DESA sosyetenin nabzını tutacak

* Desa'dan önce Adesa ile büyük başarı sağlamıştınız. Neden Desa'ya geçtiniz?

Desa'yı 'büyük ağabeyim' gibi görüyorum. Çünkü birlikte büyüdük. Küçüklüğümden beri Desa'nın içindeydim ve hep keyif alarak çalıştım. Tüm tatillerim burada geçti. Eğitimimi tamamladıktan sonra Adesa diye bir şirket kurmuştum. Deri koltuk döşemesi üretip yurtdışına ihraç ediyorduk. 2 yılda 10 milyon dolar ihracat yapan, 240 kişinin çalıştığı çok başarılı bir şirket ortaya çıktı. Ürünlerimiz İngiltere'de Laura Ashley ve Marks&Spencer markasıyla evlere giriyordu. Ancak tedarikçi olduğumuz firma Uzak Doğu'da fabrika satın aldı. Tüm işlerini oraya verdiler ve 1 yıl sonra battılar. 2003'te deri konfeksiyon çok modaydı. Adesa da iyi kalitede konfeksiyon üreten bir fabrikaya dönüştü. Desa'ya taşeron çalışan yapı haline geldi.

* Desa'da hızlı bir kurumsallaşma sürecine girdiniz. Hedefiniz nedir?

Dünyaca ünlü markalarla çalışıyoruz. Ama artık Desa'yı bir dünya markası olarak görmek istiyoruz. Klasik bir deri üreticisi gibi davranmadık, markalaşmaya ve ihracata ağırlık verdik. Sürekli ve kalıcı piyasaları hedefledik. Bu nedenle İngiltere'deki pazarlama ofisimiz tasarım ofisine de dönüştü. Orada çok iyi tasarımcılarla müşteriye hizmet veriyoruz. Desa'nın hayat tarzı oluşturan bir moda markası olarak bilinmesini istiyorum. Londra bizim için başlangıç ve piyasanın nabzını tutma noktası olacak. İlk mağazamızı yıl sonundan önce açacağız. Paris, Frankfurt, New York, Tokyo, Moskova gibi moda merkezlerindeki mağazalar izleyecek.

* İngiltere'de deri pazarına yön veriyorsunuz. Bunu nasıl sağladınız?

İngiltere'de 1 yılda üretilen derinin yüzde 20'sini alıyoruz. Koyun derilerilerini ceket, çanta yapıp tekrar İngiltere'ye satıyoruz. İngiltere'de marka olarak çok yeniyiz ama hızlı emekliyoruz. 2003'te İngiltere piyasasının yüzde 17'sinde Desa ürünleri satılmış. Şu anda bu rakamın yüzde 10'ların üzerinde olduğunu tahmin ediyoruz. Turquality programı kapsamına alınan tek deri firmasıyız. Desa'yı dünya piyasalarında nasıl konumlandırırız diye araştırıyoruz. Ayrıca danışmanlık şirketleriyle de çalışıyoruz. Kalitemizle birçok dünya markasının tercihi olsak da işin pazarlama ve markalaşma tarafında hala eksikliklerimiz var. Son 2-3 yıl içinde Uzak Doğu'ya gidip memnun kalmayıp dönen ve Desa'nın çalışmaya başladığı büyük bir müşteri kitlesi var. Ayrıca Prada ve markası Miumui gibi hiç Uzak Doğu'yu hiç tercih etmeyen müşterilerimiz de bulunuyor. Ama bizim hedefimiz marka olarak o pazarlarda yer almak.

* Ama ilk önce Türkiye'de hızlı bir mağazalaşma atağına başladınız...

Kendi pazarında güçlü olmayan bir firmanın dünya pazarlarında başarılı olma şansı yok. "Dünya markalarıyla yarışacağım" dediğiniz zaman bu işi onlardan daha iyi yapmak zorundasın. Çünkü Türkiye'den geliyorsunuz. Yani rekabete 1-0 geriden başlamış oluyorsunuz. Şu anda Türkiye'de 56 mağazamız var. 2008'in 6'ncı ayında 70 mağazaya ulaşacağız. 9 tane de franchise mağazamız var.

Anadolu'da birçok yer Çin gibi

* Yatırım için neden Düzce'yi seçtiniz?

Aslında önce Çin'e gittik. Ancak Çin'de uzun vadede yatırımın avantajlı olmayacağını gördük. Sonra Düzce'de yatırım kararı aldık. Sonra 'İyi ki burada yatırım yapmışız" dedirtecek pek çok şey gördük. Buradaki 600 kişinin sadece 12'si daha önce bu işte çalışmıştı. Oradaki işçilerimizin hem ilgisi hem de özverisinden çok etkilendik. İş için 4 bin kişi başvurdu. 40 kişilik ilk ekiple çalışmaya başladık. Birer aylık eğitimler sonunda çalışan sayımız artmaya başladı. İlk ayın sonunda maaşları verdik ama yarısı geri geldi. Sorduk, "Biz daha bir şey üretmedik, herhangi bir katkıda bulunmadık, niye para veriyorsunuz?" dediler. Bu insanı çok etkiliyor. Şu anda toplam bin 600 çalışanımız var.

