Yatakta çarpışmadan telefonlarınızı çarpıştırın!
Sevgili olmadan önce ne kadar yakın akraba olduklarını kontrol ediyorlar
Alihan MESTCİ / HT CUMARTESİ
Bin yıl önce yakın akraba oldukları ortaya çıkan Avrupa halkları, bir de herkesin uzak ya da yakın akraba çıktığı 320 bin nüfuslu İzlanda'ya baksın. Zira İzlandalılar artık sevgili olmadan önce bir telefon uygulamasıyla ne kadar yakın akraba olduklarını kontrol ediyor!
Plos Biology Dergisi'nde 7 Mayıs Salı günü yayınlanan ve İngiltere'deki College London Üniversitesi'nin yaptığı bir araştırmada, 2 bin kişiden alınan DNA'larla Avrupalıların genetik izlerinin dağılımı tespit edildi. Bu araştırmaya göre Avrupa'da yaşayan Avrupa kökenli herkesin, bin yıl önce ortak bir akrabası olduğu ortaya çıkıyor. Araştırmada yer alan ABD'nin California Üniversitesi'nden genetik mühendisi Graham Coop, "Aslına bakılırsa, dünyadaki tüm insanların son birkaç bin yıl içinde akraba haline geldiğini söyleyebiliriz" diyor. Herkesin iki ebeveyni, dört büyükanne ve büyükbabası olduğu hesaba katılırsa, 1013 yılında, yani 30 jenerasyon önce yaşamış yaklaşık 1 milyar kişinin genetik olarak akraba olabileceğini belirten Coop, "O zamanlar Avrupa'da yaşamış bir atası bulunan herkes birbiriyle akraba" diyor.
Bu teoriyi test etmek için, Coop ve meslektaşları Avrupa'dan Birleşik Krallık'a kadar 500 bin noktada Avrupalıların gen yapısını analiz etti. Sonuç olarak örneğin İtalyanların Avrupalı diğer milletlere olan akrabalık derecesi, diğer milletlerin birbirleri arasındaki akrabalık derecesinden daha düşük çıktı. Bu durum, İtalyanların birkaç bin yıl boyunca büyük ve düzenli bir nüfusa sahip olmalarıyla açıklanıyor.
Birleşik Krallık'taki topluluklarsa birbirlerinden çok İrlanda halkıyla daha yakın akraba. Bu durum son birkaç yüzyılda İrlanda'dan göç eden insan sayısının çok fazla olmasıyla ilişkilendiriliyor.
Doğu Avrupalılar ise Batı Avrupalılara kıyasla birbirleriyle daha yakın akraba. Chicago Üniversitesi'nde nüfus genetiği uzmanı John Novembre, Doğu ve Batı Avrupalılar arasındaki farkın, "1000 yıl önce Slavlar, Hunlar ve Gotların yayılması ve göçleriyle kaynaklı olabileceğini" ifade ediyor.
Herkes akraba çıkıyor
Ne var ki Avrupalıların akrabalık bağları başlarına dertler de açabiliyor. Avrupa'daki akrabalık bağının en yoğun olduğu ülkelerin başında İzlanda geliyor. 320 bin nüfuslu İzlanda'da, ülkede doğmuş 720 bin kişinin kaydının tutulduğu online bir sicil defteri bulunuyor. Ülke bu kadar küçük olunca, tüm İzlandalıların ücretsiz olarak faydalandığı "İzlandalılar Kitabı"nda herkes akraba çıkıyor. Mesela tüm İzlandalılar ünlü şarkıcı Björk'le akraba olmakla övünebiliyor. Ancak bu akrabalık bağı, kimi "yakın" ilişkilerinde İzlandalıların aklına şu soruyu getiriyor: "Acaba yakın bir kuzenimle mi sevgiliyim? Onunla mı yatıyorum?" Elbette akrabalar. Ama mesele ne derece yakın akraba oldukları!
Meraklı İzlandalılar, online sicil kayıtlarını inceleyebilir. Fakat alkolün fazla kaçtığı, eğlencenin dozunun arttığı gecelerde yurttaşlarının bu yolu kullanmaya yeltenmeyeceğini düşünen 3 kafadar mühendis, tasarladıkları bir telefon uygulamasıyla sorunu kökten çözdüler. Geçen nisan ayında geliştirdikleri "ÍslendingaApp SES" adlı uygulamayla akıllı telefonlarınızı "bump" ederek, yani çarpıştırarak ne derece yakın akraba olduğunuzu öğreniyorsunuz. Zaten durumu, en iyi uygulamanın sloganı açıklıyor: "Yatakta çarpışmadan telefonlarınızı çarpıştırın!" Uygulamanın bulunduğu internet sitesindeki bir yorum ise ne derece yararlı olduğunu kanıtlayan yorumlarla dolu. İşte onlardan bir tanesi: "Geçen yıl bu uygulamayı kullanıyor olsaydım gece eve kuzenimle dönmeyebilirdim."