TÜRK A.Ş.
İşte Türkiye Cumhuriyeti'nin iş röntgeni: 887 bin şirket var ve 2.2 trilyon TL ciro yapıyorlar
Google’da haber kaynağınızı Habertürk olarak seçmek için tıklayın 
Sanayi Bakanlığı’nın kurduğu Girişimci Bilgi Sistemi’nin 887 bin firmanın mali durumlarını gösteren proje sonuçlarına göre 8 bin 691 firma Türkiye’de aktiflerin yüzde 66’sını, cironun yüzde 53’ünü ve kârın yüzde 70’ini yapıyor. Kârlılık KOBİ’lerde yüzde 1.80 ile 2.25 arasında. Büyüklerde ise yüzde 4.47
Sanayi Bakanlığı’nın çektiği Türk şirketlerinin röntgenini açıklıyoruz. Türkiye’de ticari hacmin yüzde 53’ünü 8 bin 691 şirket gerçekleştiriyor. Bu şirketler Türkiye genelindeki firmaların sadece yüzde 1’ini oluşturuyor. Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, Türkiye’deki bütün şirketlerle işyerlerinin ekonomik faaliyetlerini takip etmeyi amaçlayan Girişimci Bilgi Sistemi’nin (GBS) pilot proje sonuçlarını Gazete Habertürk ile paylaştı. Sıkı durun ekonomi dünyasını çok şaşırtacak çarpıcı veriler şöyle: (Öncelikle bu tablo birinci sınıf tacir statüsündeki bilanço usulü defter tutan mükelleflerden oluşuyor.)
- Türkiye’de 887 bin 664 firma faaliyet gösteriyor.
- Türkiye’deki şirketlerin toplam varlığı 2 trilyon 222 milyar lira (1 trilyon liralık milli gelirin iki katı)
- 887 bin 664 şirketin toplam satış hasılatı 2 trilyon 251 milyar lira.
- Türkiye’deki şirketlerin elde ettiği yıllık kâr sadece 76 milyar lira.
FİRMALARIN YÜZDE 82’Sİ MİKRO
İşte yıllar süren bir çalışmanın ana unsurları böyle. Peki detaylarında hangi bilgiler gizli?
- Türkiye’deki şirketlerin yüzde 82’si (724 bin 856 firma) zorla KOBİ sınıfına sokulabilecek mikro işletmeler. Yüzde 14’ü (122 bin 734 firma) küçük ölçekli, yüzde 4’ü (31 bin 383 şirket) orta ölçekli firmalar. Geriye kalan yüzde 1 (8 bin 691 firma) ise devler ligini oluşturuyor.
- Aktif büyüklüğün yüzde 66’sını devler oluşturuyor. 8 bin 691 firmanın toplam varlığı 1 trilyon 465 milyar lira. 724 bin 856 firmanın bulunduğu mikro işletmelerin toplam varlığı ise sadece 178 milyar lira. Küçük ve orta ölçekli firmalar toplam aktiflerin yüzde 26’sına sahip.
- Cirolarda da durum farksız. 2.2 trilyon liralık satışın yüzde 53’ünü en büyükler yaparken orta ölçekli firmalar ciroların yüzde 18’ini (407 milyar lira) küçük firmalar yüzde 16’sını (359 milyar lira) mikro firmalar yüzde 13’ünü (287 milyar lira) gerçekleştiriyor.
8 BİN 691 FİRMA 76 MİLYAR LİRA KÂRIN YÜZDE 70'İNİ YAPTI
2010’da 2 trilyon 251 milyar lira toplam satış hasılatı gerçekleştiren firmalar 76 milyar lira kâr ediyorlar. Aktif varlıkların yüzde 66’sına sahip olan büyük şirketler kârda ise çok daha büyük pastaya sahipler. Öyle ki 76 milyar liralık toplam kârın yüzde 70’ini sadece 8 bin 691 firmadan oluşan büyük şirketler gerçekleştiriyor. Bu firmalar 53 milyar lirayı kâr olarak hanelerine yazarken Türk ticaret hayatının mikro firmaları toplam kârda sadece yüzde 7’lik paya sahipler. Elbette ölçek ekonomisinin önemi bu noktada daha da ön plana çıkıyor. Ancak bu rakamlar birçok şirketin de zarar yazdığı gerçeğini ortaya çıkarıyor.
