Aslı Şafak: İlla rant yiyeceksek travmalarımızın rantını yiyebiliriz

Ekonomi haberciliğiyle tanınan ve Bloomberg HT’de her gün 17.00’de izleyici karşısına çıkan Aslı Şafak, hafta içi her gün saat 12.00’de ise Bloomberg HT Radyo’da “Aslı Faslı” programıyla dinleyiciyle buluşuyor. Aynı zamanda üniversitede ekonomi dersleri veriyor. Ekonomiyi herkesin anlayacağı dilden yorumlayan ve günlük hayatın ekonomisi üzerine kafa yoran Şafak, “Bana Bana Hep Bana” adlı ilk kitabında aslında belki de farkında olmadan kendi ekonomimizi nasıl zorladığımızı eğlenceli bir dille yorumluyor. Kitabının önsözünde okuyucuyu uyarmayı da ihmal etmiyor; “Uyarıyorum, bu kitap bir uyumsuzun kaleminden çıktı. Alışmayı reddeden, şaşırmakta ısrar eden bir şuursuz da denebilir. Hemen her şeyi sorgulardım küçükken, ama çekinirdim söylemekten. Büyüdükçe çekingenliğimi attım, söylemeye başladım.”

Kitabı okurken kendinizi “Partiler, düğünler, seramonilere, son moda kıyafetlere ve bize sunulan yeniliklere yani aslında bu kadar şatafata gerek var mı?” derken buluyorsunuz. 29 Ekim’de TedX İstanbul’da konuşmacı olacak Aslı Şafak ile 3 günde 4 baskı yapan kitabını ve hayatın ekonomisini konuştuk.

Evet, bu önermeye 20 yıldır kafa yoruyorum. Bence Türkiye’nin problemi rantçılık ve faydacılık. Hepimiz öyleyiz. Mesela yeşil ışığı beklemeyip kırmızı ışıkta karşıya geçen adam hayatında belki 2 dakika kazanıyor ama o adamı alıp patron yaptığınızda adamın rantı büyüyor. Ya da markete gittiğinizde fazladan torba alıp çöp poşeti yapıyorsunuz. Halbuki onlar 500 metre taşımak için planlanmış torbalar. Evine geldi mi temiz olan kadınlar, iş kapının önüne geldiğinde o delikli poşetlerle kapının önüne çöpünü bırakıveriyor. Ben buna “eşik sendromu” diyorum. Kişi kendi eşiğini geçtikten sonrasını asla umursamıyor. Oysa başkasının da değerli olduğunu keşfettiğimizde sorun ortadan kalkacak. Memlekette herkes herkese çok karışıyor. Mesela 10 yıldır görüşmediğim biriyle karşılaştığımda eşimi hiç tanımamasına, bizim nasıl yaşadığımızı, maddi durumumuzu bilmemesine rağmen, teklifsizce yatak odamıza dalıp “Çocuk yapın” diyebiliyor. Oysa ona ne... Süzgeçten geçmeden dilimize yerleşmiş o kadar çok klişe var ki. Bir de bunu karşımızdakini çok düşünüyormuşuz gibi yapıyoruz.