Felakete gerilim yüklü yaklaşım
Kerem Akça, bu hafta vizyona giren filmleri değerlendirdi
KEREM AKÇA / keremakca@haberturk.com
Felaket filmlerinin o ağdalı havasını, melodramatik duygusunu ve birleştirici ideolojik duruşunu elinin tersiyle iten, ‘görkemli’ havasını da yerle bir eden modern bir tür denemesi. “Kıyamet Günü”, ‘splatter felaket gerilimi’ adı altında gotik damarlı realist bir deneyim yaratırken, dar ölçeği toplumsal sorun haline getirmeden oyunculardan güç alarak yükselebiliyor. Bu konuda da aslan payı elbette ilk filmi “Yetimhane”de kanıtladığı görsel hakimiyetini tekrarlayan Bayona’ya ait. Böylece film, 2004’te Tayland’da yaşanan tsunami felaketi üzerine 2007’de üretilen Tayland yapımı “Wonderful Town” kadar ‘yetkin’, ‘hiççi’ ve ‘anti’ bir tür ürünü sunmasa da, omurgasıyla fark yaratmakta sıkıntı çekmiyor.
“Yetimhane”de (“El Orfanato”, 2007) klasik Amerikan sinemasının gramerine hakimiyetiyle sinemaya giren Juan Antonio Bayona, aslında tam anlamıyla İspanyol etiketini kalkındıran bir isim değil. Daha ziyade mükemmeliyetçi açılar, kolay anlatı, detaycı çekim ölçekleri ve klişelerle ilerleyen bir tür izleğinin sözünü vermeyi seçiyor. Orada perili ev filmi kalıplarının içinde ‘atmosfer’ ve ‘renk’ düşüncesi en azından demode durmayarak sinemaskopta bir hayli işliyordu.
Gotik korku geleneğiyle çekilip ‘splatter film’ motifleriyle harmanlanmış bir tür örneği
Filmin çocuk masalları ya da onların besteleriyle öne çıkan anlatısı ise, burada bir İspanyol ailesinin Tayland’da 2004’te yaşanan tsunami felaketi sırasında yaşadıklarını ele alıyor. Belli ki Bayona, Hollywood kaynağına Summit’e filmini kabul ettirerek büyük adım atmış ve kendisine çok doğru bir platform bulmuş. Bu durum da belli oranda buradaki ‘umut hikayesi’ni inandırıcı kılarken felaket mizanseni adına görkemden ve figüran patlamasından sıyrılıp realist bir asap bozuculuğa bizleri inandırıyor.
Yönetmenin ‘gotik korku’ geleneğine uygun bir şekilde çektiği eserin, ‘kayboluş’ adına yaptıkları yerinde işlerken bu damardan ‘splatter film’ (istismar filmlerinin genel adı) motifleriyle gore (kan pıhtısı) oranının yükseldiğini gözlemleyebiliyoruz. Zira bir tsunaminin altında kalmak çok da kolay değil. Doğal olarak buradaki anne, baba ve çocuklar da belli bir ‘ağırlık’ı üzerlerinde ister istemez hissediyorlar. Bu durum filmin ivmesini belli ederken türün geleneğinde yükselen ‘salya sümük melodram’ ağındaki ‘kesişen hayatlar’ meselesi kullanılmıyor.
Sürenin iki saatin altında kalması avantaj
Aksine ailenin kaybolan bireylerinin birbirlerini bulma macerası ele alınıyor. Yani daha orta ölçekli felaketin ardından ‘etnik ve ırksal’ grupların ayaklanmasını, kültürel anlamda el ele tutunmasını göremiyoruz. Bu durum büyük oranda sözü geçen eserin psikolojik yönünü ve gerilim faktörünü öne çıkarırken iki saati bile bulmayan süreden ise destek alıyor. Tayland’daki yapay hastanelerde kalan bireylerin İsveçlisinden Japonuna kadar bir çeşitliliği var.
