Kuş halkalama çalışmaları sürüyor
Ülkemizin önemli kuş halkalama istasyonlarından Iğdır Aras Kuş Halkalama İstasyonu'nda, 15 Ağustos'ta başlayan kuş halkalama çalışmaları, 31 Ekim'e kadar devam edecek
Tacettin DURMUŞ-AHT
Kuzey Doğa Derneği, Utah Üniversitesi ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen kuş halkalama çalışmaları, Iğdır'ın Yukarı Çıyrıklı köyünde bulunan bu istasyonda şu ana kadar, 45 türden 520 kuş halkalandı. 31 Ekim'e kadar süren çalışmalarda, 4 ile 5 bin kuşun halkalanması hedefleniyor. Bu sayı ile birlikte bu istasyonda şimdiye kadar 162 türden 50 bine yakın göçmen kuşa Türkiye halkası takıldı. Halkalama çalışmaları, Kuzey Doğa Derneği Başkanı ve Utah Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çağan H. Şekercioğlu ve kuş halkalama uzmanı Sedat İnak başkanlığında yürütülüyor. Çalışmalara çeşitli üniversitelerden gönüllüler de katılıyor.
Kuzey Doğa Derneği Bilim Koordinatörü Emrah Çoban, kuş halkalama çalışmalarında temel hedefin göçmen kuşların beslenme durumları ve göç haritalarının belirlenmesi olduğunu belirtti. Halkalama çalışmalarında toplanan veriler ve halkalanan kuşlar sayesinde Kars-Iğdır bölgesinin önemli bir kuş göç rotası olduğunun bir kez daha tescillendiğine dikkat çeken Çoban, "Dünyanın en büyük kuş göç yollarından Afrika-Avrasya kuş göç yolu için önemli veriler toplanıyor. Bugüne kadar Aras ve Kuyucuk istasyonlarında halkalanan kuşların Kazakistan'dan, Kıbrıs Rum Kesimi'ne, Güney Afrika Cumhuriyeti'nden Zambia'ya kadar gidip geldiği çalışmalar sonucu ortaya çıkarılmış ve ülkemizde yapılan halkalama çalışmaların önemi daha da anlaşılmıştır" dedi.
KUŞ HALKALAMA NEDİR?
Çoban, "Kuş halkalama, kuşlara zarar vermeyen çok ince ağlarla kuşları yakalayıp, her birinde özgün bir numara olan ve kimlik niteliği taşıyan, hafif, paslanmaz, alüminyum halkaları kuşların bacağına takarak kuş göçlerini ve kuş sayılarındaki değişiklikleri takip etmektir. 100 yıldan fazla bir süredir birçok ülkede milyonlarca kuş bu yöntemle araştırılmıştır. Üzerinde kuşun halkalandığı ülkenin adını ve ülke halkalama merkezinin adresini taşıyan bu halkalar, halkalı bir kuş tekrar yakalanırsa veya ölüsü bulunursa, kuşun nereden geldiğini gösterir. Halkalama istasyonlarında tür tanımı, kuşları halkalama (kimlik), cinsiyet ve yaş belirleme, kanat ve kuyruk ölçümleri, ağırlık ve yaş oranı, tüy değişme durumu ve yön bulma deneyleri yapılmakta ve başta okul çocukları olmak üzere ziyaretçi eğitimleri gerçekleştirilmektedir" diye konuştu.