İsrail telefon kodu, plaka kodu ve para birimi nedir? İsrail'de hangi alan adı uzantısı kullanılır?
Orta Doğu'nun Ar-Ge üssü olarak anılan İsrail'e dair resmî kodlar yalnızca numara dizilerinden ibaret değildir; uluslararası hukuktan finans teknolojilerine uzanan geniş ekosistemin koordinat sistemini oluşturur. +972 kodu aranmadan kurulan telefon bağlantısı adresine ulaşmaz, ".il" uzantısı bulunmayan e-ticaret sitesinin SEO performansı bölgesel listelerde geriye itilerek ticari görünürlüğü zayıflar.
Kodların her biri, telekom operatörlerinden vergi idaresine, gümrük sahasından siber güvenliğe kadar uzanan çok katmanlı denetim mekanizmasının merkezinde yer alır. Arka planı öğrenmek ve iş süreçlerinizi hatasız tasarlamak için okumaya devam edin.
1948’de ilan edilen modern İsrail Devleti, yetmiş yılı aşkın sürede kişi başına düşen patentiyle EMEA bölgesinde ilk sıralara yerleşti; fintech, medtech ve siber güvenlik start-upları küresel fonların dikkatini çekiyor. Bu hızlı ölçeklenmenin sürdürülebilir olması, altyapı ve mevzuat uyumunun en küçük ayrıntıya kadar standartlaştırılmasıyla yakından ilişkilidir. Telekom ağından ödeme sistemlerine, araç tescilinden internet alan adı politikasına kadar her unsur, disiplinli kod yapılarıyla tanımlanmıştır. İçeriğimizin bu bölümünde İsrail telefon kodu, İsrail para birimi, İsrail plaka kodu ve İsrail hangi alan adı uzantısı sorularına ayrıntılı yanıt veriyor; olası karışıklık senaryolarını mevzuat referanslı açıklamalarla netleştiriyoruz. Ayrıntılar ve çok daha fazlası için içeriğimizi okumaya devam edin.
İSRAİL TELEFON KODU
Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) E.164 numaralandırma planı uyarınca İsrail'e tahsis edilen +972 kodu, mobil ve sabit hatlar için ortak giriş kapısıdır. Ülke içindeki numara uzunluğu operatör türüne göre sekiz veya dokuz haneye çıkabilir; buna rağmen dış aramalarda formül daima sabittir: uluslararası çıkış kodu (+ veya 00) → 972 → operatör/bölge ön eki → abone numarası. Mobil ağlarda "5" ile başlayan ön ekler (ör. 52, 54, 58) Cellcom, Partner, Pelephone ve HOT Mobile gibi sağlayıcılara atanmıştır. Sabit hatlarda "2" Kudüs, "3" Tel Aviv, "4" Hayfa, "8" güney bölgeleri temsil eder.
+970 kodu Batı Şeria ve Gazze şeridini kapsayan Filistin Telekom yetkisi altındadır; iki kodun ayrımını bilmek, diplomatik yazışmalarda ve acil durum yönlendirmelerinde karışıklığı önler. İsrail Savunma Kuvvetleri'nin operasyonel hatları, ulusal ağdan izole 3GPP standardı üzerindeki askeri GSM bloklarında kayıtlıdır ve sivil aboneler tarafından çevrilemez.
İSRAİL PARA BİRİMİ
Yeni İsrail Şekeli, 1985’teki para reformuyla hiper enflasyonun önünü kesmek amacıyla yürürlüğe girmiş; ISO-4217 kodu ILS, yerel gösterimde “₪” simgesiyle kullanıma sunulmuştur. 1 ILS = 100 agorot prensibi kağıt üzerinde korunurken, 2017’den itibaren 1 ve 2 agorot madeni paraları maliyet – yarar oranı nedeniyle tedavülden çekilmiş; nakit ödemelerde değerler 5 agorot basamaklarına yuvarlanmaya başlamıştır. Bank of Israel, enflasyon hedeflemesi modelini 1992’de benimseyerek yıllık %1–3 bandını koruma amacı güder.
ILS, dalgalı kur rejimindedir. Döviz geliri elde eden ihracatçılar, Merkez Bankası’nın "FX Hedging" hattı sayesinde türev enstrümanları kullanarak kur riskini minimize edebilir. Yabancı yatırımcı, portföy gelirini ülkeden çıkarmadan önce 1953 tarihli Döviz Denetim Yasası uyarınca vergi muafiyeti veya indirim için başvuruda bulunabilir.
İSRAİL PLAKA KODU
İsrail’de motorlu taşıt plakaları, kamu güvenliği ve vergi takibi amacıyla Transport Ministry tarafından merkezi olarak yönetilir. NATO STANAG 1059’a göre ülke harf kodu IL’dir; ancak bu ibare yalnızca plakanın sol tarafındaki opsiyonel mavi bantta yer alır. Standart plakalar sarı zemin üzerinde siyah karakterle sekiz haneden oluşur: 123-456-78. 2017’de eski yedi haneli sistemdeki kombinasyonlar tükenince yeni format devreye alınmıştır. Araç sınıfı, plakanın arka plan rengiyle ayırt edilir: beyaz zemin diplomatik, kırmızı zemin geçici ithalat, yeşil zemin taksi veya kamu taşımacılığına tahsis edilmiştir.
İSRAİL HANGİ ALAN ADI UZANTISI?
İnternet ülke kodu üst seviye alan adı .il, 1985’te kaydedilen ilk beş ccTLD’den biridir. Yönetici kurum Israeli Internet Association (ISOC-IL) yetkilisi NIC-IL’dir. 2020’deki düzenleme sonrası .co.il, .org.il, .net.il alt kategorilerine ek olarak doğrudan .il kaydı açılmış; markasını korumak isteyen global firmalara kolaylık sağlanmıştır. Başvuru sırasında WIPO Madrid Protokolü kapsamında tescilli marka belgesi ibraz eden yabancılar, "local presence" şartından muaf tutulur. Alan adı iki yıl süreyle kayıt edilir, DNSSEC imzalama zorunludur. NIC-IL, 2023’te başlattığı Hebrew IDN pilotu ile sağdan sola yazılan ".ישראל" uzantısını da deneme sürecine almıştır.