Ancak herkesin gerçek anlamda bir yaşam tehdidi içinde olması, nihayetinde ana arayış noktasına dönüşüyor. Bayona büyük oranda splatter felaket filmi gibi bir formül yaratırken ‘kucaklaşma’yı bir kenara itip, karşı tarafı da değerlendirmeyerek ırkçı veya militarist bir söylemin üzerine gitmemiş. Buna ulaşırken inadına ‘doğal renkleri’ öne çıkarırken ‘karanlık’ bir palete fazla kaymadan işini gündüz sahnelerinde halletmiş.
Suyla mücadele edilen felaket filmi şablonuna realist yaklaşım
Naomi Watts’ın özellikle bir başka ‘kendisine acıdığımız’ karakteri bütün hatlarıyla tepeden tırnağa yaratması ilk sahnedeki dönüşümün ardından işlevsel bir ‘yatakta kalma’ durumuna transfer ediliyor. Bu ailenin İngiliz veya Amerikan olduklarının söylenmemesi de aslında politik bir anlam yüklemiyor esere. Daha ziyade “Kıyamet Günü”ne (“The Impossible”, 2012) ismini veren ‘imkansız’ olanı başarmak üzere bir şeyler yapan karakterler ile onların ışığında yürüyen bir realist koşuşturmaca izliyoruz. Gerçek bir kahramanlık öyküsü böylece yıkılıyor.
Bayona’nın 2.35:1’de genel plan-detay plan, ara plan, açı-karşı açı tekniği ve uzun plan gibi öğeleri doğru kullanması, çekim ölçeklerini ise yormayacak bir atmosfer adına konumlandırması önemli. Bu da yükselen şiddetin korkutmasına ve ‘suyla mücadele edilen felaket filmi’ alt-alt türü adına modern bir versiyon üremesine yol açıyor. Böylelikle “A Night to Remember” (1958), “Poseidon” (“The Poseidon Adventure”, 1972) ve “Sel”i (“Hard Rain”, 1998) hatırlatan süreç büyük oranda birkaç eksiğe ve temposal düşüşe karşın amacına ulaşıyor. Ancak McGregor’ın Watts ile karşılaşma sürecinde sıkıntılar olduğunu, bu durumun hiççi bir şekilde ayrılığa dönüştürülebilmesiyle Bayona’nın çıtayı daha yükseğe koyabileceğini de ekleyelim.
“Kıyamet Günü”, aynı tarihsel olayı ele alan Antonioni etkili Tayland yapımı, Aditya Assarat imzalı anti-felaket filmi “Wonderful Town” (2007) gibi üst düzey bir eser değil. Ancak onun ‘bölgede yaşayanlar’ bakış açısını, ‘yabancılar’a uygulamasıyla da hatırlanacak bir miras bırakıyor.
FİLMİN NOTU: 6.5
Künye:
Kıyamet Günü (The Impossible)
Yönetmen: Juan Antonio Bayona
Oyuncular: Naomi Watts, Tom Holland, Ewan McGregor, Samuel Joslin, Geraldine Chaplin
Süre: 110 dk.
Yapım yılı: 2012
YILIN EN İYİ FİLMİ
Sinema-tiyatro ilişkisi özellikle usta yönetmenlerin, geçmişte çokça yararlandığı bir alandır. Bergman, Fassbinder, Clair gibi isimlerin bu açıdan bir ‘estetik/gelenek’ belirledikleri görülmüşken, Peter Greenaway ise bir anlamda onu ‘yabancılaştırıcı bir entelektüel yolculuk’a çevirme ve ‘alternatif/cesur’ temalarla sarma adına yenilemiştir. Tiyatro estetiği böylece bambaşka etiketler bulurken “Anna Karenina”, Joe Wright’ın becerisiyle bu konuda ‘kostümlü drama’ya sınıf atlatan yeni bir film modeli yaratıyor. 19. yüzyıl Rusya’sında aristokrasinin içinde yükselen yasak aşkın yaşattıklarına odaklanırken, tiyatro salonunun farklı bölgelerinde çekilmiş sahnelerden ‘adeta tersine bağlanmış’ ve ‘psikolojik dünya’ya odaklanan bir kurgu bütünlüğü sunuyor. Bunu da geleneksel Hollywood gramerini yıkan cesur bir biçimcilikle sararken çığır açacak bir edebiyat uyarlamasına dönüştürüyor. Peter Greenaway’in yabancılaştırıcı, hiççi ve Godardiyen ‘tiyatro estetiği’ni transfer eden Joe Wright, onu Michael Powell-Emeric Pressburger ikilisinin ‘görkemli sanat yönetimi’ odaklı biçemiyle yeniden yorumluyor ve karşımıza şık, gösterişli ve postmodern bir başyapıt çıkarıyor. Ya da son dönemden örneklemek gerekirse “Kırmızı Değirmen” ile “Dogville” arasından kendine bir yol bulurken, 2011 tarihli dinamik, stilize ve tam ekran “Uğultulu Tepeler”in üvey kardeşi olarak anılabilecek radikal bir filme imza atıyor diyebiliriz.
