113 neyin numarası? 113 numarası kimin, neden arar?
113 numarasını aramak tamamen ücretsizdir ve Türkiye sınırları içinde herkes bu hattan yararlanabilir. Hem kamu çalışanları hem de sıradan vatandaşlar, yargı mensuplarına yönelik tehdit, baskı, hakaret ya da görevlerini engellemeye yönelik herhangi bir duruma şahit olduklarında 113'ü arayarak bildirimde bulunabilir. Bu sistem yalnızca hâkim veya savcıların değil, adliye personelinin karşılaştığı etik dışı ya da hukuka aykırı tutumları da yetkililere iletmek için kurulmuştur.
Hattın temel amacı, adalet hizmetlerinin tarafsız ve güvenli biçimde yürütülebilmesi için oluşabilecek her türlü dış müdahalenin önüne geçmektir. Aramalar sabit hat, cep telefonu ya da kamu kurumlarının iç iletişim sistemlerinden kolaylıkla yapılabilir. Kimlik bilgisi paylaşmadan, isimsiz şekilde de bildirim yapılabilmesi mümkündür. Bu da özellikle çekincesi olan kişilerin rahatlıkla sisteme başvurabilmesini sağlar.
Öğrenciler, avukatlar, adliye çalışanları, vatandaşlar ya da kamu görevlileri fark etmeksizin herkes bu hattı kullanabilir. Ayrıca hattın arkasında, gelen bildirimleri dikkatle analiz eden ve gerektiğinde ilgili birimlere yönlendiren uzman personel yer alır. 113, herhangi bir dava sürecini yönlendirmez; yalnızca yargı mensuplarına karşı yapılan müdahaleleri kayıt altına alarak gerekli incelemelerin başlatılmasına yardımcı olur.
113 NEYİN NUMARASI?
113 numarası, Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı’na bağlı olarak faaliyet gösteren “Alo 113” Hattı’dır ve hâkim, savcı ya da adalet personeline yönelik tehdit, baskı, hakaret, mobbing gibi durumların ihbar edilebildiği bir danışma ve bildirim hattıdır. Aynı zamanda vatandaşların yargı mensuplarına yönelik saldırı, tehdit ya da görevlerini yapmalarını engelleyici davranışlara şahit olduklarında bildirimde bulunabilecekleri bir mecra olarak da işlev görür.
Bu hat, yalnızca adalet çalışanlarının değil, hukuk sisteminin genel işleyişine müdahale teşkil edebilecek durumların da takip altına alınmasına olanak tanır. Aramalar ücretsizdir ve gizlilik esasına dayanır; arayan kişinin kimlik bilgileri paylaşılmadan da bildirimde bulunması mümkündür. Bu yönüyle 113, adalet sisteminin korunmasına yönelik bir denetim ve bilgilendirme aracı olarak öne çıkar.
Hattın kurulma amacı, yargı görevlilerinin görevlerini baskı altında kalmadan yapabilmelerini sağlamak ve karşılaştıkları olumsuz durumları yetkililere iletebilecekleri bir güvenli kanal sunmaktır. Hukuk sistemine olan güvenin korunmasına katkıda bulunur. Vatandaşlar da bu hattı arayarak, yargı mensuplarına yönelik herhangi bir saldırı girişimi ya da engelleme durumu gördüklerinde ihbarda bulunabilirler. Bu bildirimler, gerekli değerlendirmelerin ardından ilgili mercilere ulaştırılır ve hukuki süreç başlatılabilir.
Ancak 113 numarası, her türlü adli şikâyet ya da bireysel hukuki sorunlar için kullanılmaz. Örneğin bir mahkeme kararı hakkında itirazda bulunmak ya da hukuki danışmanlık almak amacıyla bu numaranın aranması uygun değildir. Hat yalnızca yargı mensuplarına yönelik tehdit, baskı ve şiddet gibi olayların bildirilmesi amacıyla aktiftir.
113 KİMİN NUMARASI?
113 numarası, Türkiye’de adalet hizmetlerinin daha şeffaf, güvenli ve denetlenebilir şekilde yürütülmesi amacıyla atılan adımlardan biri olarak değerlendirilir. “Alo 113 Yargı Etik Hattı”, Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı tarafından, yargı mensuplarına yönelik tehdit, baskı, yıldırma (mobbing), hakaret gibi olumsuz davranışların bildirilmesi ve yargı görevlilerinin görevlerini ifa ederken karşılaştıkları engellerin raporlanabilmesi için oluşturulmuştur.
Hat, ilk olarak 2013 yılında faaliyete geçmiştir. Bu tarih, yargı etiğine ve hukuk sistemine olan güvenin artırılması yönünde kurumsal bir farkındalık oluşturma çabasının da simgesi olarak görülür. Aynı dönemde adalet sisteminde reformların ve yapısal dönüşümlerin gündemde olması, 113 hattının yalnızca bir şikâyet kanalı değil, etik denetimin bir unsuru olarak değerlendirilmesini sağlamıştır.
Kurulduğu günden bu yana, 113 hattı üzerinden gelen bildirimler gizlilik ilkesi çerçevesinde değerlendirilmiş ve gerekli görülen durumlarda Adalet Bakanlığı’na bağlı birimlere iletilmiştir. Vatandaşlar, yargı mensuplarına yönelik sözlü ya da fiziksel saldırı olaylarını bu hat üzerinden bildirirken, bazı durumlarda yargı görevlileri de maruz kaldıkları tehdit ya da haksız tutumları bu hatta iletebilmektedir.
Bu durum, hat üzerinden çift yönlü bir iletişim zemini oluşturmuştur. Yıllar içinde bu sistem, dijital çağın gereklerine göre güncellenmiş; çağrı merkezi yapısı güçlendirilmiş ve kullanıcı gizliliği daha hassas bir şekilde korunmaya başlamıştır. Yalnızca bir bildirim aracı değil, yargının bağımsızlığını ve tarafsızlığını koruma yönünde sembolik bir yapı hâline gelmiştir.
113 NUMARASI NEDEN ARAR?
113 numarası, Türkiye’de yargı mensuplarına yönelik tehdit, baskı, şiddet, hakaret ya da görevlerini yapmalarını engelleyici herhangi bir davranışın bildirilmesi amacıyla aranır. Bu hat, Adalet Bakanlığı tarafından kurulmuş olup, hem vatandaşların hem de adalet personelinin yaşadığı ya da tanık olduğu olumsuz olayları güvenli bir şekilde yetkililere iletebilmeleri için devreye alınmıştır.
Örneğin bir mahkeme hakimine yönelik tehdit içeren bir söylem, bir savcının görevini yaparken engellenmesi ya da adliye personeline yönelik psikolojik baskılar gibi durumlar, 113 üzerinden bildirilerek kayıt altına alınabilir. Aynı zamanda bu hat, yargı etiğiyle ilgili hassasiyetlerin korunmasını amaçlar. Aramalar ücretsizdir ve arayan kişinin bilgileri gizli tutulur.
Böylece insanlar herhangi bir çekince duymadan yaşadıkları ya da şahit oldukları olayları paylaşabilir. Ancak bu hattın, bireysel hukuki şikâyetleri iletmek ya da dava süreci hakkında bilgi almak için değil, yalnızca yargı mensuplarına yönelik etik dışı ya da hukuka aykırı tutumları bildirmek için kullanılması gerektiği unutulmamalıdır.