* Türk yatırımcılar son dönemde Mısır'ı tercih ediyor...

Türkiye'den Mısır'a gidenlerin en büyük sıkıntısı çalıştıracak işçi bulmak. Mısır'da şu anda işçilik ve enerji maliyetleri çok daha uygun olabilir, çalışma koşulları yatırımcıyı destekleyebilir ama sadece bunlar oraya gitmek için yeterli değil. Çünkü emek yoğun sektörlerde, insanla çalışıyorsunuz. İnsan altyapısı benim için çok önemli. Anadolu'nun pek çok yöresi Çin gibi zaten. Türkiye'nin de bir an önce bölgesel asgari ücret ve sektörel teşvik uygulamasına geçmesi gerekiyor.

THY'nin koltuklarını giydirecek

* Uçaklara deri koltuk döşemesi üretiminde yeni anlaşmalar var mı?

Atlas ile başladık. Onur ve Pegasus ile çalıştık. THY'ye 2 uçak yaptık. Şimdi THY ile yeni çalışma başlattık. THY'nin kendi küçük bir dikimhanesi var ama filoyu komple yenilemeye kalktıklarında biz yardımcı olacağız. 3 saatin altındaki uçuşlarda deri koltuk norm haline gelmeye başladı. Hem kullanışlı hem de temizliği çok kolay. Deri koltuk daha dayanıklı, kullanımı 10 yıla kadar çıkıyor. Airbus ve Boeing ile de temas halindeyiz.

Samsonite mağazaları geliyor

* Dünyaca ünlü çanta ve bavul markası Samsonite ile Türkiye'de ortak şirket projesi hangi aşamada?

Samsonite'ın 20 yıldan fazladır Türkiye'de distribütörlüğünü yapıyoruz. Türkiye pazarında işbirliğine gitme hedefimiz var. Bu konuda Yönetim Kurulu Başkanımız Melih Çelet yetkili. Halen çalışmalarımız devam ediyor. Önümüzdeki dönemde Türkiye'de Samsonite mağazaları açmaya başlayacağız.

Vizyon uymadı, kardeşler yönetimden ayrıldı

Bu yıl 35. kuruluş yıldönümünü kutlayan Desa, Melih Çelet (sağda) ve kardeşleri tarafından kurulan bir aile şirketi. Vizyonlarının uyuşmaması nedeniyle 2003 yılında kardeşleriyle ortaklığını bitiren Melih Çelet, genel müdürlük görevini oğlu Burak Çelet'e verdi.

Rakamlarla bir günde Desa Deri

* Bin adet deri ceket üretiliyor.

* 7 bin adet koyun derisi tabaklanıyor.

* Bin 500 koyun kürkü tabaklanıyor.

* 2 bin 857 adet cüzdan, 428 adet çanta üretiliyor.

Türkler ve Ruslar renkli deri seviyor

* Deri kullanımı ülkelere göre farklılıklar gösteriyor mu?

Türkiye'de daha parlak, görüntüde albenisi fazla olan ürünler çok satıyor. Açık renkler de çok satıyor. İngiltere'de daha mat, siyah ve kahverenginin ağırlıklı olduğu, daha ciddi bir tarz hakim. İspanya, Türkiye'ye daha yakın. Fakat derinin doğal olmasını istiyorlar. Rusya ise başka bir dünya. Üzerinde her şeyin olduğu, albenisi çok fazla olan farklı ürünler tercih ediliyor. Bu nedenle ciddi bir emek harcanması gerekiyor.

Jolie ve Pitt'i isterdim

* Özcan Deniz ile reklam anlaşmanız bitti. Aklınızda yeni isimler var mı?

Marka çalışmaları tamamlanmadan böyle bir çalışma içine girmeyi düşünmüyoruz. Artık dünyaca ünlü birini kullanmak istiyoruz. Brad Pitt ve Angelina Jolie, hayalimdeki isimler.

Organik deri üretecek

* Deride yeni trendler neler olacak?

Küresel ısınmanın etkisiyle deriyi 12 ay giyilebilen bir ürün haline getirmeyi planlıyoruz. Yeni koleksiyonlarımızda da derinin imzasının, dokunuşunun olduğu pek çok ürün göreceksiniz. İngiltere'deki koleksiyonda buna önem vereceğiz. Nanoteknoloji ile ilgili çalışmalar olacak. Açık renk ceketlerde yağ, boya lekesi büyük problem. Gerektiğinde makineye atıp yıkayabileceğiniz, organik ve anti bakteriyel olan deriler çıkaracağız.

Takvim