Bu hafta vizyona giren, yılın en iyi filmi “Anna Karenina”nın dün yazdığım eleştirisine şu linkten ulaşabilirsiniz:
Bağlantı için tıklayınız...FİLMİN NOTU: 9.9
Künye:
Anna Karenina
Yönetmen: Joe Wright
Oyuncular: Keira Knightley, Aaron Johnson, Jude Law, Matthew Macfadyen, Emily Watson, Olivia Williams, Kelly MacDonald
Süre: 129 dk.
Yapım Yılı: 2012
TÜRK İŞİ MUTANT FİLMİ
“Yüksek Tansiyon” ile Üçüncü Fransız Yeni Dalgası’nın içinde başlayan radikal korku geleneğini Türkiye’ye transfer eden “Htr2b: Dönüşüm”, büyük oranda bu amacına ‘şiddet istismarı’ kıstası konusunda ulaşıyor. Ancak onun katmanlarını açma konusunda ‘atmosfer’ ve ‘felsefi alt metin’ noktasında başarılı olamayınca bu alanda Pascal Laugier, Alexander Bustillo-Julien Maury ikilisi gibi yetkin isimlerden ziyade “Mutants”, “Ölüm Çiftliği” gibi klişelere bel bağlayan ‘mutant filmleri’nden birine dönüşüyor. Böylece dünya sinemasını takip edip bizim coğrafyamıza uyarlamak isteyen bir yönetmen daha bütün heyecanına ve yüksek uğraşına karşın ‘korku’ diyarlarından eli boş dönüyor.
‘Üçüncü Fransız Yeni Dalgası’, ‘Fransız Şok Sineması’ ya da ‘Yeni Fransız Aşırılığı’ adları altında tanımlanan bir eğilim son 14 senede ülke sinemasını etkisi altına aldı. Gaspar Noé’nin “Herkese Karşı Tek Başına”sının (“Seul Contre Tous”, 1998) etkisiyle şiddeti ve cinselliği cesurca kullanan auteur yönetmenler, ‘Fransız Yeni Dalgası’nı ‘gelişmiş sansür sistemi’yle güncelliyordu. Bu dönemde fazlaca sinemacının üreyip kendi evrenlerini tür sineması ya da psikolojik metinler adına canlandırdıkları söylenebilir.
“Yüksek Tansiyon”un izinde bir Türk korkusu
Ancak bu ‘gelenek’in içinde ‘korku’ açısından baktığımızda, Alexandre Aja’nın “Yüksek Tansiyon”u (“Haute Tension”, 2003) ile bıraktığı ayak izlerini görebiliriz. “Teksas Katliamı”nın (“The Texas Chain Saw Massacre”, 1974) omurgasını daha gerçekçi bir zemin, cinsel kimlik meselesine açılan bir felsefi taban, el/omuz kamerasından akan yetkin bir atmosfer ve istismara uzanan bir şiddet kullanımıyla görselleştiren bu eser bana kalırsa 2000’lerin en kilit ve değerli korku filmlerinden biriydi. Onun devamında üreyen “İşkence Odası” (“Martrys”, 2008), “Onlar” (“Ils”, 2006), “Sınırda” (“Frontière(s)”, 2007), “İçeride” (“À l'intérieur”, 2007) gibi filmleri ya da Pascal Laugier ve Alexander Bustillo-Julien Maury gibi yönetmen kimliklerini de bir anlamda bu sürece dahil edebiliriz.
