Günlük gelişmeleri takip edebilmek için habertürk uygulamasını indirin

19 Mart 2021 cuma günü Naci Ağbal'ın görevden alınmasından sonra Merkez Bankası Başkanı olarak Şahap Kavcıoğlu'nun atanması sırasında eş zamanlı olarak bazı kişi ve kurumların o günkü kur olan 7.21 liradan döviz aldığı iddia edildi. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurulu (BDDK) rakamlarına göre ise 19 Mart günü 336 ve bir önceki gün yani perşembe de 505 milyon dolarlık yani toplam 841 milyon dolarlık döviz alındı. Çarşamba günü 164,8 milyar dolar olan döviz mevduatı cuma akşamı 165.7 milyar dolara çıktı.

BDDK'nın henüz yayımladığı 22 Mart verilerine göre ise dolar kuru 8'i geçince 4.6 milyar dolarlık döviz mevduatı bozduruldu. Türk Lirası'na çevrildi. Peki kim bozdurdu? Son 2 yıldır döviz biriktiren vatandaş gerçek kişiler yani vatandaş. Gerçek kişilerin döviz mevduatı cuma günü 165.7 milyar dolarken pazartesi akşamı 161.1 milyar dolara indi. Böylece dolar/TL'nin 7.80'in altına sarkmasının nedeni de anlaşıldı. Diğer yandan Merkez Bankası'nın bugün yayımlanan haftalık istatistikleri oldukça ilginç.

ŞİRKETLER GEÇEN HAFTA 1.5 MİLYAR DOLAR ALDI

Şöyle ki, Merkez Bankası haftalık rakamlarına göre 19 Mart haftasında başta şirketler olmak üzere yerli yatırımcıların döviz mevduatı 2,2 milyar dolar arttı. Yine rakamlara göre bu rakamı parite etkisinden arındırdığımızda gerçek rakam 1.6 milyar lira olarak oraya çıkıyor. Bu, 19 Mart haftası boyunca 7.21'li seviyelerden gerçekte 1.6 milyar dolarlık dolar, Euro alımı yapılarak döviz mevduatı olarak bankalara park ettiği anlamına geliyor. İlginç alan alımı yapanların vatandaşlar olmaması. Çünkü Merkez'in haftalık bültenine göre yine parite etkisinden arındırdığımızda bu tutarın 1.5 milyar doları tüzel kişiler yani şirketlerden geldi. Vatandaş sadece 128 milyon dolar aldı. Her iki tabloyu yani hem BDDK hem Merkez Bankası rakamlarını karşılaştırdığımıza değişiklik öncesi ve sırasında döviz alanların Ayşe Teyze yani vatandaş değil şirketler olduğu anlaşılıyor.

Parite etkisinden arındırılmamış rakamlara göre ise hem şirket hem de vatandaşlar 19 Mart haftasında 1.8 milyar dolarlık alım yaptı. Bunun 1.2 milyar doları şirketlerden gelirken 578 milyon doları vatandaş kaynaklı oldu.

Parite etkisinden arındırılmış döviz mevduatı artışı 1.6 milyar dolar oldu
Yurt İçi Yerleşikler Toplam Yurt İçi Yerleşik Tüzel Kişiler
19.03.2021 İtibarıyla Stok Farkı Parite Etkisi Parite Etkisinden Arındırılmış Değişim Stok Farkı Parite Etkisi Parite Etkisinden Arındırılmış Değişim
Toplam Yabancı Para Mevduat Değişimi 2.167 528 1.639 1.467 -45 1.512
A1. ABD Doları Cinsi Mevduatlar 1.148 - 1.148 1.054 - 1.054
A1. Euro Cinsi Mevduatlar 380 -197 577 321 -98 419
A3. Diğer Para Cinsi Mevduatlar 75 - 75 64 - 64
A4. Kıymetli Maden Depo Hesapları 564 725 -161 28 54 -26

BANKALARDAKİ DÖVİZ MEVDUATI 2.2 MİLYAR DOLAR ARTTI
3/19/2021 3/12/2021 Fark(%)
DÖVİZ CİNSİ VE KOMPOZİSYONU (Milyon ABD Doları)
BANKALARDAKİ TOPLAM YP MEVDUATLAR 261.592 259.406 2.186
I.MEVDUAT BANKALARI 231.317 229.471 1.846
A.Yurt İçinde Yerleşikler 205.341 203.493 1.848
1.Gerçek Kişiler 128.608 128.030 578
-ABD Doları 67.804 67.765 39
-Euro - ABD Doları Karşılığı 31.547 31.481 66
-Diğer - ABD Doları Karşılığı 2.809 2.800 9
-Kıymetli Maden Hesapları-ABD Doları Karşılığı 26.448 25.984 464
2.Tüzel Kişiler 76.733 75.463 1.270
-ABD Doları 41.575 40.690 885
-Euro - ABD Doları Karşılığı 32.100 31.791 309
-Diğer - ABD Doları Karşılığı 1.116 1.068 48
-Kıymetli Maden Hesapları-ABD Doları Karşılığı 1.942 1.914 28
B.Yurt İçinde Yerleşik Bankalar 2.940 2.830 110
C.Yurt Dışında Yerleşikler 16.799 16.832 -33
-ABD Doları 3.960 3.950 10
-Euro - ABD Doları Karşılığı 11.688 11.742 -54
-Diğer - ABD Doları Karşılığı 728 725 3
-Kıymetli Maden Hesapları-ABD Doları Karşılığı 423 415 8
D.Yurt Dışında Yerleşik Bankalar 6.237 6.316 -79