ETÜDER Yönetim Kurulu Başkanı Melih Şahinöz: Gıda ekosisteminde demografik dönüşüm başladı

Ev Dışı Tüketim Tedarikçileri Derneği (ETÜDER) Yönetim Kurulu Başkanı Melih Şahinöz, mayıs ayı itibarıyla yıllık yüzde 32,37, aylık ise yüzde 4,18 olarak gerçekleşen TÜFE verilerinin gıda sektöründe maliyet yönetimini hayati kıldığını belirterek, Tüketici Güven Endeksi’ndeki seyre dikkat çekti.

Endeksin Mayıs ayında yüzde 0,3’lük sınırlı bir artışla 85,8’e yükseldiğini ancak 100 iyimserlik eşiğinin belirgin şekilde altında kalmaya devam ettiğini belirten Şahinöz, bu tablonun harcamalardaki ihtiyatlı duruşun ve fiyat hassasiyetinin sürdüğünün açık bir göstergesi olduğunu söyledi.

Düşen reel ücretlerin gıda ekosisteminde tedarik zinciri yönetimini, operasyonel verimliliği ve özel markalı ürünlerin ağırlığını kaydeden ETÜDER Başkanı Şahinöz, sektörün geleceğinin yanlızca düşük fiyat rekabetinden ibaret olmadığını aktardı. Tüketicinin tamamen fiyat odaklı bir davranış sergilediğini aktardı. Şahinöz, " Önümüzdeki dönemde başarıyı belirleyen temel unsur; taze ürün, hazır yemek, deneyim odaklı mağazacılık ve güçlü tedarik zinciri yönetimiyle tüketicinin ihtiyacını net biçimde karşılayabilmek olacaktır. Bu dönüşümü doğru okuyan, operasyonel verimliliğe ve lojistik/soğuk zincir yatırımlarına odaklanan firmalar süreçten güçlenerek çıkacaktır" dedi.

JEOPOLİTİK ŞOKLAR "TAM ZAMANINDA TEDARİK" YAKLAŞIMINI GEÇERSİZ KILDI

Sektörün sadece yerel dinamiklerle değil, sınır ötesindeki büyük kırılmalarla da test edildiğini belirten Melih Şahinöz, İran-ABD savaşının küresel lojistik hatlarında yarattığı tahribata değindi. Hürmüz Boğazı'nda yaşanan kesintiler sebebiyle enerji ve gübre tedarikinde çok ciddi şokları beraberinde getirdiğini ifade etti.

Bu gelişmelerin ışığında Şahinöz, ülkelerin gıda tedariki politikalarını artık bir ulusal güvenlik perspektifiyle ele alması gerektiğinin altını çizdi. Risk yönetimi, tedarik zinciri çeşitlendirmesi ve kısa tedarik zincirlerine yatırım yapmanın zorunluluk haline geldiğini belirten Şahinöz, Türkiye'nin yerli üretim kapasitesi ve alternatif tedarik koridorlarıyla bölgesel bir "güvenli gıda üssü" olma fırsatını halen elinde bulundurduğunu kaydetti.

"TÜRKİYE'DE HANELER KÜÇÜLÜYOR, EV DIŞI TÜKETİMİN KİMLİĞİ DEĞİŞİYOR"

Maliyetler ve jeopolitik krizler kadar, uzun vadede gıda sektörünü en derinden sarsacak yapısal değişimin demografi cephesinde yaşandığını ifade eden Melih Şahinöz, toplumun yüzde 43,6’sının artık tek veya iki kişilik hanelerde yaşamasının ev dışı tüketim sektörünün ambalajlama, porsiyonlama ve ürün segmentasyonu stratejilerini kökten değiştirdiğini belirten ETÜDER Başkanı, büyük ambalajlı ürünlerin yerini pratik, bireysel porsiyonlu ve hazır yemek kategorilerinin aldığını vurguladı.

Sektörün sürdürülebilirlik ve verimlilik odaklı projelerine de değinen Şahinöz, kamuoyunda sıkça tartışılan Son Tüketim Tarihi (STT) ile Tavsiye Edilen Tüketim Tarihi (TETT) kavramlarının netleştirilmesi gerektiğini belirtti. Gıda güvenliğini ifade eden STT ile kalite göstergesi olan TETT’nin tüketici tarafından doğru bilinmesinin, tonlarca gıdanın israf edilmesini önleyecek stratejik bir öneme sahip olduğunu kaydetti.

Tüm bu zorlu süreçte, Türk gıda sektörünün küresel arenadaki gücünü perçinlemek adına 1-4 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul TÜYAP’ta düzenlenecek Foodist İstanbul fuarına büyük önem verdiklerini belirten Melih Şahinöz, dünyanın ilk üç gıda fuarından biri olma hedefiyle düzenlenecek bu organizasyonun, firmaların 2027 kotalarını güvence altına alacağı en büyük ticaret üssü olacağını hatırlattı. Şahinöz, ETÜDER üyesi firmaların geçmişten gelen kriz yönetimi tecrübesi, çevikliği ve itidalli yönetim anlayışıyla bu büyük dönüşüm döneminden de yeni başarı hikayeleri çıkaracağına inandığını ifade etti.