Henüz dünya sinemasında bu hareketlenmeyi ve 70’ler Amerikan korkusu ruhunu ‘dönüştürücü’ hamlelerle geri getiren eğilimi uygulayan yetkin bir iş çıkmamışken, Osman Evre Tolga bu konuda bir adım atıyor. “Htr2b: Dönüşüm”, büyük oranda bu gelenekten beslenip ‘yerli bir formül’ çıkartmak için yola çıkmış gibi gözüküyor. Bu konuda el kamerasıyla yakaladığı gerçekçi yaklaşım, şiddet kullanımındaki cesaret ve kıyamet atmosferi yaratma hissiyatıyla takdir edilebilir.
Sinematografiden çekince klişelerle örülü bir mutant filmine dönüşüyor
Ancak 2.35:1 oranında akan filmde ya görüntü yönetmeni ya da yönetmenden kaynaklanan sebeplerle, ‘mat renklerin dolgunluğunu tutturamayan sinematografi’ yüzünden çok da bu Fransız korku sinemasına mensup eserlerin yetkin atmosferleri canlanamıyor. “İçeride”nin ev içi, “Onlar”ın ormandaki melankolik ve tedirgin edici hallerini tadamıyoruz. Bunun yanında bu yapıtların ‘katilsizlik’ düşüncesi de sanki biraz hasıraltı edilip kolaycı bir yol izlenmiş gibi.
Zira şiddet geninin yayılmasıyla ABD’lilerin kontrol ettiği bir Türkiye portresi var halihazırda. Ancak onunla oluşan mutanlar, ‘mutant filmi’ alanına açılırken birazcık “Mutants” (2009) ve “Ölüm Çiftliği” (“La Meute”, 2010) bu konuda klişelere fazlaca boğulan Fransız korku filmlerini akla getiriyor. Çünkü bilindiği üzere alışılageldik motifleri kullanıp, klişelerden de ödün vermezken şiddet kullanma cüreti, psikolojik mücadele hamlesi ve tüylerimizi diken diken eden atmosferle öne çıkar bu yapıtlar.
Snorricam kullanımı takdir edilesi
Ama Tolga, bu konuda bir hakimiyet gösteremezken bir anlamda Fransız Şok Sineması’nın ‘artık’larından bir temsile dönüştürüyor filmi. Ormandaki ‘snorricam’ kullanımıyla gelen profesyonelliğin ‘istismar’ düşüncesinin gerçekçiliğine eklenmesi bir tarafa “Htrb2: Dönüşüm”, genel anlamda çok da tabuları yıkacak adımlar atamıyor. Amerikalı oyuncuların pembe diziden kopup gelmiş gibi gözükmesi ve gerilim duygusunu öne çıkarmaktan ziyade ‘istismar sahneleri’nin tercih edilmesi de bir şiddet desteğini beraberinde getiriyor.
Kötü adam adına ise “Tepenin Gözleri” (“The Hills Have Eyes”, 1977) ve “Köpekler”in (“Straw Dogs”, 1971) katilleri gibi daha gerçekçi karakterler ararken Türkiye’nin kültürel dokusuna uymadığı için ‘mutantlaşma’ düşüncesine gidilmiş gibi gözüküyor. Her şeye rağmen yeni milenyumdaki korku belleğimiz adına dünya sinemasında olup bitenleri takip edip inadına bunları uygulayan sinefil yönetmenler görmek sevindirici.
FİLMİN NOTU: 3.5
Künye:
Htr2b: Dönüşüm
Yönetmen: Osman Evre Tolga
Oyuncular: Teoman Kumbaracıbaşı, Serkan Altunorak, Şamil Kafkas, Canan Naktal
Süre: 105 dk.
