Endonezya'ya başbakan koltuğu
Başbakan Erdoğan'ın seçimlerde kullandığı 8 otobüsün hepsinde birer adet, THY'nin Airbus A340 uçaklarında kullandığı ve kabin değişikliği nedeniyle sökülen first class koltuklardan yer alıyor
HT CUMARTESİ / GÜNTAY ŞİMŞEK
Başbakan'a first class uçak koltuğu hazırlayıp yaklaşık bir yıl önce seçim otobüslerine yerleştiren SkyArt, şimdilerde dünyanın dört bir yanına hurdaya çıkmış uçaklardan ve uçak malzemelerinden geliştirip tasarladığı başta koltuk olmak üzere çeşitli mobilyalardan ihraç ediyor. En son Endonezya'ya ikili business class koltuk satan SkyArt, Gürcistan ve İran'dan, ABD ve Avustralya gibi uzak noktalara kadar pek çok yere koltuk göndermiş. VIP konsept uygulaması içinse Suudi Arabistan ve Ürdün tam anlamıyla pazarı olmuş.
Uçaklarda kullanılan malzemelerin dayanıklılığı ve paslanmaz oluşu bu ürünleri değerli kılıyor, onlara ikinci hayat imkânı tanıyor. Amerika ve İtalya'da bu konuda oldukça mesafe kat etmiş, ama sayıları bir elin parmaklarını geçmeyen firma var. Fakat SkyArt'ın doğuş hikâyesi çok daha farklı.
Aslında turizmci olan SkyArt'ın kurucusu Emre Özkul'un yolu bir gün THY Teknik'e düşer. Bu esnada atıl vaziyette duran iki business class koltuğu ofisine koymak için satın almak ister. Ancak THY Teknik yetkilileri, mevzuat gereği iki koltuğu veremeyeceklerini ancak isterse 100 koltuğu birden alabileceğini söyler. Böylece 100 koltuk sahibi olan Özkul'un önüne ileride keşfetmek zorunda kalacağı ve vazgeçemeyeceği bir iş fırsatı çıkar. Eski uçak koltuklarıyla başlayan serüven, bugün hurda uçak parçalarından yapılan birçok farklı tasarımla yoluna devam ediyor.
Yurtdışında uçak parçasından mobilya üreten tasarım şirketleriyle ilgili Mayıs 2011'deki yazımı sizler bu sayfada okunduğunuz günlerde Özkul da bu işe el atmış, 2010'da kurduğu SkyArt şirketini geliştirmeye çalışıyordu. Aradan fazla geçmeden SkyArt baş döndürücü bir şekilde gelişti. Türkiye'nin bu konuda faaliyet gösteren tek şirketi oldu. Nitelikli hurda malzemelerin çöpe gitmesini önleyip ikinci bir yaşam sunan şirket, bu ürünleri hem de ihraç ederek Türkiye ekonomisine de katkı sağlıyor.
SkyArt mobilya haline gelen parçaları temin etmek için hurda ithalatı yapmıyor. Bütün parçalarını Türkiye'deki havayollarından temin ediyor. Satışları ise yurtiçinden daha çok yurtdışına... En fazla rağbet gören ürünler arasında uçak koltukları geliyor. Fakat uçak kanadından masalar, kovanlardan yapılan çalışma bankoları, farklı uçak parçalarının bir araya geldiği aydınlatmalar da tasarımlar arasında öne çıkıyor. Şu an rahatlığı sebebiyle en fazla rağbet gören ürün, üçlü ekonomi koltuğu ayrıştırılarak, tek koltuk haline getirilip altına tekerlek konmuş ofis modeli. SkyArt, her ürünü yeniden tasarlayıp satmıyor. Temizlenen, bakımı yapılan koltuğu ve başka bir ürünü uçaktan çıktığı haliyle almak da mümkün.
Uçaktan dönüştürülen tasarımlarda, uçağın mutfak bölümü ve aksamları yani galley'ler de çok tercih ediliyor. Yeniden tasarlanana galley'lerde trolley (servis arabaları) konulan bölümlere cam çekmeceler eklenip musluk ve fırın takılabiliyor. Çatı katı daireler, ofisler, stüdyolar gibi küçük mekânların yanı sıra karavan sahipleri tarafından da ilgi görüyor. Hafif, yanmaz, sağlam ve kullanışlı olduğu için karavanlar da tercih ediliyor.
NOTLAR
* Havacılık meraklıları dışında farklı konsept yaratmak isteyen sıra dışı kişiler, restoran ve evleri için tercih edebiliyor.
* Ofisinize uçak koltuğu alınca 9 G kuvvetine dayanıklı, yanmaz bir eşyaya sahip oluyorsunuz.
* Özellikle koltuklar piyasadakilere göre çok daha ucuz. İkili ekonomi sınıf koltuk için 400 TL ödenirken, business class koltukların fiyatı değişiyor.
* Kokpit de ilgi görüyor, ama aviyonikler pahalı ve az bulunur olduğundan temini imkânsız değil ama zor.
* Kokpit koltukları da mobilya olarak değerlendiriliyor. Bir F-4 fırlatma koltuğu müzeye kazandırıldı.
* SkyArt, komple bir uçağı talep gelmesi halinde restoran veya eve bile dönüştürebilir.
* Üretim butik, çünkü birçok parçadan bir tane yapılıyor bu yüzden her bir tasarım bir diğerinden farklı oluyor.
* SkyArt ayrıca reklam, dizi veya film çekimleri için uçak kabini hazırlıyor.
Berlin ILA'dan İstanbul Airex'e
Almanya'da düzenlenen Berlin ILA Airshow kısa sürede rüştünü ispat etti ve Avrupa'nın üçüncü fuarı konumuna yükseldi. Schönefeld Havalimanı'nın yanındaki fuar alanında gerçekleşen Airshow'a 46 ülkeden 1243 katılımcının yer aldığı fuarda 270 uçak sergilendi. Berlin ILA'da 2 uçakla temsil edilen A380'in karşısında Boeing'in gözdesi 747-8 konuşlanırken, A320, A400M, Beluga başta olmak üzere birçok yolcu, iş jeti ve askeri uçak sergilendi. Fuarda Almanya'nın güneş uçağı Elektra One Solar da görücüye çıktı. ADAC, Eurocopter ile 130 milyon Euro değerinde anlaşma imzaladı. Türkiye'de 9'uncusu düzenlenen Airex ise İstanbul Avrupa yakası sınırlarını aşamazken, Berlin ILA 3'üncü organizasyonuyla dünya genelinde konuşulan fuar oldu.