TikTok Live ekonomisinde yeni iş modeli: Ajanslar yayıncıdan değil performanstan kazanıyor
Canlı yayıncılık, sosyal medya platformlarının reklam odaklı klasik gelir modelinden giderek uzaklaşıyor. Yerini, doğrudan kullanıcı etkileşimi ve dijital hediyeler üzerinden ilerleyen yeni bir gelir yapısı alıyor.
Küresel ölçekte canlı yayın pazarının yıllık büyüme hızının %20’nin üzerinde seyrettiği tahmin edilirken, TikTok Live’ın bu büyümede en hızlı pay kazanan platformlardan biri olduğu görülüyor.
Türkiye’de ise canlı yayın gelirlerinin, sosyal medya içerik üreticisi toplam gelirleri içindeki payı son iki yılda belirgin şekilde arttı. Sektör tahminlerine göre 2025 itibarıyla Türkiye’de canlı yayın kaynaklı içerik üretici gelirlerinin toplam içerik ekonomisinin yaklaşık dörtte birine yaklaşması bekleniyor.
Bu dönüşümün merkezinde ajans modeli bulunuyor. Bu yapının Türkiye’deki örneklerinden biri olan Play Studio'nun verdiği bilgilere göre TikTok ekosisteminde ajanslar; bünyesindeki yayıncıların aylık aktif yayın süresi, yayın başına ortalama izlenme süresi, topluluk kurallarına uyum oranı ve platform içi kalite puanlamaları üzerinden değerlendiriliyor.
Bu değerlendirme, ajansın platform tarafından aldığı teşvik ve gelir seviyesini doğrudan etkiliyor.
Sektörde giderek daha görünür hale gelen bu iş modeli, ajansları yayıncı bulma yarışından çok, yayıncı performansı artırma yarışına yönlendiriyor.
Ekonomi tarafında dikkat çeken bir diğer unsur ise canlı yayınların sosyal ticaret ile entegrasyonu. Özellikle Asya pazarında canlı yayın üzerinden yapılan ürün satışlarının, toplam e-ticaret hacminin %10’una yaklaşması, Türkiye’de de benzer modellerin önünü açıyor.
Türkiye’de sosyal ticaret hacmi henüz sınırlı olsa da, dijital pazarlama yatırımlarında canlı yayın formatlarının payı hızla artıyor. 2024 yılında markaların influencer ve canlı yayın bazlı kampanyalara ayırdığı bütçelerin, toplam dijital reklam bütçesinin yaklaşık %15’ine yaklaştığı tahmin ediliyor.
Play Studio’nun yaklaşımı, ajansın gelirinin yayıncıdan kesilen payla değil, platform tarafından yapılan performans ödemeleriyle oluşması üzerine kurulu.
Play Studio yetkilileri, “Ajansın başarısı, yayıncıların başarısına bire bir bağlı. Kısa vadede izlenme patlaması değil, düzenli ve kurallara uygun büyüme esas alınıyor” değerlendirmesinde bulunuyor.
Uzmanlara göre bu model, içerik üreticisi ekonomisinde daha sürdürülebilir ve denetlenebilir bir yapı oluşturma potansiyeli taşıyor.