Yapım Yılı: 2012
HANEKE’DEN ÇAĞAN IRMAK’IN SEVECEĞİ FİLM
Haneke’nin ‘Yabancı Dilde En İyi Film’ Oscar’ı alma inadıyla projelendirdiği “Aşk”, yönetmene göre aşkın tanımını araştırıyor. 80 yaş üzeri birlikteliklerdeki umutsuzluk ve çaresizliğin üzerine giden yapıt, şüphesiz bu engebeli yolda 127 dakika gibi bir süreyle ağlatma oranını yükseltmektense 80 dakikada daha doğru hareket edebilirmiş. Ancak Haneke, çoğu kez devreye giren ‘ego’sunu ya da ‘Tanrıcı bakış’ını bu sefer geniş kitleler için canlandırmış. Bu inat uğruna da bütün yönetmenlik becerisi ve ustalığına karşın, Çağan Irmak’ın seveceği geleneksel kalıplarla işleyen sıradan ve vasat bir duygusal-dram çıkartmaktan kurtulamamış.
Genelde ‘spesifik kavramlar’ yoluyla iletişimsizliği ele alırken rahatsız edici öğeleri devreye sokup orta sınıfın saklı yüzünü bambaşka modellerle açığa çıkaran Haneke, bu kez son derece insancıl bir esere imza atıyor. 127 dakikada umutsuzluk ve fedakarlık üzerine ‘80 yaş üzeri aşk hikayesi’ni merceğine alan “Aşk” (“Amour”, 2012), yönetmenin en samimi ve sıradan yapıtı olarak anılabilir önümüzdeki yıllarda.
Bir Andreas Dresen kadar olamamış
Ancak Haneke’den beklenen işlevsel ve sarsıcı rahatsız ediciliği içermekten ziyade belli iddialar ve inatlar uğruna üretilmiş bir yapıt sanki bu. Zira yönetmen, Andreas Dresen gibi kendisinden bir-iki kalibre aşağıda kalan bir yönetmenin “Cloud 9”da (“Wolke 9”, 2008) yaptığı gibi ‘80 yaşlarında iki karakterin cinsel ilişkisi’ gibi soğukkanlılıktan yükselen bir cüretkarlık göstermiyor. Aksine karakterlerden birini ‘felç’le geleneksel dramatik akışa tabi tutup ardından ölümcül hastalıkla boğuşturuyor.
Elbette yaşlılıkta böylesi şeyler olabilir. Bu da kaçınılmazdır. Saygı duyuyoruz. Bu konuda ‘realizm’ kokusu alırsak herhangi bir itirazımız da olmaz. Ancak senelerce başta ABD olmak üzere birçok ülkede ‘melodram’ malzemesine ve motifine dönüştürülen bu durumun, Emmanuelle Riva’nın etrafını sarması çok da akıl karı değil. Zira Trintignant’ın Riva’nın hastalığı sebebiyle yaşadığı ruh hali, filmi adeta ele geçiriyor.
Haneke’nin işçiliği ustalık dersi veriyor ama...
Bu da başlangıçtan itibaren bir ‘ölüm arifesindeki bir kişinin hikayesi’ formülünü gözlemlerken “İçimdeki Deniz”in (“Mar Adentro”, 2004) ‘not defteri’ tutulmayan minimalist versiyonunu çıkarıyor karşımıza. Karakterin gözünden bir rüya sahnesinin ‘melankolik/karanlık’ aşılaması ise Haneke’yi düzlüğe çıkarmıyor. Aksine burada dingin duygularla çekilmiş ve Trintignant’ı görünce “Bir Kadın ve Bir Erkek”i (“Un Homme et Une Femme”, 1966) nostaljisi yaratıp üzen bir eser var.
