Kanserin türüne göre önlem alın!

Kanserden korunmak için obeziteye savaş açmak gerektiğini dile getiren Prof. Dr. Özdoğan, sağlıklı kiloda kalmak için kişinin tükettiği yiyecek ve içeceklerin miktarına çok dikkat etmesi gerektiğini söylüyor. İşlenmiş et ürünleri ve kırmızı et tüketiminin sınırlanması gerektiğini belirten Özdoğan, sebze ve meyve ağırlıklı beslenilmesi gerektiğini söylüyor ve ekliyor:

GÜNDE EN AZ 2.5 TABAK SEBZE VE MEYVE
“Sebze ve meyve tüketimi; ağız, gırtlak, yutak borusu, mide ve kalın bağırsak kanserlerinin oluşum riskini azaltmaktadır. Su içerikli lif oranı yüksek olan sebze ve meyve tüketmek, doygunluğu artırarak ve daha az enerji alınmasını sağlayarak kilo kaybına ve kilonun sabit kalmasına yardımcı olur.

Ancak, sebze ve meyveleri kızartarak veya soslarla (peynir sosu, terbiyeli soslar) tüketmek ya da kalorisi yüksek içecekleri tercih etmek sağlıklı bir beslenme şekli değildir. Sebze ve meyve ağırlıklı beslenmenin kolon kanseri riskini azalttığı bilinmektedir.

Kanser riskini azaltmak için tavsiye edilen günde en az 2.5 tabak sebze ve meyve tüketimidir. Bir başka tavsiye ise ara öğünlerde tabağın bir tarafına sebze diğer yanına da meyve konulmasıdır.”

TAM TAHILLI ÜRÜN TÜKETİN
Beslenmede tam tahıllı doğal ürünlere yer verilmesinin önemine de dikkat çeken Özdoğan, “Tamamıyla tahıl tohumundan üretilen tam tahıllı ürünlerdeki kalori oranı, işlenmiş benzerlerine göre daha düşüktür ve enerji dengesinin sağlanmasında payı vardır. Buna ek olarak, tam tahıllı ürünler; lif, bazı vitaminler ve mineraller bakımından daha zengindir” diye konuşuyor.

Son zamanlarda yapılan araştırmalar, tam tahıllı ürünlerin sindirim sistemi kanserlerini azalttığı tezini destekliyor. Tam tahıllı ürünleri tüketmek, bazı kanser türlerine bağlı yaşam kaybı riskini en aza indiriyor. Öte yandan, tam tahıllı ve lifli gıdalar, kilo kontrolünü de sağlıyor. Lif bakımından zengin olan fasulye, tam tahıllı ürünler, mısır gevreği, pirinç ve makarna tüketimi öneriliyor.

PANKREAS KANSERİNE KARŞI KARIN BÖLGESİNDEKİ YAĞLARDAN KURTULUN
Pankreas kanseri, ABD’de kansere bağlı yaşam kaybına neden olan kanserler arasında 4’üncü sırada yer alıyor. Elde edilen önemli kanıtlar; tütün ürünleri kullanmanın, tip 2 şeker hastalığının ve bozuk glukoz toleransının, pankreas kanseri riskini artırdığını gözler önüne seriyor. Meme veya kolon kanseri ile karşılaştırıldığında pankreas kanserinde yaşam şekli faktörünün fazla etkisi bulunmuyor.

Aşırı kilo ve obezite ile karın bölgesindeki aşırı yağlanma pankreas riskini önemli ölçüde artırıyor. Ayrıca hareketsiz yaşam, alkol kullanımı ve beslenme faktörleri de pankreas kanserinin oluşumunda belirleyici rol oynuyor. Pankreas kanserine yakalanma riskini azaltmak için; tütün ürünlerinden uzak durmak, sağlıklı beslenip sağlıklı kiloda kalmak ve düzenli egzersiz yapmanın yararlı olacağı belirtiliyor.

MİDE KANSERİNE KARŞI İŞLENMİŞ ET TÜKETMEYİN
Mide kanseri, dünyada en sık görülen 4’üncü kanser niteliğini taşıyor ve kansere bağlı yaşam kaybında 2’nci sırada yer alıyor. Mide kanseri riskinin azaltılmasında; düzenli egzersiz yapmak, çok miktarda taze meyve ve sebzeyle beslenmek, az tuzlu yiyecekler tüketmek önemli bir yer tutuyor. Yapılan birçok bilimsel araştırma işlenmiş et ürünleri (salam, sucuk, sosis, vs) ve tuzlu gıdalar tüketmenin, mide kanseri riskini artırdığını gözler önüne seriyor.

