TCMB açıkladı: Petrol fiyatları enflasyonu ne kadar etkiliyor?
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının (TCMB) blog sayfası Merkezin Güncesinde yer alan "Uluslararası Petrol Fiyatlarının Tüketici Fiyatlarına ve Cari Dengeye Yansımaları" başlıklı analizde, ham petrol fiyatlarının oldukça oynak bir yapıya sahip olduğu ve yıl içinde sert dalgalanmalar sergileyebildiğine dikkat çekilerek, "Son haftalardaki gelişmeler bu durumu teyit etti. Ham petrol fiyatlarında keskin yükselişlere yol açan gelişmeler, kalıcı bir nitelik kazandıkları ölçüde, temel makroekonomik göstergeler üzerinde olumsuz etkilere neden olabiliyor" ifadeleri kullanıldı. Analizde; elde edilen bulguların, ham petrol fiyatında yüzde 10'luk bir artışın tüketici enflasyonunu nihai olarak 1 puan artırdığına işaret ettiği belirtildi
ABONE OLTCMB'nin internet sitesinde Başdanışman Eren Ocakverdi, Kıdemli Ekonomist Okan Eren, Ekonomist M. Koray Kalafatcılar, Yardımcı Ekonomist Orhun Özel tarafından hazırlanan analiz yayımlandı.
Analizde, son dönemde artan jeopolitik gerilimler nedeniyle ham petrol fiyatlarının ülke ekonomilerine etkilerinin yeniden gündeme geldiği belirtildi.
Mayıs ayı başında 60 dolara kadar gerilemiş olan Brent petrol varil fiyatının yaşanan gelişmelerin ardından hızlı bir şekilde artarak 80 dolara yaklaştığı aktarılan analizde, uluslararası fiyatların gerginliklerin azalmasıyla birlikte yeniden gerilemiş olsa da, önceki döneme kıyasla daha yüksek bir seviyeye yerleştiği ifade edildi.
Analizde, tedarik sürecinin kesintiye uğrama ihtimaliyle birlikte fiyatlarda yaşanan artışın büyüklüğünün, ham petrol fiyatlarının olası etkilerini yeniden gözden geçirmeyi gerekli kıldığına dikkat çekilerek, gerçekleşebilecek artışların Türkiye ekonomisi özelinde enflasyon ve cari denge üzerindeki tahmini etkilerinin söz konusu yazıda sayısallaştırıldığı bildirildi.
Ham petrol fiyatlarının gerek arz gerekse talep yönlü gelişmeler kaynaklı olarak yüksek oynaklık sergileyen bir dinamiğe sahip olduğu belirtilen analizde, "Yakın geçmişe baktığımızda, ham petrol fiyatlarının sıklıkla ilgili yıllık ortalamadan önemli ölçüde sapabildiği görülüyor. Örneğin, 2022 yılı başında yaklaşık 70 dolar seviyesinde olan Brent petrol fiyatları, yaşanan jeopolitik gelişmeler nedeniyle hızla yükselerek 2022 yılı Mart ayında 128 dolara kadar çıktı. Takip eden dönemde ise fiyatlar, 80 dolar seviyesine kadar gerileyerek yıl ortalamasında 99 dolar olarak gerçekleşti." denildi.