Bu da duygusal-dramın klişe tabanında ilerlerken aslında seyirciyi ağlatmayı hedefliyor. Bütün minimalist çerçeveler, plan sekanslar, uzun planlar, sabit kamera ve orta ölçekli lensler bir tarafa, evin kullanımındaki derinlikle gelen yalnızlık da çok iyi. Bu konuda Haneke’nin ustalık gösterisi yaptığı kesin. Görsel açıdan takdir edilesi bir eser karşımızdaki...
‘Herkesi etkileyip ben de Oscar alabilirim’ inadı
Ancak yönetmenin daha doğru bir tabanla ilerlemektense kendi sinemasıyla böylesi bir klişe hikaye yapısını canlandırarak; ‘festival kitlesi bir tarafa genel kitleyi veya herkesi de etkileyip ‘Yabancı Dilde En İyi Film’ Oscar’ı alabilir miyim?’ iddiasının izini sürdüğü çok açık. Cannes Film Festivali’nde ‘Altın Palmiye’ ile başlayan yolculuğa Avrupa Film Ödülleri galibiyetinin de eklenmesiyle devam eden süreç o koltuğa kadar uzanacak gibi gözüküyor. Zira yönetmenin en seyirciyle doğrudan ilişki kuran filmi, onu iletişimsizlik ve istismar sömürüsü sebebiyle sinemadan ‘uzaklaşma’sıyla eleştirdiğimiz bir dönemde dikiliyor karşımıza.
Bu da yeniden çevrim “Ölümcül Oyunlar”da (“Funny Games U.S.”, 2007) ‘kendi korku anlayışımı İngilizce ve Amerikalı oyuncularla canlandırırsam ABD’de de orijinal filmin etkisini yaratabilir miyim?’ düşünce yapısıyla üretilmiş bir eserin ardından burada da ‘Oscar vermiyorlar belki, “Beyaz Bant”ta da bunu yaşadım. Amerikan halkını ya da bilincini etkileyecek, sıradan, vasat ve hafif ağır tempolu bir melodram çekersem verirler’ motivasyonunu ve inadını hissettiriyor. Haneke’nin bu duruma yanaşırken yönetmenlik yeteneğini konuşturup şablona uyum sağladığı kesin.
Ustalık krizi diyebilir miyiz?
Ancak son noktayı koyma şeklindeki ‘ağlatma’ ebadını çok da takdir etmek mümkün değil. Bu da “Aşk”ı Çağan Irmak’ın izleyip seveceği bir yapıya ulaştırıyor. Bunun sebebini ise yönetmenin egosantrik, Tanrı bakışlı ve sömürücü/istismar filmleri (Bkz. “Kurdun Günü”, “Bilinmeyen Kod”) gibi düşünüp gözden geçirmesi lazım.
Zira bazen seyirci ile kurduğu ilişkiyi o kadar fazla düşünüyor ki sinemanın gerçeklerinden uzaklaşıyor Michael Haneke. Bu da onun ‘önemli filmleri’nin zaman zaman hasıraltı edilmesine yol açıyor. Böylece sinemanın ‘inat’larla yürüyemeceği bir kez daha açığa çıkıyor. Ustalık kriziyle üretilen, seyircinin elinde mendillerle gideceği “Aşk”ın varlığı bu konu için bir örnek teşkil edecektir.
FİLMİN NOTU: 5.5
Künye:
Aşk (Amour)
Yönetmen: Michael Haneke
Oyuncular: Emmanuelle Riva, Jean-Louis Trintignant, Isabelle Huppert, Alexandre Tharaud
Süre: 120 dk.
Yapım Yılı: 2012
DİKKAT: MEDYUM YAĞABİLİR
Medyumluğun dolandırıcılık olduğuna dair bir belgesel gibi ilerleyen “Medyum”, bunun farkına varamayınca Altın Ahududu (Razzie) adaylığı beklenebilecek bir Robert De Niro performansı ile ne yaptığını bilmeyen bir seyirlik sunmaktan kurtulamıyor. Anlaşılan o ki “Toprak Altında” ve “Lanetli Ruh” ile tanıdığımız popüler gelenekli Rodrigo Cortés, kendine güveni abartarak korkunun dehlizlerinde gereğinden fazla serbest ve ciddi hareket edince büyük oranda yolunu kaybetmiş.
