoy’dan mahrum olmayın. Okuduysanız bir daha okuyun.

NE DİNLENİR

Siyah Kuğu filmi sayesinde yeniden gündeme gelen Çaykovski’nin ünlü Kuğu Gölü Balesi ya da 1812 Uvertürü.

KONAKLAMA

Yemek ve bar bir arada

Coffee Mania: www.coffeemania.ru

Klasik Müzik per Konservatonyum yanında. Bolshaya Nikitskaya ul 13 Arbat

Bosco cafe: www.bosco.ru

Kızıl Meydan’daki büyük alışveriş merkezi nefis tartlarıyla ünlü Red Square 3

Manon: www.manon-club.ru

Çok şık bir restoran. Ulitsa 1905 Goda 2

TURANDOT

Yüz yılı aşkın süredir ününden bir şey kaybetmeyen Turandut, şehrin olmazsa olmazlarından. Pahalı olduğunu dip not olarak verelim. Tverskoy bulvar 26/5 www.turandot-palace.ru

SUŞİ

Suşi tercih ederseniz Moskova’da bolca var; bunlardan Sushu Rumba oldukça iyi. Geç saatlerde gece kulübüne dönüşüyor. Tabii ilave olarak ünlü alışveriş merkezi Tsum’un karşısındaki güzel insanların mekânı Vogue, gece kulübüne gitmeden önce uğranması gereken lounge barlardan biri olan Looch ve genelde Moskova’da yaşayan yabancıların müdavimi olduğu bir “roof bar” Krisha Mira da şehrin öne çıkanlarından.

BUNLARI UNUTMAYIN!

* Alışveriş merkezlerini gezmekten hoşlanıyorsanız, Moskova’daki GUM’u görmeden sakın dönmeyin! Kızıl Meydan’ın kuzeydoğu tarafındaki GUM’da binin üzerinde mağaza var; üstelik dünyanın en büyük markaları da burada.

* Arbat Caddesi, Moskova’nın en önemli yerlerinden. Trafiğe kapalı caddede saatler geçirebilirsiniz. Nazım Hikmet’in yazılarında sıkça adını duyduğumuz Arbat Caddesi eski gizemli halinden pek çok şey yitirmiş. Sadece yayaların gezebildiği Arbat’ta 10 dakikada portre yapan ressamlardan geleneksel Rus sembolleri matruşkalara ve St. Basil minyatürlerine uzanan çeşit çeşit hediyelik eşya bulabilirsiniz

* Poklonnaya Gara, yeşil alanlarıyla şehrin içinde konuklarına nefes aldırıyor. Yine Poklonnaya Gara’nın içinde yer alan II. Dünya Savaşı Müzesi de bir hayli etkileyici. Burası turist rehberlerinin programlarında kendine yer bulamıyor, ancak Moskovalıların vazgeçilmezleri arasında.

* Muhteşem Bolşoy Tiyatrosu 18. yüzyıldan bu yana ayakta. 6 yıl süren tadilatın ardından Ekim 2011’de enfes bir gösteriyle tekrar perde açtı. Rus opera ve balelerinin değişmez sahnesi daha uzun yıllar zirvede kalacak gibi görünüyor. Öylesine popüler ki kimi zaman karaborsada 500 dolara bile bilet satılıyor!

* Kızıl Meydan, yani Kraşna Ploştad, güzel meydan da demek aynı zamanda. Çünkü Rusça’da Kraşna kelimesi hem güzel, hem de kızıl anlamlarına geliyor. Kızıl Meydan’daki 22 kubbeli St. Basil Katedrali parlak renkli kubbeleriyle Moskova’nın simgeleri arasında. St. Basil’in hikâyesi de kendisi kadar çarpıcı: Çar Korkunç İvan bu kubbelerin güzelliğinden o kadar etkilenir ki, bir daha bu kadar güzel kubbe yapmasın diye mimarın gözlerini oydurur.

* Yuri Gagarin halen Rusya’nın en önemli suretlerinden biri. Geçmişin Rus kahramanıyla hediyelik eşyadan tutun da cep telefonu reklamlarına dek pek çok yerde karşılaşıyorsunuz.

GAZETE HABERTÜRK / Levent ÖZÇELİK