Hastalıkların maliyetlerini düşürmek imkânsız değil

Hastalıklardan ve risklerden uzak bir yaşam imkânsız değil. Genlerle ilgili bilgilerimiz fazlalaştıkça; farkındalığı artmış, risklerinin ne olduğunu bilen ve bu riskleri yok etmek ya da azaltmak için yapması gerekenleri kavramış insanların sayısı da artacak. En büyük hedef ise bu kişisel çabanın ülkelerin sağlık sistemlerinin rutinine girmesini sağlamak. Uzmanlar, sağlıklı insandan sağlıklı topluma geçişin ancak bu şekilde gerçekleşebileceğini söylüyor. Genoma dayalı bilgi ve teknolojiler, toplum sağlığını koruma ve geliştirmede önemli bir potansiyel taşıyor. Peki bu konunun son yıllarda gündemimize bu derece yoğun şekilde girmesinin ve her geçen gün daha çok önem kazanmasının nedeni ne?

1990’ların başı, insan genomu ve hastalıklar arasındaki ilişki konusundaki çalışmaların hız kazandığı yıllardı. Uzmanlar, 2003 yılında insan genom projesinin tamamlanması ile ortaya çıkan yeni bilgi ve teknolojileri tıp ve sağlık alanında çok önemli sonuçların ortaya çıkması nedeniyle “Benzersiz” olarak niteliyordu. Genom bilim alanındaki ilerlemelerin toplum ve bireylerin sağlığı üzerinde etkili müdahalelere dönüştürülmesi imkânı ise karşımıza yeni duyulan ‘toplum sağlığı genom bilim’ kavramını çıkardı. Peki bu kavram ne anlama geliyor ve içeriğinde neler barındırıyor? Toplum Sağlığı ve Genom Bilim Uzmanı Dr. Tomris Cesuroğlu, “Avrupa ve Amerika’da bu alanda çalışan öncü kuruluşlar 2005 yılında bir araya gelerek toplum sağlığı genom bilim alanını tanımladılar” diyor. O tanım; insan genomuna dayalı bilginin sorumlu ve etkili şekilde bireylerin ve toplumun sağlığı açısından yararlı bilgiye dönüştürülmesi olarak yapılıyor. Bu noktada sorulması gereken çok soru var. Örneğin genoma dayalı bilgi ve teknolojilerin nasıl kullanılması gerekiyor? Toplum sağlığı için en fazla yarar nasıl elde ediliyor? Dikkat edilmesi gereken noktalar neler? Tıpta ve sağlık hizmetlerinde nasıl bir değişimle karşı karşıyayız? Bu değişime en iyi nasıl hazırlanabiliriz? Bu alanda en iyi uygulama örnekleri hangileri?...