Rodrigo Cortés, İspanya’daki popüler sinema geleneğinden yararlanmaya çalışan bir zanaatkar. Kendisinin “Toprak Altında”daki (“Buried”, 2010) ve “Medyum”daki (“Red Lights”, 2012) işçiliğini takdir edebiliriz. 2.35:1’de yaptıklarının “Lanetli Ruh” (“Emergo”, 2011) ile senaryo tabanında daha doğru bir ‘sonuç’ verdiği ise kesin. Burada da yönetmen, senarist-yönetmen kimliğiyle ‘medyumluk’ meselesinin çevresinde dönerken, “Prestij” (“The Prestige”, 2006) gibi ‘sihiri, şöhreti ya da gösteri sanatlarını dolandırıcılık için kullanma’ düşüncesini ‘korku’ motifleriyle yoğurmaya çabalıyor.
Parapsikoloji, metafizik ve büyü üzerine bir inceleme mi?
Parapsikoloji, metafizik ve büyü gibi korkuda alt türler açan alanlar ise bu incelemenin esaslı kollarını oluşturuyor. “Medyum”, bunları uygulama becerisine sahip ‘medyum’ları ana karakterlere dönüştürmekle işe başlıyor. Cillian Murphy, Robert De Niro ve Leonardo Sbaraglia gibilerinin varlığı bu konuda bir ‘kötü adam/tekinsiz adam’ katkısı yapıyor. Ancak yönetmen bu tiplemeleri ele alırken Simon Silver’ın hayat hikayesine ya da ‘kurmaca dünyası’na fazlaca giriyor gibi.
Toby Jones odağından onu araştırmaya odaklandıktan sonra da karşımıza ‘belgesel’ tatmini yüksek bir ‘gerçek medyum mu, sahte medyum mu?’ sorusu çıkarıyor. Bu bağlamda De Niro’nun ‘pörtlek gözleri’yle sergilediği kötü rol kesme beceriksizliği bu toplama ekleniyor. Psikolog Weaver, onun yardımcısı Murphy ve Sbaraglia’nın desteğini de işin doğrusu arkasında hissediyor. Bu noktada aslında bu ‘David Copperfield’lık hali perdede bir ‘şan-şöhret dünyası’ portföyü canlandırıyor.
Cortés’in güvenilirliğine zarar verecektir
Ancak nedendir bilinmez ilk filminde politik kapalı alan geriliminde yükselen ‘ideolojik başıboşluğu’nu burada da hissettiriyor yönetmen. Açılış sekansında gerçek bir ayin sekansını niye kullandığını bilmediğimiz süreçte, finali de son derece klişe bir zorlama sürprizle kapatmayı seçiyor. Böylece orta bölümün ‘medyum belgeseli’ hali, bazı anlarda geleneksel kurmaca metotlarının zoraki kışkırtmalarıyla yolundan şaşıyor.
Üstüne üstlük kendini fazlasıyla ciddiye alan film, bu eğilim sayesinde ilginç bir şekilde sıkıcı bir izlenceye dönüşüp, kendi kararını veremeden sonlanıyor. “Medyum”, zaten bu zamana kadar çok abartılan Cortés’in Hollywood’da biraz geri itilmesine yol açacaktır. Oyuncular adına ise sadece Elizabeth Olsen ve Toby Jones için olumlu şeyler söyleyebiliriz.
FİLMİN NOTU: 3
Künye:
Medyum (Red Lights)
Yönetmen: Rodrigo Cortés
Oyuncular: Cillian Murphy, Sigourney Weaver, Robert De Niro, Leonardo Sbaraglia, Toby Jones, Elizabeth Olsen
Süre: 114 dk.