Mide kanseri riskini azaltmak için en iyi tavsiyeler, günde en az 2.5 tabak sebze-meyve tüketmek, işlenmiş et ürünleri (sucuk, sosis, salam vs), tuz ve tuzlu gıda tüketiminin azaltılması, bol bol egzersiz yapmak ve sağlıklı kiloda kalmak olarak sıralanıyor.

EGZERSİZ, TEDAVİ SÜRECİNİ KOLAYLAŞTIRIYOR
“Ülkemizde maalesef çok az sayıda birey düzenli egzersiz yapıyor diyen Prof. Dr. Mustafa Özdoğan, sağlıklı yaşam için egzersizin vazgeçilmezimiz olması gerektiğine dikkat çekiyor. Yetişkinlerin her hafta en az 150 dakika hafif egzersiz veya 75 dakika ağır egzersiz yapmaları ya da eşdeğer bir kombinasyonu hafta boyunca belirli günlere dağıtmaları öneriliyor.

Oturma, uzanma ve televizyon seyretme gibi hareket gerektirmeyen aktiviteleri ise sınırlamak gerekiyor. Sadece sağlıklı bireylerin değil, kanserli hastaların da tanı ve tedavi süreçlerinde egzersiz yapmaları gerekiyor. Kanserli hastalara yönelik olarak yapılan çok sayıda çalışma, egzersizin yaşam kalitesini artırdığını ve tedavi sürecini kolaylaştırdığını gözler önüne seriyor.

ALKOL TÜKETİMİNİ SINIRLAYIN
Alkol kullananların tükettikleri alkol miktarını sınırlamaları gerekiyor. Prof. Dr. Mustafa Özdoğan, “Kadınlar günde 1 kadehten, erkekler ise 2 kadehten fazla alkol kullanmamalıdır” diyor.

Kadınlarda en sık rastlanan ve akciğer kanserinden sonra yaşam kaybı riski yüksek olabilen meme kanserinden korunmak ve bu kanserin oluşum riskini azaltmak için; alkol tüketimini sınırlandırılmak, düzenli olarak egzersiz yapmak, sebze, meyve, tavuk ürünleri, balık ve yağ oranı düşük gıdalarla beslenmek gerekiyor.

RAHİM KANSERİNE KARŞI SAĞLIKLI KİLODA KALIN
Rahim kanseri en sık rastlanan jinekolojik kanser türü niteliğini taşıyor ve kadın kanserleri arasında 4’üncü sırada yer alıyor. Obezite ve rahim kanseri arasında oldukça güçlü bir ilişki bulunuyor. Aşırı kilolu veya obez kadınlarda bu hastalığın gelişme riski 2-3.5 kat daha fazla. ABD’de hastalıkların yaklaşık yüzde 60’ı obeziteye bağlı olarak ortaya çıkıyor.

Aşırı kilo ve obezitenin yanında oturarak geçirilen uzun saatler de rahim kanserinin en önemli nedenleri arasında yer alıyor. Hareketli bir yaşantı ve düzenli egzersiz yapmak, dolaylı yoldan rahim kanseri riskini etkiliyor; kadının sağlıklı kiloda kalmasını sağlarken, şeker ve yüksek tansiyon gibi bu hastalığı tetikleyen diğer risk faktörlerini azaltıyor. Rahim kanserine karşı sağlıklı kiloda kalmak gerekiyor.

KALINBAĞIRSAK KANSERİNE KARŞI LİFLİ GIDALAR TÜKETİN
Tüm dünyada hem erkek hem de kadınlarda kansere bağlı yaşam kaybına yol açan 2’nci kanser türü olan kolon ve rektum kanserlerinin oluşumunda yanlış beslenme şekilleri önemli bir yer tutuyor. Aşırı kırmızı et tüketimi ve özellikle ızgarada pişirilen etler, işlenmiş şarküteri ürünleri, çiğ ve tütsülenmiş etler kalınbağırsak kanserlerini tetikliyor. Özellikle erkeklerde alkol tüketiminin de kalınbağırsak kanserini artırıcı etkisi bulunuyor.

Daha çok sebze, meyve ve tam tahıllı ürünlerle beslenme ise bu kanser türünün gelişme riskini azaltan en önemli faktörler arasında yer alıyor. Kalınbağırsak kanseri riskini azaltmanın en iyi yolları; düzenli egzersiz yapmak, kırmızı et ve işlenmiş et ürünlerini mümkün olduğu kadar az tüketerek sebze-meyve ağırlıklı beslenmek, önerilen miktarda süt ve süt ürünleri tüketerek kalsiyum almak, vücuttaki D vitamini seviyesinin yeterli olduğundan emin olmak ve aşırı alkol tüketiminden kaçınmak olarak sıralanıyor.