ORTALAMA KÂR 7 BİN TL
Yani 724 bin 856 firma 5.1 milyar lira kâr ediyor. Bu da ortalama şirket kâr tutarının 7 bin TL gibi küçük bir rakama denk geldiğini gösteriyor. Büyüklerde de ortalama kâr 6.1 milyon TL. Yani tahmin edilenden küçük. Türkiye genelinde ise bu kâr 6.1 milyon TL. Yani tahmin edilenden küçük. Türkiye genelinde ise bu kâr ortalaması yine 85 bin lira. Orta ölçekli firmalar ise toplam kârın yüzde 12’sini gerçekleştiriyor. Küçük firmalar 8.1 milyar lira kâr rakamına ulaşarak toplamda kârın yüzde 11’ini yapıyorlar.
BÜYÜKLERDE KÂRLILIK YÜZDE 4.47, MİKRO FİRMADA YÜZDE 1.80
Büyüklerde kârlılık yüzde 4.47, mikro firmada yüzde 1.80 Türk şirketlerinin derdi kârlılıkta ise tablo maalesef vahim. Türk şirketlerinin ortalama kârlılık oranı yani kârın satış hasılatına oranı yüzde 3.38. Bu rakam büyük firmalarda ancak yüzde 4.47’ye çıkabilmiş durumda. Mikrolara gelince durum daha da kötü. 724 bin mikro firmada kârlılık oranı sadece yüzde 1.8, küçük ölçekli firmalarda bu oran yüzde 2.27 ve orta ölçekli şirketlerde de oran yüzde 2.25.
887 BİN FİRMANIN SADECE YÜZDE 1'İBÜYÜK ÖLÇEKLİ
ERGÜN: ŞİRKETLER BÜYÜDÜKÇE KATMA DEĞERLERİ ARTIYOR
Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanı Nihat Ergün, “Ölçekleri büyüdükçe firmaların kârlarının, bir başka ifadeyle katma değerlerinin de arttığını görüyoruz. Mesela mikro işletmelerin kârlılık oranı yüzde 1.8’ken büyük işletmelerde bu oranın yüzde 4.47’ye çıkması buna örnektir” diye konuştu. GBS üzerinde 2008’den bu yana çalıştıklarını hatırlatan Bakan Ergün, 2012 sonuna kadar sistemdeki verilerden çıkan sonuçların tamamını kamuoyuyla paylaşacaklarını anlatarak proje tam kapasite faaliyete geçtiğinde il bazında ekonomik hayatı takip edebileceklerini açıkladı.
İL VE SEKTÖR OLARAK İNCELEME
Ergün, şunları söyledi: “GBS’nin kurgusu ve tasarımı gereği farklı kamu kurum ve kuruluşlarının idari kayıtlarındaki firma ve işyerlerine ait mali durum, istihdam, üretim, enerji, yatırım teşvik, sınaî mülkiyet hakları, ithalat ve ihracat gibi ekonomik faaliyet verilerinin il ve sektör düzeyinde bir veri tabanında toplulaştırıyoruz. Daha önce kamunun elindeki verileri analiz ettiğimizde, firmaların sektörel kodlamalarının ciddi boyutlarda hatalar içerdiğini gördük. Hatalı sektörel kodlama konusunu TÜİK’in sahada yapmış olduğu alan verilerini kullanarak büyük ölçüde aştık. Bugün itibarıyla, artık Türkiye’de yerleşik sektörlerin mali durumlarını ve ölçek yapılarını değerlendirebiliyoruz.”
ARTIK ORTAK BİR ANAHTAR VAR
Sanayi, ticaret ve hizmetler alanlarında ortak bir veri setinin oluşturulmasının orta vadeli ve yıllık programlarda öngörüldüğünü hatırlatan Nihat Ergün, “Farklı kurumların ortak veri tabanlarının toplulaştırılması için ortak bir anahtara ihtiyaç vardı. Ortak bir numara da diyebiliriz. Bakanlığımız bu görevi yerine getiriyor” dedi.