Yapım Yılı: 2012
KAPLANIM, TANRIM VE BEN
Okyanusun ortasında bir kaplan ile baş başa kalan Pi’nin mucizevi serüvenini, Hz. Muhammed ve Hz. İsa dolgulu ‘ermiş peygamber’ öyküsüne çeviren “Pi’nin Yaşamı”, büyük oranda Ang Lee’nin kariyerinin en vasat halkalarından birini sunuyor. Budizmle dalga geçen bir karakterin ailesinin ölmesi ve ölüm kalım mücadelesi yaşamasıyla birlikte ahlaki bir sorgulamaya tabi tutulup ‘Tanrı’nın tokatı yok’ noktasında ehlileştirilmesi yapıtı alegorik bir ‘dini aydınlanma filmi’ne dönüştürüyor. Hindistan’ın inanç yüklü eğilimlerini bu yönde değerlendirip sömüren eserin, özellikle üç boyutun ve görüntü yönetmeninin katkısıyla okyanus ortasındaki sahnelerde etkileyici durduğu söylenebilir. Ancak bunu TV animasyonlarından hallice bir sevgi filmine, seyircinin kalbini hedef alan bir dostluk hikayesine, zamanı geçmiş bir fantastik deniz macerasına ya da oryantalist bir bakışa bırakıp gitmesi çok da akıl karı değil.
Üç ay önce New York Film Festivali’ndeki dünya prömiyerinde izleyip kaleme aldığım “Pi’nin Yaşamı”nın eleştirsine şu linkten ulaşabilirsiniz:
Bağlantı için tıklayınız...FİLMİN NOTU: 4.5
Künye:
Pi’nin Yaşamı (Life of Pi)
Yönetmen: Ang Lee
Oyuncular: Surajj Sharma, Irffan Khan, Rafe Spall, Gérard Depardieu
Süre: 109 dk.
Yapım yılı: 2012
KEREM AKÇA’NIN VİZYON FİLMLERİ İÇİN YILDIZ TABLOSU
Açlığa Doymak: 3.5
Alacakaranlık Efsanesi: Şafak Vakti – Bölüm 2 (The Twilight Saga: Breaking Dawn – Part 2): 7
Asteriks ve Oburiks: Gizli Görevde (Astérix et Obélix: Au Service de Sa Majesté): 3
Babamın Sesi: 5.5
Bana Bir Soygun Yaz!: 1.2
Bekarlığa Veda (Bachelorette): 5.4
Bulut Atlası (Cloud Atlas): 8.5
Cherry’nin Hikayesi (About Cherry): 6
Çakallarla Dans 2: Hastasıyız Dede: 2.5
Çalıntı Hayat (The Words): 4
Dağ: 4.8
Elveda Katya: 3
Evim Sensin: 0.9
Evrenin Askerleri: İntikam Günü (Universal Soldier: Day of Reckoning): 1.8
F Tipi Film: 4.6
Frankenweenie: 6.5
Gergedan Mevsimi (Fasle Kargadan): 7.5
Görünmeyenler: 3.5
Gözetleme Kulesi: 3.8
Havana’da 7 Gün (7 Dias en La Habana): 5.8
Hayalimdeki Aşk (Ruby Sparks): 6.5
Hobbit: Beklenmedik Yolculuk (The Hobbit: An Unexpected Journey): 6.5
Jack Reacher: 4.8
Katil Joe (Killer Joe): 3.5
Kibarca Öldürmek (Killing Them Softly): 6.5
Laz Vampir Tirakula: 4.2
Moskova’nın Şifresi: Temel: 3.4
Mutluluk Asla Yalnız Gelmez (Un Bonheur N’Arrive Jamais Seul): 4
Mükemmel Plan (Friends with Kids): 5.5
Oğlum Bak Git: 2.5
Operasyon: Argo (Argo): 4
Otel Transilvanya (Hotel Transylvania): 7
Paranormal Activity 4: 1.2
Paranorman: 4.5
Sen Dünyaya Gelmeden (Al Venuto Mondo): 4
Simurg: 4.7
Skyfall: 4.5
Tepenin Ardı: 7.6
The Master: 7.5
Uçuş (Flight): 4.9
Uzun Hikaye: 5.4
Not: Yıldızlar, 10 üzerinden verilmektedir.