Nıkola Tesla neyi icat etti? Nıkola Tesla'nın icadı, buluşu neydi?
Nikola Tesla neyi icat etti, hangi düzeneklerle elektrik çağının ölçeğini genişletti ve mühendislik terminolojisine kalıcı kavramlar kazandırdı? Sırp kökenli Amerikalı mucit, çok fazlı alternatif akım motorundan kablosuz transformatöre kadar uzanan çalışmalarıyla enerji üretimini, iletimini ve kontrolünü baştan tanımladı. "Nikola Tesla neyi buldu?" sorusu yanıtlandığında yalnızca laboratuvar prototipleri değil, hâlen kullanılan şebeke topolojisinin temelleri ortaya çıkar.
ABONE OL
Tesla bobini radyo frekans devrelerine kapı açarken, döner manyetik alan ilkesi bugün dünya genelindeki endüstriyel motor parkının ortak fiziğini oluşturur.
Nikola Tesla neyi icat etti ve bu buluşlar kitlesel enerji erişimini nasıl mümkün kıldı sorularının arka planında, 1880’lerin doğru akım odaklı dağıtım ağlarının verim sınırına dayanması yatar. Tesla, Budapeşte’de döner manyetik alan fikrini formüle ettikten sonra Paris ve New York’taki deneylerinde çok fazlı motoru somut bir cihaza dönüştürdü. Doğru akım hatları birkaç kilometrede gerilim kaybına uğrarken Tesla’nın yüksek gerilimli üç fazlı sistemi trafolarla gerilim seviyesini değiştirebilerek yüzlerce kilometreye kayıpsız güç taşıdı. 1893 Chicago Fuarı’nda Westinghouse jeneratörlerinin Niagara Şelalesi projesiyle birlikteliği, hidroelektrik gücün bölgesel değil kıtasal ölçekte kullanılabileceğini kanıtladı.
Tesla’nın temel icadı, döner manyetik alan prensibiyle çalışan çok fazlı alternatif akım indüksiyon motorudur. Stator sargılarına faz farkıyla uygulanan akımlar, uzayda sabit genlikli fakat açısal hızı sabit bir manyetik alan oluşturur; rotor bu alana kayma adı verilen küçük hız farkıyla kapılır ve tork üretir. Fırça ve kollektör içermeyen tasarım sürtünme kaynaklı kıvılcım riskini ortadan kaldırdığı için yüksek toz veya gaz ortamlarında güvenle kullanılabildi. Çift sincap kafes rotor düzeni, düşük kalkış akımı ve yüksek kalkış torku sağlayarak ağır makinelerin doğrudan şebekeye bağlanmasını kolaylaştırdı. Tesla, prototip motorunu 1888’de American Institute of Electrical Engineers toplantısında canlı testle tanıttığında meslektaşları, rotorda hiçbir elektriksel bağlantı bulunmadan sabit torkun mümkün olmasına duydukları şaşkınlığı tutanaklara geçirdi. Çok fazlı motorun gerçek potansiyeli ise Westinghouse’un 1895 Niagara tesisinde megawatt sınıfı jeneratörlere eşlenen ilk sanayi hattı devreye girdiğinde anlaşıldı; su türbininden çıkan mekanik güç, Tesla dizaynı üç fazlı alternatörle elektrik enerjisine döndü ve Buffalo şehir şebekesine aktarıldı.