Türkiye NATO'ya ne zaman üye oldu? Türkiye NATO'ya hangi yıl katıldı? Türkiye'nin NATO'ya katılma tarihi...
Başkent Ankara'da düzenlenecek 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi için geri sayım sona erdi. 7-8 Temmuz tarihlerinde gerçekleştirilecek zirve öncesinde, Türkiye'nin NATO üyeliğine ilişkin tarihsel süreç de yeniden gündeme geldi. Son olarak İsveç'in katılımıyla genişleyen NATO, 4 Nisan 1949'da 12 ülkenin imzaladığı Kuzey Atlantik Antlaşması ile kuruldu. Üye ülkeler arasında ortak savunma ilkesine dayanan ittifak, dış tehditlere karşı kolektif güvenlik anlayışıyla hareket ediyor. Peki, Türkiye NATO'ya ne zaman üye oldu, hangi yıl ittifaka katıldı? İşte Türkiye'nin NATO üyelik tarihi...
Ankara’da gerçekleştirilecek 36. NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi, Türkiye’nin ittifak içindeki konumunu gündeme taşıdı. 7-8 Temmuz tarihlerindeki kritik zirve öncesinde, NATO’nun kuruluş süreci ve Türkiye’nin bu yapıya ne zaman dahil olduğu merak ediliyor. 1949’da 12 ülkenin imzasıyla kurulan Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü, ortak savunma ilkesiyle üye ülkelerin güvenliğini sağlamayı amaçlıyor. İsveç’in de katılımıyla genişleyen ittifakta Türkiye’nin üyelik tarihi ise araştırılan başlıklar arasında yer alıyor. Peki, Türkiye NATO’ya hangi yıl katıldı? İşte Türkiye’nin NATO üyeliğine ilişkin ayrıntılar...
TÜRKİYE NATO'YA NE ZAMAN ÜYE OLDU?
NATO, Türkiye'nin de dahil olduğu ve kuruluşu 1949 yılında kurulan, Kuzey Atlantik İttfakı olarak adlandırılan örgüttür. Türkiye'nin 1952 yılında dahil olduğu NATO, belirli maddeleri işleyişe koyarak üyelerinin bazı haklarını garanti altına almıştır.
NATO’nun kuruluşundan üç yıl sonra 1952’de Türkiye ve Yunanistan’ın, 1954’te Batı Almanya’nın bu ittifaka katılmaları da göstermekteydi ki, NATO ittifakı sadece Sovyet tehdidine karşı kurulmuş bir savunma örgütü değil, aynı zamanda SSCB’yi çevreleme politikasının da ilk aşamasıydı. Nitekim daha sonraki dönemlerde 1951’de ANZUS Paktı, 1954’te SEATO, 1955’te Bağdat Paktı’nın kurulması ve 1959’da CENTO’ya dönüşmesi şeklinde gelişen olaylar, bu çevreleme politikasının kısmen ilgili olduğu alan dahilindeydi. Washington Antlaşması olarak da bilinen NATO antlaşmasıyla, ABD, Kanada, Danimarka, Norveç, Hollanda, Belçika, Lüksemburg, İngiltere, Fransa, İtalya, Portekiz ve İzlanda imzacı devletler oldular. Türkiye’nin NATO’ya katılımına ilişkin olarak, Ekim 1951’de Londra’da imzalanan antlaşma metni Türkiye tarafından 18 Şubat 1952’de onaylanarak NATO’ya üyelik gerçekleşti.
NATO NE ZAMAN KURULDU?
1989’da Soğuk Savaş’ın yani çift kutuplu (bi-polar) dünyanın sona ermesinden sonra da, NATO 1994’ten itibaren eski sosyalist ülkelerle “barış için ortaklık” projesini uygulamaya koyarak, bu projeyle söz konusu devletlerin ileriki dönemlerde NATO’ya katılımını kolaylaştırma amacı güttü. Bu çerçevede ilk etapta, Çek Cumhuriyeti, Macaristan ve Polonya’nın 1999’daki katılımıyla üye sayısı 19 oldu.
Kasım 2002’de NATO’nun Prag Zirvesi ile Soğuk Savaş sonrasının ikinci genişleme sürecine girilerek, Balkan ve Baltık ülkeleriyle ittifak ve katılım müzakereleri yapıldı. Fransa ittifak üyesi olmakla birlikte, 1966’da Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle’nin bağımsız dış politika arayışı kapsamında NATO’nun entegre askeri yapısından ayrılma kararı aldı.
Yunanistan da 1974 yılında, Türkiye’nin Ağustos 1974’teki İkinci Kıbrıs Barış Harekatına bir tepki olarak askeri yapıdan çekildi ancak 1980’de tekrar geri döndü.
NATO ÜYESİ ÜLKELER HANGİLERİ?
NATO üyesi ülkeler alfabetik sıralamaya göre şu şekilde;
ALMANYA (1955)
AMERİKA BİRLEŞİK DEVLETLERİ (1949)
ARNAVUTLUK (2009)
BELÇİKA (1949)
BİRLEȘİK KRALLIK (1949)
BULGARİSTAN (2004)
ÇEK CUMHURİYETİ (1999)
DANİMARKA (1949)
ESTONYA (2004)
FRANSA (1949)
HIRVATİSTAN (2009)
HOLLANDA (1949)
İSPANYA (1982)
İTALYA (1949)
İZLANDA (1949)
KANADA (1949)
KARADAǦ (2017)
KUZEY MAKEDONYA (2020)
LETONYA (2004)
LİTVANYA (2004)
LÜKSEMBURG (1949)
MACARİSTAN (1999)
NORVEÇ (1949)
POLONYA (1999)
PORTEKİZ (1949)
ROMANYA (2004)
SLOVAKYA (2004)
SLOVENYA (2004)
TÜRKİYE (1952)
YUNANİSTAN (1952)
FİNLANDİYA (2023)
İSVEÇ (2024)