6 bin 14 adet böcek ele geçirildi
Kapıkule'de Çek uyruklu araştırmacıların araçlarında yapılan aramada 6 bin 14 adet kaçak böcek ele geçirildi
İç Anadolu'nun kuzeyi ve Karadeniz bölgesinden topladıkları böcekleri, yurtdışına çıkarmaya çalışan yabancı uyruklu 6 kişi gümrük muhafaza ekipleri tarafından yakalandı. Zanlıların aracında yapılan aramada, kutular içine saklanmış uğur böceği, sinek, arı, ağustos böceği gibi 48 türe ait toplam 6 bin 14 adet böcek bulundu. Bilirkişi heyetinin düzenlediği ekspertiz raporunda; böceklerin "etil asetat emdirilmiş talaşlı saklama kaplarında öldürüldüğü ve stoklandığı" ifade edilirken, maddi olarak değerinin ise 500 bin lira olduğu belirtildi.
AHT
Yabancı uyruklu bazı kişilerin Rize bölgesinde bitki örnekleri topladıkları ve bu bitki örneklerini yurtdışına çıkarabilecekleri ihbarını alan gümrük muhafaza ekipleri, Kara Kapıları Taşıt Takip Programı aracılığıyla tüm sınır kapılarında tedbir aldı. Ardından Türkiye'den çıkış yapmak üzere Kapıkule Yolcu Salonu Gümrük Sahası'na gelen Çek Cumhuriyeti uyruklu E.H. idaresindeki HOK14... plakalı araç, Kara Kapıları Taşıt Takip Programı'nın uyarı vermesi üzerine incelemeye alındı. Araçta yapılan aramalarda küçük tüp ve kutuların içerisine gizlenmiş çok sayıda böcek tespit edildi.
48 türe ait 6 bin 14 böceği yurtdışına çıkarmak istemişler
Yurtdışına çıkarılmak istenen böcekleri tespit eden gümrük ekipleri, uzman görüşüne başvurmak amacıyla Trakya Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü'nden yardım talebinde bulundu. Doç. Dr. Zühal Okyar, Doç. Dr. Murat Yurtcan ve Uzm. Dr. Volkan Aksoy'dan oluşan bilirkişi heyeti, toplam 48 türe ait 6 bin 14 böcek olduğunu tespit etti. Böceklerin çoğunun "Coleoptera" familyasına ait halk arasında bilinen adıyla uğur böceği, kara fatma, geyik böcekleri türleri, "Heteroptera" familyasına ait süne, kımıl, ağustos böceği türleri, "Diptera" familyasına ait sinek türleri ve "Hymenoptera" grubuna ait arı türleri olduğu belirlendi.
Böcekleri 1,5 ayda toplamışlar
Bilirkişi heyetinin hazırladığı raporda; İç Anadolu'nun kuzeyi ve Karadeniz bölgesinden toplanan böceklerin "etil asetat emdirilmiş talaşlı saklama kaplarında öldürüldüğü ve stoklandığı" ve söz konusu böceklerin maddi olarak değerinin ise 500 bin lira olduğu belirtildi. Çek Cumhuriyeti uyruklu E.H. K.M., A.M., P.H., T.R. ve J.M. hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunuldu. Zanlıların söz konusu böcekleri Türkiye'de 1,5 ayda topladıklarını, bilimsel amaç için yurt dışına götüreceklerini öne sürdükleri öğrenildi. El konulan böcekler, Trakya Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü Entomoloji müzesinde korumaya alındı.
''Böceklerin içinde toplu iğne ucu büyüklüğünde olanlar da var''
Trakya Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Murat Yurtcan, bilimsel amaçla bile olsa ülkenin biyolojik varlıklarının, resmi bir kurumdan izin alınmadan veya bilimsel bir araştırma kurumuyla ortak çalışma protokolü yapılmaksızın yurtdışına çıkarılmasının suç olduğunu ifade etti. Zanlıların söz konusu böcekleri, "atrap" olarak tabir edilen fileler yardımıyla, ışık tuzaklarıyla ve toprak eleme yöntemiyle yakaladıklarını belirlediklerini belirten Yurtcan, "Böceklerin içinde toplu iğne ucu büyüklüğünde olanlar var. Bunları yakalamak için 6-7 kilo toprağı özel bir elekle elemişler ve böcekleri böyle bulmuşlar" diye konuştu.
''Bitki ve böcek kaçakçıları daha çok bizim ülkemizi tercih ediyor"
Yurt dışında kelebek ve böceklerin pazarları ve borsalarının bulunduğunu belirten Yurtcan, ''Böcek kaçakçılığı farklı amaçlarla yapılabiliyor. Gelişmiş ülkelerin çoğunda doğa tarihi müzeleri var. Kaçakçılar, turist olarak gittikleri ülkelerde böcekleri toplayıp bu müzelere para karşılığı satıyorlar. Böyle bir böcek borsası var. Ayrıca böcek türleri, gen çalışmalarında kullanılabiliyor. Ancak bunlar bizim ülkemizin biyolojik zenginlikleridir izin alınmadan toplanmasının önüne geçilmelidir. Bizim ülkemiz böcekler ve bitkiler açısından çok iyi bir gen kaynağı. Çünkü Avrupa, Asya ve Afrika türlerini topraklarımızda barındırıyoruz. Biyolojik açıdan çok zengin bir ülkeyiz. Bu nedenle bitki ve böcek kaçakçıları daha çok bizim ülkemizi tercih ediyor" dedi.
Türkiye'de endemik bitki ve böcek kaçakçılığı artıyor
Türkiye'de endemik bitki ve böcek kaçakçılığı girişimlerinde son yıllarda artış olduğunu ifade eden gümrük uzmanları, son yaptıkları operasyonun Türkiye'deki en büyük böcek kaçakçılığı olduğunu belirtti. Geçen ay da dünyada sadece Erzurum Karayazı'da yetişen bir tür ters lale olan çiçeğin son kalan 57 adet soğanını sökerek yurt dışına götürmeye çalışan 2 Hollandalı, Kapıkule Sınır Kapısı'nda yakalanmıştı. Hollandalıların kullandıkları araçta yapılan aramada çoğu endemik 160 türe ait 5 bin 236 adet bitki tohumu, bitki kökü ve fidesi ele geçirilmişti.
Dün de Artvin'in Yusufeli İlçesi kırsalında kelebek ve böcek toplayan iki kişi gören köylüler, Jandarma'ya ihbarda bulunmuş ve köylülerin çektiği fotoğraf ve görüntüleri inceleyen Jandarma'nın gözaltına aldığı Rus uyruklu Elena ve Artur Shnip'in çantasında 650 kelebek ve böcek ele geçirilmişti.
Türkiye'de 4 Ağustos 2007 yılında Makedonya uyruklu 1 kişi Artvin'de topladığı 1450 kelebekle, 2008 yılında da Alman uyruklu 1 kişi yine Artvin'de topladığı 350 adet çeşitli türde böceği yurt dışına çıkarırken İpsala ve Kapıkule gümrük kapılarında yakalanmıştı.
Gümrüklerde 13 Ekim 2010 tarihinde 10 adet hamam böceği, 8 Kasım 2010'da da 20 cırcır böceği ele geçirilmişti.